حضرت علی اكبر (ع) فرزند ابی عبدالله الحسین(ع) بنا به روایتی در یازدهم شعبان،[1]سال43 قمری در مدینه منوره دیده به جهان گشود و درسال 61هجری درکربلا به شهادت رسید .

پدر گرامی اش امام حسین بن علی بن ابی طالب (ع) و مادر محترمه اش لیلی بنت ابی مرّه بن عروه بن مسعود ثقفی است[2]. در مورد سنّ حضرت به هنگام شهادت، اختلاف است. برخی می گویند هجده ساله، برخی می گویند نوزده ساله  و عده ای هم می گویند بیست  و پنج ساله بود .

درباره شخصیت علی اكبر(ع) گفته شد، كه وی جوانی خوش چهره، زیبا، خوش زبان و دلیر بود و از جهت سیرت و خلق و خوی و گشاده رویی ، شبیه ترین مردم به پیامبر اكرم(ص) بود و شجاعت و رزمندگی را از جدش علی ابن ابی طالب به ارث برده و جامع كمالات، محامد و محاسن بود.[3]

. براساس برخی گزارش ابی الفرج  ، آن حضرت درعصر خلافت عثمان بن عفان ، دیده به جهان گشود.[4] براین اساس  وی به هنگام شهادت بیست و پنج ساله بود. برخی روایات نیز سنش را 28 ساله ذكر كرده اند،

 مدتی درحضور جدش امام علی بن ابی طالب (ع) و در کنار  عموی بزرگوار وپدرش امام حسین(ع) در مدینه و كوفه تربیت و رشد و كمال یافت ومعارف دین را از امامت آموخت. امام حسین (ع) در تربیت وی و آموزش  قرآن ومعارف دین  به او تلاش کرد تا از او انسان كامل و نمونه ساخت؛ لذا شگفتی همگان، از جمله دشمنانشان را بر انگیخت.

ابی الفرج گفته : روزی معاویه بن ابی سفیان به اطرافیان و هم نشینان خود گفت: به نظر شما سزاوارترین و شایسته ترین فرد امت به امر خلافت كیست؟ اطرافیان گفتند: جز تو كسی را سزاوارتر به امر خلافت نمی شناسیم! معاویه گفت: این چنین نیست.

بلكه سزاوارترین فرد برای خلافت، علی بن الحسین(ع)است كه جدّش رسول خدا(ص) می باشد و در وی شجاعت و دلیری بنی هاشم، سخاوت بنی امیه و فخر و فخامت ثفیف تبلور یافته   است.[5]

گفته شده  روزی علی اكبر(ع) به نزد والی مدینه رفته  و از طرف پدر بزرگوارشان پیغامی را خطاب به او برد، والی مدینه از علی اكبرسئوال كرد نام تو چیست؟ فرمود: علی، سئوال نمود نام برادرت؟ فرمود: علی ؛ والی عصبانی شد، و چند بار گفت: علی، علی، علی، ما یُریدُ اَبُوك؟  پدرت چه می خواهد، همه اش نام فرزندان را علی می گذارد، این پیغام را علی اكبر(ع) نزد اباعبدالله الحسین (ع) برد، ایشان فرمود : والله اگر پروردگار دهها فرزند پسر به  من عنایت كند نام همه ی آنها را علی می گذارم و اگر دهها فرزند دختر به من عطا، نماید نام همه ی آنها را نیز فاطمه می گذارم.

   اباعبدالله الحسین هنگامی كه علی اكبر را به میدان می فرستاد، به لشگر خطاب كرد و فرمود:

یا قوم، ... قد برز غلام، اَشبهُ الناس خَلقاً و خُلقاً و منطقاً برسول الله....... ای قوم، شما شاهد باشید، پسری را به میدان می فرستم، كه شبیه ترین مردم از نظر خلق و خوی و منطق به رسول الله (ص) است بدانید هر زمان ما دلمان برای رسول الله(ص) تنگ می شد نگاه به صورت  اونظر می کردیم .

به هر روی علی اكبر(ع) در ماجرای عاشورا حضور فعال داشت و در تمام حالات در كنار پدرش امام حسین(ع)بود و با دشمنانش به سختی مبارزه می كرد. شیخ جعفر شوشتری در خصائص نقل می كند: هنگامی كه اباعبد الله الحسین علیه السلام در كاروان خود حركت به سمت كربلا می كرد، حالتی به حضرت(ع) دست داد بنام نومیه و در آن حالت مكاشفه ای برای حضرت(ع) رخ داد، از آن حالت كه خارج شد استرجاع كرد: و فرمود: «انا لله و انا الیه راجعون علی اكبر(ع) در كنار پدر بود، و می دانست؛ سخن امام قابل تامل است ، سئوال نمود، پدرجان چرا استرجاع فرمودی؟: حضرت  فرمود: كاروان مارود به سمت قتلگاه و مرگ درحرکت است، علی اكبر(ع) سئوال نمود: پدر جان مگر ما بر حق نیستیم؟ حضرت فرمود: آری ما بر حق هستیم. علی اكبر (ع) عرضه داشت: دراین صورت هراسی از مرگ نیست ،[6]

با این كه حضرت علی اكبر(ع) به سه طایفه معروف عرب پیوند و خویشاوندی داشته است، با این حال در روز عاشورا و به هنگام نبرد با سپاهیان یزید، هیچ اشاره ای به انتسابش به بنی امیه و بنی ثفیف نكرد، بلكه هاشمی بودن و انتساب به اهل بیت(ع) را افتخار خویش دانست و در رجزی چنین سرود:

  أنا عَلی بن الحسین بن عَلی                                      نحن  بیت الله آولی یا لنبیّ       

  أضربكَم با لسّیف حتّی یَنثنی                                      ضَربَ غُلامٍ هاشمیّ عَلَویّ

وَ لا یَزالُ الْیَومَ اَحْمی عَن أبی                                        تَاللهِ لا یَحكُمُ فینا ابنُ الدّعی

وی نخستین شهید بنی هاشم در روز عاشورا بود و در زیارت شهدای معروفه نیز آمده است:السَّلامُ علیكَ یا اوّل قتیل مِن نَسل خَیْر سلال   [7]

علی اكبر(ع) درنبرد روز عاشورا دویست تن از سپاه عمر سعد را در دو مرحله به هلاكت رسانید و سرانجام مرّه بن منقذ عبدی بر فرق مباركش ضربتی زد و او را به شدت زخمی نمود. آن گاه سایر دشمنان، جرأت و جسارت پیدا كرده  و به آن حضرت هجوم آوردند و وی را آماج تیغ شمشیر و نوك نیزه ها نمودند و مظلومانه به شهادتش رسانیدند.

امام حسین(ع) در شهادتش بسیار اندوهناك و متأثر گردید و در فراقش فراوان گریست و هنگامی كه سرخونین اش را در بغل گرفت، فرمود: ولدی علی عَلَی الدّنیا بعدك العفا.[8] فرزندم علی ،دیگر بعد از تو اف بر این دنیا
اما از این كه وی از امام زین العابدین(ع)، فرزند دیگر امام حسین(ع) بزرگتر یا كوچك تر بود، اتفاقی میان مورخان و سیره نگاران نیست؛روایتی از امام زین العابدین(ع) نقل شده كه دلالت دارد بر این كه وی از جهت سن كوچك تر از علی اكبر(ع) بود. آن حضرت درپاسخ ابن زیادکه گفت : أ و لم يقتل الله عليا؟ قال قلت: كان لي أخ يقال له علي أكبر مني قتله الناس. قال: بل الله قتله. قلت: الله يتوفى الأنفس حين موتها. فأمر بقتله فصاحت زينب بنت علي: يا ابن زياد حسبك من دمائنا. أسألك بالله إن قتلته إلا قتلتني معه. فتركه. [9]

مزار حضرت علی اكبر علیه السلام  در كربلای معلی پایین پای اباعبدالله الحسین علیه السلام است و در سلام زیارت عاشورا منظور از علی و علی ابن الحسین ، حضرت علی اكبر علیه السلام می باشد.



[1] . همان، ج 5، ص 388.

[2] . محمد حسون و مشكور ، أعلام النّساء المؤمنات، ص 126؛ اصفهانی ابوالفرج،  مقاتل الطالبین ،ص 52.

[3] .قمی ،شیخ عباس منتهی الامال ، ج 1، ص.

[4]. ابی الفرج ؛ص 53.

[5] . مقاتل الطالبین، ص 52؛ شیخ عباس قمی، منتهی الآمال ج 1، ص 373 و ص 464

[6].شیخ عباس قمی ، منتهی الآمال، ج 1، ص 375؛ شیخ مفید ،الارشاد (شیخ مفید)، ص 459

[7] . همان ، ج 1، ص 375.

[8] . همان.

.[9] محمد بن سعد ، الطبقات الكبری ،بیروت ،دارالکتب العلمیه، ج 5، ص: 163

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۹/۳۰ساعت ۱۸:۲۹ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

1- نـام كتاب :امام حسين ع و حماسه كربلا
نــويسنده :سيدمحسن امين عاملى
ناشـــــر :بعثت
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, تاريخ,


2- نـام كتاب :امام عظيم حسين بن على ع
نــويسنده :ميرزاخليل كمره اى
ناشـــــر :اسلاميه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, تاريخ, كربلا, عاشورا,


3- نـام كتاب :انقلاب مقدس امام حسين ع
نــويسنده :محمد واصف
ناشـــــر :كتابفروشى اسلاميه
 كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, تراجم, تاريخ,


4- نـام كتاب :انوار الشهاده
نــويسنده :محمدحسين يزدى
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, گريه, فاطمه س, تراجم,


5- نـام كتاب :اولين تاريخ كربلا
نــويسنده :ابى مخنف
ناشـــــر :دارالكتاب
محل نشــر :قـم
 مـــوضـوع :امام حسين ع, قيام مختار, تاريخ,

 

7- نـام كتاب :بانوى شجاع زينب كبرى
نــويسنده :محمدجواد مغنيه
ناشـــــر :خزر
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :زينب س, امام حسين ع, جعفرطيار,

 

12- نـام كتاب :اسرار و آثار واقعه كربلا
نــويسنده :جلال الدين همايى
ناشـــــر :دهخدا
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :كربلا, امام حسين ع,


13- نـام كتاب :اسوه
نــويسنده :جواد محدثى
ناشـــــر :جامعه مدرسين
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :امام على ع, امام حسين ع, كربلا,


14- نـام كتاب :اصحاب عاشورا
نــويسنده :محمدصادق موسوى گرمارودى
ناشـــــر :كانون پرورش فكرى كودكان
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :عاشورا, امام حسين ع,


15- نـام كتاب :اعظم المصائب
نــويسنده :ميرزاهادى پروينچى
ناشـــــر :بهار
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :مرثيه, امام حسين ع, كربلا,


16- نـام كتاب :السياسه الحسينيه
نــويسنده :فضل على تبريزى
ناشـــــر :فضل على تبريزى
كتابخـانه :فيضيه
مـــوضـوع :امام حسين ع, فرق, تاريخ,


17- نـام كتاب :الفباى فكرى امام حسين ع
نــويسنده :على اصغر صالحى كرمانى
ناشـــــر :كانون انتشار
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, تاريخ,

 

19- نـام كتاب :الوقايع و الحوادث ج 2
نــويسنده :محمدباقر ملبوبى
ناشـــــر :كتابفروشى خرد
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :ماه محرم, عاشورا, امام حسين ع,


20- نـام كتاب :الوقايع و الحوادث ج 2
نــويسنده :محمد باقر ملبوبى
ناشـــــر :دين و دانش
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :امام حسين ع , متقل , تاريخ , عاشورا


21- نـام كتاب :امام حسن و امام حسين ع
نــويسنده :سيد محسن امين عاملى
ناشـــــر :وزارت ارشاد اسلامى
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :امام حسن , امام حسين ع , عاشورا


22- نـام كتاب :امام حسين بن على ع
نــويسنده :موسى خسروى
ناشـــــر :صحافيان
محل نشــر :مشهد
مـــوضـوع :امام حسين ع, عاشورا, مقتل, تاريخ,


23- نـام كتاب :امام حسين ع
نــويسنده :على شريعتى
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :حسين ع,شهادت


2- نـام كتاب :امام حسين ع و ايران 4
نــويسنده :كورت فريشيلر
ناشـــــر :جاويدان
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, تاريخ, عاشورا,

,

26- نـام كتاب :برگزيدگان ج4
نــويسنده :مهدى رحيمى
ناشـــــر :بنيادبعثت
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع,معاويه,رجال


27- نـام كتاب :بلاغه الحسين ع
نــويسنده :سيدمصطفى آل اعتماد
ناشـــــر :اسماعيليان
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :خطبه ها, نامه ها, امام حسين ع,


28- نـام كتاب :بيعت يا توطئه براى انتقام
نــويسنده :محمدعلى فقيهى گيلانى
ناشـــــر :مهر
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :امام حسين ع, ارينب, يزيد, تاريخ,

 

33- نـام كتاب :پژوهش پيرامون قيام امام حسين ع
نــويسنده :سيدجعفر شهيدى
ناشـــــر :دفترنشرفرهنگ اسلامى
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :تاريخ, امام حسين ع,


34- نـام كتاب :پليس انقلاب ش 9
نــويسنده :گروهى از نويسندگان
ناشـــــر :شهربانى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :امام حسين ع, يوسف ع, خدا, عصمت,


35- نـام كتاب :پيرامون حماسه عاشورا
نــويسنده :سيدمحمد شفيعى
ناشـــــر :سازمان تبليغات اسلامى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :عاشورا, كربلا, امام حسين ع, تاريخ,


36- نـام كتاب :تاريخ جغرافيائى كربلاى معلى
نــويسنده :حسين عمادزاده اصفهانى
ناشـــــر :چاپخانه موسوى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :جامعه الزهرإ س
مـــوضـوع :كربلا, امام حسين ع, زينب س, تاريخ,


37- نـام كتاب :تاريخ روضه الصفا ج 3
نــويسنده :ميرمحمدبن سيدبرهان الدين
ناشـــــر :مركزى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :ائمه ع, مقتل, امام حسين ع, خلفإ,


38- نـام كتاب :تاريخ كربلا و حائر حسين ع
نــويسنده :سيدعبدالجواد كليددار
ناشـــــر :ثقفى
محل نشــر :اراك
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :كربلا, امام حسين ع, تاريخ, اسلام,


39- نـام كتاب :تاريخچه عزادارى حسينى از زمان آدم ع
نــويسنده :سيدصالح شهرستانى
ناشـــــر :حسينيه عمادزاده
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :موسسه امام صادق ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, ائمه ع, تاريخ,


40- نـام كتاب :تحقيقى در اربعين
نــويسنده :شهيد محمدعلى قاضى طباطبائى
ناشـــــر :چاپ ميهن تبريز
محل نشــر :تبريز
مـــوضـوع :امام حسين ع, اربعين,


41- نـام كتاب :تحقيقى كوتاه پيرامون رابطه تشيع و
نــويسنده :رسول جعفريان
ناشـــــر :جهاد دانشگاهى
محل نشــر :اراك
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :تشيع, امامت, امام حسين ع, ايران,


42- نـام كتاب :تحليلى از حادثه كربلا ج 1
نــويسنده :سيد كاظم هزاوه اى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, يزيد, معاويه, حادثه كربلا


43- نـام كتاب :تحليلى ازحماسه سياسى,تاريخى
نــويسنده :محمدرسول دريانى
ناشـــــر :جعفرى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :زيارت,امام حسين ع,كربلا,امام على ع,تاريخ


44- نـام كتاب :ترجمه ج 10 بحارالانوار
نــويسنده :محمدباقر مجلسى
ناشـــــر :كتابفروشى اسلاميه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, يزيد, تاريخ, اسلام,


45- نـام كتاب :ترجمه منتخب كامل الزيارات
نــويسنده :ابن قولويه
ناشـــــر :ميقات
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :زيارت, امام حسين ع, دعا, اسلام,


46- نـام كتاب :ترجمه نفس المهموم
نــويسنده :شيخ عباس قمى
ناشـــــر :كتابفروشى علميه اسلاميه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, اسلام, تاريخ,


47- نـام كتاب :جنبشهاىشيعى درتاريخ اسلام
نــويسنده :هاشم معروف المنى
ناشـــــر :آستان قدس رضوى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :جنبشها,خلافت,تاريخ,امام حسين ع,تشيع,

 
 

50- نـام كتاب :حسين ع آنكه هرگزتسليم نشد
نــويسنده :محمد رشاد
ناشـــــر :انديشه
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :امام حسين ع,تاريخ,مبارزه,


51- نـام كتاب :حسين نفس مطمئنه
نــويسنده :محمدعلى عالمى(متولد 1306ش)
ناشـــــر :هاد
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع,يزيد,قيام مختار,كربلا,تاريخ


52نـام كتاب :حماسه پيروز عاشورا
نــويسنده :ابوالقاسمآذرسا
ناشـــــر :جامعه مدرسين قم
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آيه الله گلپايگانى
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, اسلام, تاريخ


53- نـام كتاب :حماسه حسينى ج 2
نــويسنده :شهيدمرتضى مطهرى
ناشـــــر :صدرا
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :عاشورا, امام حسين ع, امر به معروف


54- نـام كتاب :خزائن الشهدإ و الاشعار
نــويسنده :شيخ محمد ( جودى ثانى )
ناشـــــر :رحمانيان
محل نشــر :مشهد
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :شعر , مرثيه, مدح, امام حسين ع


55- نـام كتاب :خزائن المصائب و الاشعار
نــويسنده :نصرالله مهر خوان
ناشـــــر :فردوسى
محل نشــر :مشهد
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :شعر, مرثيه, امام حسين ع , اهل بيت ع


56- نـام كتاب :خطبه حسين بن على عليه السلام درمنى
نــويسنده :محمدصادق نجفى
ناشـــــر :آستان قدس رضوى
محل نشــر :مشهد
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :حديث,امام حسين ع,امربه معروف ونهى ازمنكر


57- نـام كتاب :خلاصه تاريخ اسلام ج 3
نــويسنده :سيدهاشم رسولى محلاتى
ناشـــــر :دفتر نشر فرهنگ اسلامى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, عاشورا, كربلا, تاريخ,


58- نـام كتاب :خمسه شرمى كاشانى
نــويسنده :شرمى كاشانى
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, نوحه, توحيد


59- نـام كتاب :خونهايى كه تا رستاخيز مى جوشد ج1
نــويسنده :محمد آزادگان
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :ائمه ع , امام حسين ع,


60- نـام كتاب :دعوه الحسينيه الى نصره الاسلاميه
نــويسنده :محمدرضا كلباسى
ناشـــــر :علميه اسلاميه
محل نشــر :مشهد
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, تبليغ, تاريخ,


61- نـام كتاب :دليران كربلا
نــويسنده :سيدعلى رضوى زاده
ناشـــــر :آسيا
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :امام حسين ع, يزيد, كربلا, مختار,


62- نـام كتاب :راه حسين ع رهنمودى براى انسانها
نــويسنده :احمد موحد
ناشـــــر :كتابفروشى متعهد
محل نشــر :يـزد
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع,


63- نـام كتاب :ره توشه راهيان نور ويژه محرم 1418ق
نــويسنده :معاونت اموزش دفتر تبليغات اسلامى
ناشـــــر :دفتر تبليغات اسلامى قم
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :امام حسين ع , عاشورا


 


65- نـام كتاب :زندگانى اباعبدالله الحسين ع
نــويسنده :سيدبن طاووس
ناشـــــر :انتشارات اهلبيت
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع,تاريخ,مقتل,


66- نـام كتاب :زندگانى امام حسين ع
نــويسنده :عباس قمى
ناشـــــر :حسينى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, اسرإ, شام


 


68- نـام كتاب :زندگانى امام حسين ع ج 2
نــويسنده :زين العابدين رهنما
ناشـــــر :اميركبير
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, امام على ع, تاريخ,


69- نـام كتاب :زندگانى امام حسين ع ج2
نــويسنده :عمادالدين حسين اصفهانى(عمادزاد
ناشـــــر :اسوه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دانشگاه باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, شهادت, مختارثقفى, توابين


70- نـام كتاب :زندگانى امام حسين ع واقعه عاشورا
نــويسنده :عمر ابوالنصر
ناشـــــر :ارديبهشت
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, يزيد, ابن زياد, كربلا,


71- نـام كتاب :زندگانى حضرت خامس آل عبا ج 1
نــويسنده :ابوالقاسم سحاب
ناشـــــر :دانش
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, معاويه, تاريخ, اسلام,


72- نـام كتاب :زندگانى حضرت خامس آل عبا ج 2
نــويسنده :ابوالقاسم سحاب
ناشـــــر :ابن سينا
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, يزيد, امامت, تاريخ,


73- نـام كتاب :زندگانى ابوالفضل العباس ع باب الجوائج
نــويسنده :عبدالحسين مومنى
ناشـــــر :جاويدان
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :عباس ع, على ع, حسين ع, كربلا, اسلام, 000


74- نـام كتاب :زندگانى امام حسين ع
نــويسنده :سيدهاشم رسولى محلاتى
ناشـــــر :دفترفرهنگ اسلامى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع,معاد,كربلا,شيعه,تاريخ,


75- نـام كتاب :زندگانى مسلم بن عقيل سفيرحسين ع
نــويسنده :محمدعلى عابدين
ناشـــــر :جامعه مدرسين حوزه علميه قم
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :مسلم,كوفه,امام حسين ع,تاريخ,


76- نـام كتاب :زندگى امام حسين ع ج 1
نــويسنده :عمادالدين حسين اصفهانى عمادزاده
ناشـــــر :اسوه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دانشگاه باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع , قيام , بيعت , شهادت


77- نـام كتاب :زندگى امام حسين عليه السلام
نــويسنده :اسد حيدر
ناشـــــر :طور
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, على ع, امام حسن ع,000


78- نـام كتاب :زندگى و شهادت اباعبدالله الحسين ع
نــويسنده :احسان
ناشـــــر :پديده
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, تاريخ,


79- نـام كتاب :زندگى وشهادت اباعبدالله الحسين واصحاب او
نــويسنده :احسان
ناشـــــر :پديده
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, معاويه, يزيد,عاشورا,00


80- نـام كتاب :سخنان حسين بن على ع
نــويسنده :جواد فاضل
ناشـــــر :مطبوعاتى علمى
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :امام حسين ع


81- نـام كتاب :سروش ش 441
نــويسنده :گروهى از نويسندگان
ناشـــــر :صدا و سيما
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :اقتصاد, امريكا, سينما, امام حسين ع,


82- نـام كتاب :سلام بر عاشورا
نــويسنده :فضل الله صلواتى
ناشـــــر :عصر , طوس
محل نشــر :مشهد
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, تاريخ, اسلام,


83- نـام كتاب :سيدالشهدإ
نــويسنده :سيدعبدالحسين دستغيب
ناشـــــر :كانون تربيت
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, تربيت, اسلام, تاريخ,


84- نـام كتاب :سيره امامان ج 3 امام حسن ع و امام0
نــويسنده :سيد محسن امين
ناشـــــر :سروش
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :دانشگاه باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع , امام حسين ع , امام سجا


85- نـام كتاب :سيماى كربلا
نــويسنده :محمد صحتى سردرودى
ناشـــــر :سازمان تبليغات
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :كربلا, امام حسين ع, عراق, تاريخ,


86- نـام كتاب :شام غربيا,داستان زندگى امام سجادع
نــويسنده :رضا شيرازى
ناشـــــر :پيامآزادى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام سجادع,ائمه,امام حسين ع,تاريخ,


87- نـام كتاب :شعشعه الحسينى
نــويسنده :محمدجواد يزدىخراسانى
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :عزادارى,امام حسين ع,چهارده معصوم,عقايد


88-  نـام كتاب :شهيدكربلاج1(ازقبل ازولادت تابعدازشهادت)
نــويسنده :سيدتقى طباطبائى قمى
ناشـــــر :حسينيه عمادزاده
محل نشــر :اراك
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, تاريخ, اسلام


89- نـام كتاب :صدويك مناظره جالب وخواندنى
نــويسنده :محمد محمدىاشتهاردى
ناشـــــر :انتشارات علامه
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :مناظره,فروع دين,امام حسين ع,تشيع,


90- نـام كتاب :عاشورا
نــويسنده :على ـ صاد
ناشـــــر :هجرت
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :عاشورا, امام حسين ع,


91- نـام كتاب :عاشوراى تاريخى امام حسين ع
نــويسنده :اسماعيل غروى " بهمئى "
ناشـــــر :چاپخانه اسلام
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, عاشورا, كربلا, تاريخ,


92- نـام كتاب :عشق الحسينى
نــويسنده :شيخ هادى مريجانى- همدانى
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع,ائمه,نوحه


93- نـام كتاب :غروب آفتاب در كربلا ج 1
نــويسنده :محمدعلى فقيهى گيلانى
ناشـــــر :محمدعلى فقيهى گيلانى
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, بنى هاشم, تاريخ,


94- نـام كتاب :غروب آفتاب در كربلا ج 3
نــويسنده :محمدعلى فقيهى گيلانى
ناشـــــر :محمدعلى فقيهى گيلانى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :امام حسين ع, بنى اميه, تاريخ,


95- نـام كتاب :فايده ولزوم دين
نــويسنده :محمدتقى شريعتى
ناشـــــر :طباطبائى
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :دين,زن,قرآن,نوروز,امام حسين ع


96- نـام كتاب :فرهنگ عاشورا
نــويسنده :جواد محدثى
ناشـــــر :معروف
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :عاشورا امام حسين ع رجال تاريخ

 

98- نـام كتاب :قمقام زخار و صمصام بتار
نــويسنده :فرهادميرزا معتمدالدوله
ناشـــــر :اسلاميه
محل نشــر :تهران
مـــوضـوع :امام حسين ع, تاريخ,


99- نـام كتاب :قيام جاودانه
نــويسنده :محمدرضا حكيمى
ناشـــــر :دفتر نشر فرهنگ اسلامى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :عاشورا, امام حسين ع, اخلاق, عدالت,


100- نـام كتاب :قيام مقدس
نــويسنده :سيد هبه الدين شهرستانى
ناشـــــر :شركت ثلاثه شهامت
محل نشــر :تبريز
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع


101- نـام كتاب :قيام مقدس شهيد جاويد حسين بن على ع
نــويسنده :محمدحسين اشعرى , حسين كريمى
ناشـــــر :علميه
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, علم, امامت,


102- نـام كتاب :كليات حمله حيدرى
نــويسنده :راجى كرمانى
ناشـــــر :محمدعلى علمى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :مدح, مرثيه, تاريخ, مقتل حسين ع


103- نـام كتاب :كليات ديوان صابر
نــويسنده :عباس قلى صابر
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :حسين ع, معصومين,مرثيه,


105- نـام كتاب :گنج شايگان سال 1ش 4
نــويسنده :گروهى ازنويسندگان
كتابخـانه :دفتر تبليغات اسلامى
مـــوضـوع :حسين ع ,بنى اميه ,مبارزه


105- نـام كتاب :لب تشنگان عشق
نــويسنده :محمود سيفى
ناشـــــر :فرهنگ
محل نشــر :شيراز
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :كربلا,امام حسين ع,اصحاب,ائمه ع,مناجات


106- نـام كتاب :مادر نمونه اسلام
نــويسنده :غلامعلى رحيميان
ناشـــــر :امير
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :فاطمه س, امام حسين ع, تاريخ


107- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 10 سال 28
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :فتح مكه مذاهب امام حسين ع پيامبر ص


108- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 1 سال 29
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :معاد قرآن مذاهب امام حسين ع انسان


109- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 11 سال 28
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :فتح مكه مذاهب امام حسين ع هديث شناس


110- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 6 سال 29
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :معاد امام حسين ع انسان وحى دموكراسى


111- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 7 سال 24
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :يحيى بن زيد غرائز امام حسين ع كودك


112- نـام كتاب :مكتب اسلام ش 8 سال 22
نــويسنده :گروهى
محل نشــر :قـم
مـــوضـوع :حق و باطل كربلإ امام حسين ع عزادارى


113- نـام كتاب :نغمه حسينى
نــويسنده :مهدى الهى قمشه اى
ناشـــــر :كتابفروشى اسلاميه
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, اصحاب, تاريخ, اسلام,



115- نـام كتاب :نهج الشهاده
نــويسنده :احمدفرزانه
ناشـــــر :نشرفرهنگ اهل بيت (ع)
محل نشــر :قـم
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :حديث ,حسين ع ,نامه ,دعا,خطبه


116- نـام كتاب :نهضت حسينى ع, ج2
نــويسنده :على فلسفى
ناشـــــر :خراسان
محل نشــر :مشهد
مـــوضـوع :مقتل,حسين ع, اربعين,اهل بيت ع


117- نـام كتاب :نهضت وقيام حسين ع
نــويسنده :حسن مظفرى معارف
ناشـــــر :چاپخانه طوس
محل نشــر :مشهد
مـــوضـوع :قيام,امام حسين ع,تاريخ,اسلام


- 118  نـام كتاب :نهضتهاى ضداموى براى انتقام از
نــويسنده :حسين خراسانى
ناشـــــر :كتابفروشى وچاپخانه توحيد
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :حسين ع ,كربلا,نهضت ,تاريخ


 119 نـام كتاب :نى نواى نينوا
نــويسنده :ده بزرگى
ناشـــــر :جهاد دانشگاهى شيراز
محل نشــر :شيراز
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :حسين ع, كربلا, مرثيه, نوحه


- 120 نـام كتاب :نيمسرخى از حسين بن على ع در باره
نــويسنده :سيدعلى اصغر احدى
ناشـــــر :چاپخانه مهر
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, امامت, اسلام,


- 121 نـام كتاب :وقايع الايام ج 2
نــويسنده :على واعظ تبريزى خيابانى
ناشـــــر :على واعظ تبريزى خيابانى
محل نشــر :تبريز
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :محرم, مقتل, امام حسين ع,


122- نـام كتاب :وقايع الايام در احوال محرم الحرام ج1
نــويسنده :على واعظ تبريزى خيابانى
ناشـــــر :على واعظ تبريزى خيابانى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :كربلا, امام حسين ع, مقتل, تاريخ,


123- نـام كتاب :وقايع الايام فى تتمه محرم الحرام ج 4
نــويسنده :على واعظ تبريزى خيابانى
ناشـــــر :على واعظ تبريزى خيابانى
محل نشــر :تبريز
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :مقتل, تاريخ, محرم, امام حسين ع,


124- نـام كتاب :وقايع تاريخى كربلا
نــويسنده :حسن المترجم بن اعتماد السلطنه
ناشـــــر :دار الخلافه الناصره
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, آسيا, افريقا, اروپا,


125- نـام كتاب :وقايع عاشورا
نــويسنده :صدرائى اشكورى
ناشـــــر :چاپخانه اقبال
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :دين, مساوات, امام حسين ع, قرآن,


126- نـام كتاب :يادواره نخستين شب شعر عاشورا
نــويسنده :جمعيت اتحاد اسلامى
ناشـــــر :جمعيت اتحاد اسلامى
محل نشــر :شيراز
مـــوضـوع :امام حسين ع, عاشورا, كربلا, اسلام,


127- نـام كتاب :ياران با وفاى حسين ع
نــويسنده :طاهر السماوى
ناشـــــر :مرتضوى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آيه الله مرعشى نجفى
مـــوضـوع :امام حسين ع, اصحاب, عاشورا, شهدإ,


128- نـام كتاب :وقايع كربلا
نــويسنده :شيخ عباس قمى
ناشـــــر :مطبوعاتى حسينى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام حسين ع, كربلا, تاريخ,


129- نـام كتاب :همت بلند
نــويسنده :عبدالله علايلى
ناشـــــر :چاپخانه مركزى
محل نشــر :تهران
كتابخـانه :آستان قدس رضوى ع
مـــوضـوع :امام على ع, كربلا, امام حسين ع,



130- نـام كتاب :يادواره دومين شب شعر عاشورا
نــويسنده :گروهى از نويسندگان
ناشـــــر :بخش فرهنگى جمعيت اتحاد حسينى
محل نشــر :شيراز
كتابخـانه :پژوهشكده باقرالعلوم ع
مـــوضـوع :امام حسين ع

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۶ساعت ۱۷:۳ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

زنان در نهضت عاشورا

پيرامون زنان در حادثه كربلا در دو محور سخن مى‏توان گفت:يكى آنكه آنان چند نفر و چه كسانى بودند،ديگر آنكه چه نقشى داشتند.زنانى كه در كربلا حضور داشتند،برخى از اولاد على«ع»بودند،و برخى جز آنان،چه از بنى هاشم يا ديگران.زينب،ام كلثوم، فاطمه،صفيه،رقيه و ام هانى،از اولاد«ع»بودند،فاطمه و سكينه،دختران سيد الشهدا«ع»

بودند،رباب،عاتكه،مادر محسن بن حسن،دختر مسلم بن عقيل،فضه نوبيه،كنيز خاص امام حسين«ع»و مادر وهب بن عبد الله نيز از زنان حاضر در كربلا بودند.(1) 5 نفر زن كه از خيام حسينى به طرف دشمن بيرون آمدند،عبارت بودند از:كنيز مسلم بن عوسجه،ام وهب زن عبد الله كلبى،مادر عبد الله كلبى،مادر عمر بن جناده،زينب كبرى«ع».زنى كه در عاشورا شهيد شد،مادر وهب بود،بانوى نميريه قاسطيه،زن عبد الله بن عمير كلبى كه بر بالين شوهر آمد و از خدا آرزوى شهادت كرد و همانجا با عمود غلام شمر كه بر سرش فرود آورد،كشته شد.

در عاشورا دو زن از فرط عصبيت و احساس،به حمايت از امام برخاستند و جنگيدند:

يكى مادر عبد الله بن عمر كه پس از شهادت فرزند،با عمود خيمه به طرف دشمن روى كرد و امام او را برگرداند.ديگرى مادر عمرو بن جناده كه پس از شهادت پسرش،سر او را گرفت و مردى را به وسيله آن كشت،سپس شمشيرى گرفت و با رجزخوانى به ميدان رفت،كه امام حسين«ع»او را به خيمه‏ها برگرداند.(2) دلهم،دختر عمر(همسر زهير بن قين)

نيز در راه كربلا به اتفاق شوهرش به كاروان حسينى پيوست.زهير بيشتر تحت تأثير سخنان همسرش حسينى شد و به امام پيوست.رباب،دختر امرء القيس كلبى،همسر امام حسين«ع»نيز در كربلا حضور داشت،مادر سكينه و عبد الله.زنى از قبيله بكر بن وائل نيز حضور داشت،كه ابتدا با شوهرش در سپاه ابن سعد بود،ولى هنگام حمله سپاهيان كوفه به خيمه‏هاى اهل بيت،شمشيرى برداشت و رو به خيمه‏ها آمد و آل بكر بن وائل را به يارى طلبيد.

زينب كبرى و ام كلثوم،دختران امير المؤمنين«ع»،همچنين فاطمه دختر امام حسين«ع»

نيز جزو اسيران بودند و در كوفه و...سخنرانيهاى افشاگر داشتند.(توضيح بيشتر پيرامون اين زنان را تحت عنوان نام هر يك در اين مجموعه مطالعه كنيد).مجموعه اين بانوان، همراه كودكان خردسال،كاروان اسراى اهل بيت را تشكيل مى‏دادند كه پس از شهادت امام و حمله سپاه كوفه به خيمه‏ها،ابتدا در صحرا متفرق شدند،سپس بصورت گروهى و اسير به كوفه و از آنجا به شام فرستاده شدند.

اما در باره حضور اين زنان در حادثه عاشورا بيشتر به محور«پيام رسانى»بايد اشاره كرد (آنگونه كه در بحث«اسارت»گذشت).البته جهات ديگرى نيز وجود داشت كه فهرست وار به آنها اشاره مى‏شود كه هر كدام مى‏تواند به عنوان«درس»مورد توجه باشد:

ـمشاركت زنان در جهاد.شركت در جبهه پيكار و همدلى و همراهى با نهضت مردانه امام حسين و مشاركت در ابعاد مختلف آن از جلوه‏هاى اين حضور است.چه همكارى طوعه در كوفه با نهضت مسلم،چه همراهى همسران برخى از شهداى كربلا،چه حتى اعتراض و انتقاد برخى همسران سپاه كوفه به جنايتهاى شوهرانشان مثل زن خولى.

آموزش صبر.روحيه مقاومت و تحمل زنان به شهادتها در كربلا درس ديگر نهضت بود.اوج اين صبورى و پايدارى در رفتار و روحيات زينب كبرى«ع»جلوه‏گر بود.

ـپيام رسانى.افشاگريهاى زنان و دختران كاروان كربلا چه در سفر اسارت و چه پس از بازگشت به مدينه.پاسدارى از خون شهدا بود.سخنان بانوان،هم به صورت خطبه جلوه داشت،هم گفتگوهاى پراكنده به تناسب زمان و مكان.

ـروحيه بخشى.در بسيارى از جنگها حضور تشويق آميز زنان در جبهه،به رزمندگان روحيه مى‏بخشيد .در كربلا نيز مادران و همسران بعضى از شهدا اين نقش را داشتند.

ـپرستارى.رسيدگى به بيماران و مداواى مجروحان از نقشهاى ديگر زنان در جبهه‏ها، از جمله در عاشوراست.نقش پرستارى و مراقبت حضرت زينب از امام سجاد«ع»يكى از اين نمونه‏هاست (3).

ـمديريت.بروز صحنه‏هاى دشوار و بحرانى،استعدادهاى افراد را شكوفا مى‏سازد.

نقش حضرت زينب در نهضت عاشورا و سرپرستى كاروان اسرا،درس«مديريت در شرايط بحران»را مى‏آموزد .وى مجموعه بازمانده را در راستاى اهداف نهضت،هدايت كرد و با هر اقدام خنثى كننده نتايج عاشورا از سوى دشمن،مقابله نمود و نقشه‏هاى دشمن را خنثى ساخت.

ـحفظ ارزشها.درس ديگر زنان قهرمان در كربلا،حفظ ارزشهاى دينى و اعتراض به هتك حرمت خاندان نبوت و رعايت عفاف و حجاب در برابر چشمهاى آلوده است.زنان اهل بيت،با آنكه اسير بودند و لباسها و خيمه‏هايشان غارت شده بود و با وضع نامطلوب در معرض ديد تماشاچيان بودند،اما اعتراض كنان،بر حفظ عفاف تأكيد مى‏ورزيدند.ام كلثوم در كوفه فرياد كشيد كه آيا شرم نمى‏كنيد براى تماشاى اهل بيت پيامبر جمع شده‏ايد؟

وقتى هم در كوفه در خانه‏اى بازداشت بودند،زينب اجازه نداد جز كنيزان وارد آن خانه شوند .در سخنرانى خود در كاخ يزيد نيز بر اينگونه گرداندن بانوان شهر به شهر،اعتراض كرد:«امن العدل يابن الطلقاء تخديرك حرائرك و امائك و سوقك بنات رسول الله سبايا قد هتكت ستورهن و ابديت وجوههن يحدو بهن الأعداء من بلد الى بلد و يستشرفهن اهل المناهل و المعاقل و يتصفح وجوههن القريب و البعيد و الغائب و الشهيد...» (4)و نمونه‏هاى ديگرى از سخنان و كارها كه همه درس‏آموز عفت و دفاع از ارزشهاست.

ـتغيير ماهيت اسارت.اسارت را به آزادى بخشى تبديل كردند و در قالب اسارت،به اسيران واقعى درس حريت و آزادگى دادند.

ـعمق بخشيدن به بعد عاطفى و تراژديك كربلا.گريه‏ها،شيونها،عزادارى بر شهدا و تحريك عواطف مردم،به ماجراى كربلا عمق بخشيد و بر احساسات نيز تأثير گذاشت واز اين رهگذر،ماندگارتر شد.

پى‏نوشتها

1ـزندگانى سيد الشهدا،عمادزاده،ج 2،ص 124،به نقل از لهوف،كبريت احمر و انساب الأشراف .

2ـهمان،ص .236

3ـدر اين زمينه ر.ك:مقاله«درسهاى امدادگرى در نهضت عاشورا»از مؤلف(مجله پيام هلال،شماره 26،شهريور1369).

4ـعوالم(امام حسين)،ص 403،حياة الامام الحسين،ج 3،ص .378

فرهنگ عاشورا صفحه 195

جواد محدثى‏

 

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۶ساعت ۱۵:۵۸ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

نقش اهل بيت سيد الشهدا (ع) در تبليغ نهضت حسيني

بسم الله الرحمن الرحيم

الحمد لله رب العالمين بارى الخلائق اجمعين والصلوه والسلام على عبدالله و رسوله و حبيبه و صفيه , سيدنا و نبينا و مولانا ابى القاسم محمد صلى الله عليه و آله و سلم و على آله الطيبين الطاهرين المعصومين , الذين يبلغون رسالات الله و يخشونه و لا يخشون احدا الا الله و كفى بالله حسيبا ( 1 ) براى بحث راجع به نقش اهل بيت مكرم سيدالشهداء در تبليغ نهضت حسينى و اسلام , ابتدا بايد دو مقدمه را به عرض شما برسانم . يكى اينكه طبق روايات و همچنين براساس معتقدات ما كه معتقد به امامت حضرت سيدالشهداء هستيم , تمام كارهاى ايشان از روز اول حساب شده بوده است , و ايشان بى حساب و منطق و بدون دليل , كارى نكرده اند . يعنى نمى توانيم بگوئيم كه فلان قضيه , اتفاقا و تصادفا رخ داده , بلكه همه اينها روى حساب بوده است . و اين مطلب گذشته از اينكه از نظر قرائن تاريخى روشن است , از نظر منطق و روايات و براساس اعتقاد ما مبنى بر امامت حضرت سيدالشهداء نيز تاييد مى شود .
يكى از مسائلى كه هم تاريخ درباره آن صحبت كرده و هم اخبار و احاديث از آن سخن گفته اند , اين است كه چرا اباعبدالله در اين سفر پر خطر , اهل بيتش را همراه خود برد ؟ خطر اين سفر را همه پيش بينى مى كردند , يعنى يك امر غير قابل پيش بينى حتى براى افراد عادى نبود . لهذا قبل از آنكه ايشان حركت بكنند تقريبا مى شود گفت تمام كسانى كه آمدند و مصلحت انديشى كردند , حركت دادن اهل بيت به همراه ايشان را كارى بر خلاف مصلحت تشخيص دادند , يعنى آنها با حساب و منطق خودشان كه در سطح عادى بود و به مقياس و معيار حفظ جان اباعبدالله و خاندانش , تقريبا به اتفاق آراء به ايشان مى گفتند آقا ! رفتن خودتان خطرناك است و مصلحت نيست يعنى جانتان در خطر است , تا چه رسد كه بخواهيد اهل بيتتان را هم با خودتان ببريد . اباعبدالله جواب داد نه , من بايد آنها را ببرم . به آنها جوابى مى داد كه ديگر نتوانند در اين زمينه حرف بزنند . به اين ترتيب كه جنبه معنوى مطلب را بيان مى كرد , كه مكرر شنيده ايد كه ايشان استناد كردند و به ر…يايى كه البته در حكم يك وحى قاطع است . فرمود : در عالم ر…يا جدم به من فرموده است : ان الله شاء ان يراك قتيلا ( 1 ) گفتند پس اگر اين طور است , چرا اهل بيت و بچه ها را همراهتان مى بريد ؟ پاسخ دادند اين را هم جدم فرمود : ان الله شاء ان يرهن سبايا ( 1 ) , اينجا يك توضيح مختصر برايتان عرض بكنم : اين جمله ان الله شاء ان يرك قتيلا يا ان الله شاء ان يراهن سبايا يعنى چه ؟ اين مفهومى كه الان من عرض مى كنم , معنايى است كه همه كسانى كه آنجا مخاطب اباعبدالله بودند , آن را مى فهميدند , نه يك معمايى كه امروز گاهى در السنه شايع است . كلمه مشيت خدا , يا اراده خدا كه در خود قرآن بكار برده شده است در دو مورد بكار مى رود كه يكى را اصطلاحا اراده تكوينى و ديگرى را اراده تشريعى مى گويند . اراده تكوينى يعنى قضاء و قدر الهى است كه اگر چيزى قضا و قدر حتمى الهى به آن تعلق گرفت , معنايش اين است كه در مقابل قضا و قدر الهى ديگر كارى نمى شود كرد .
معناى اراده تشريعى اين است كه خدا اين طور راضى است , خدا اين چنين مى خواهد . مثلا اگر در مورد روزه مى فرمايد : يريد الله بكم اليسر و لا يريد بكم العسر ( 2 ) يا در مورد ديگرى كه ظاهرا زكات است , مى فرمايد : يريد ليطهركم ( 3 ) مقصود اين است كه خدا كه اين چنين دستورى داده است , اين طور مى خواهد يعنى رضاى حق در اين است . خدا خواسته است تو شهيد باشى , جدم به من گفته است كه رضاى خدا در شهادت توست . جدم به من گفته است كه خدا خواسته است اينها اسير باشند , يعنى اسارت اينها رضاى حق است , مصلحت است و رضاى حق هميشه در مصلحت است و مصلحت يعنى آن جهت كمال فرد و بشريت .
در مقابل اين سخن , ديگر كسى چيزى نگفت , يعنى نمى توانست حرفى بزند , پس اگر چنين است كه جد شما در عالم معنى به شما تفهيم كرده اند كه مصلحت در اين است كه شما كشته بشويد , ما ديگر در مقابل ايشان حرفى نداريم . همه كسانى هم كه از اباعبدالله اين جمله ها را مى شنيدند , اين جور نمى شنيدند كه آقا اين مقدر است و من نمى توانم سرپيچى بكنم .
اباعبدالله , هيچوقت به اين شكل تلقى نمى كرد . اين طور نبود كه وقتى از ايشان مى پرسيدند چرا زنها را مى بريد , بفرمايد اصلا من در اين قضيه بى اختيارم , و عجيب هم بى اختيارم . بلكه به اين صورت مى شنيدند كه با الهامى كه از عالم معنا به من شده است , من چنين تشخيص داده ام كه مصلحت در اين است , و اين كارى است كه من از روى اختيار انجام مى دهم ولى براساس آن چيزى كه آن را مصلحت تشخيص مى دهم . لذا مى بينيم كه در موارد مهمى , همه يك جور عقيده داشتند , اباعبدالله عقيده ديگرى در سطح عالى داشت , همه يك جور قضاوت مى كردند , امام حسين عليه السلام مى گفت : اين جور نه , من طور ديگرى عمل مى كنم . معلوم است كه كار اباعبدالله يك كار حساب شده است , يك رسالت و يك ماموريت است . اهل بيتش را به عنوان طفيلى همراه خود نمى برد كه خوب , من كه مى روم , زن و بچه ام هم همراهم باشند . غير از سه نفر كه ديشب اسم بردم , هيچيك از همراهان اباعبدالله , زن و بچه اش همراهش نبود . آدم كه به يك سفر خطرناك مى رود , زن و بچه اش را كه نمى برد . اما اباعبدالله , زن و بچه اش را برد , نه به اعتبار اينكه خودم مى روم , پس زن و بچه ام را هم ببرم ( خانه و زندگى و همه چيز امام حسين عليه السلام در مدينه بود ) , بلكه آنها را به اين جهت برد كه رسالتى در اين سفر انجام بدهند . اين يك مقدمه .
مقدمه دوم : بحثى درباره[ ( نقش زن در تاريخ] ( مطرح است كه آيا اساسا زن در ساختن تاريخ نقشى دارد يا ندارد و اصلا نقشى مى تواند داشته باشد يا نه ؟ بايد داشته باشد يا نبايد داشته باشد ؟ همچنين از نظر اسلام اين قضيه را چگونه بايد بر آورد كرد ؟ زن يك نقش در تاريخ داشته و دارد كه كسى منكر اين نقش نيست و آن نقش غير مستقيم زن در ساختن تاريخ است . مى گويند زن , مرد را مى سازد و مرد تاريخ را , يعنى بيش از مقدارى كه مرد در ساختن زن مى تواند تاثير داشته باشد , زن در ساختن مرد تاثير دارد . اين خودش مسئله اى است كه نمى خواهم امشب درباره آن بحث بكنم . آيا مرد روح و شخصيت زن را مى سازد , اعم از اينكه زن به عنوان مادر باشد يا به عنوان همسر , يا نه , اين زن است كه فرزند و حتى شوهر را مى سازد ؟ ( مخصوصا در مورد شوهر ) آيا زن بيشتر شوهر را مى سازد يا شوهر بيشتر زن را ؟ حتما تعجب خواهيد كرد كه عرض بكنم آنچه كه تحقيقات تاريخى و ملاحظات روانى ثابت كرده است اين است كه زن در ساختن شخصيت مرد بيشتر م…ثر است تا مرد در ساختن شخصيت زن بدين جهت است كه تاثير غير مستقيم زن در ساختن تاريخ , لامنكر و غير قابل انكار است . اينكه زن , مرد را ساخته است و مرد , تاريخ را , خودش داستانى است و يك مبحث خيلى مفصل .
حال ببينيم نقش مستقيم زن در ساختن تاريخ چگونه است و چگونه بايد باشد و چگونه مى تواند باشد ؟ به سه شكل مى تواند باشد . يكى اينكه اساسا زن , نقش مستقيم در ساختن تاريخ نداشته باشد , يعنى نقش زن , منفى محض باشد . در بسيارى از اجتماعات براى زن جز زائيدن و بچه درست كردن و اداره داخل خانه , نقشى قائل نبوده اند , يعنى زن در اجتماع بزرگ , نقش مستقيم نداشته , نقش غير مستقيم داشته است , به اين ترتيب كه او در خانواده م…ثر بوده و فرد ساخته خانواده در اجتماع م…ثر بوده است . يعنى زن , مستقيما بدون اينكه از راه مرد تاثيرى داشته باشد , به هيچ شكل تاثيرى در بسيارى از اجتماعات نداشته است . ولى در اين اجتماعات زن على رغم اينكه نقشى در ساختن تاريخ و اجتماع نداشته است . بدون شك و برخلاف تبليغاتى كه در اين زمينه مى كنند , به عنوان يك شىء گرانبها زندگى مى كرده است . يعنى به عنوان يك شخص , كمتر م…ثر بوده , ولى يك شىء بسيار گرانبها بوده و به دليل همان گرانبهائيش , بر مرد اثر مى گذاشته است . ارزان نبوده كه توى خيابانها پخش باشد و هزاران اماكن عمومى براى بهره گيرى از او وجود داشته باشد , بلكه فقط در دائره زندگى خانوادگى مورد بهره بردارى قرار مى گرفته است . لذا قهرا براى مرد خانواده يك موجود بسيار گرانبها بوده , چون تنها موجودى بوده كه احساسات جنسى و عاطفى او را اشباع مى كرده است و طبعا و بدون شك مرد , عملا در خدمت زن بوده است , ولى زن شىء بوده , شىء گرانبها , مثل الماس كه يك گوهر گرانبهاست , شخص نيست , شىء است ولى شىء گرانبها .
شكل ديگر تاثير زن در تاريخ كه اين شكل در جوامع قديم زياد بوده , اين است كه زن عامل م…ثر در تاريخ باشد , نقش مستقيم در تاريخ داشته باشد و به عنوان شخص م…ثر باشد نه به عنوان شىء , اما شخص بى بهاء , شخص بى ارزش , شخصى كه حريم ميان او و مرد برداشته شده است . دقايق روانشناسى ثابت كرده است كه ملاحظات بسيار دقيقى يعنى طرحى در خلقت بوده براى عزيز نگه داشتن زن . هر وقت اين حريم بكلى شكسته و اين حصار خرد شده است , شخصيت زن از نظر احترام و عزت پائين آمده است . البته از جنبه هاى ديگرى ممكن است شخصيتش بالا رفته باشد مثلا با سواد شده باشد , عالمه شده باشد , ولى ديگر آن موجود گرانبها براى مرد نيست . از طرف ديگر زن نمى تواند زن نباشد . جزء طبيعت زن اين است كه براى مرد گرانبها باشد . و اين را هم اگر از زن بگيريد , تمام روحيه او متلاشى مى شود . آنچه براى مرد در رابطه جنسى ملحوظ است , در اختيار داشتن زن به عنوان يك موجود گرانبهاست , نه در اختيار يك زن بودن به عنوان يك موجود گرانبها براى او . ولى آنچه در طبيعت زن وجود دارد اين نيست كه يك مرد او را به عنوان يك شىء گرانبها داشته باشد , بلكه اين است كه خودش به عنوان يك شىء گرانبها مرد را در تسخير داشته باشد .
آنجا كه زن از حالت اختصاص خارج شد ( لازم نيست كه اختصاص به صورت ازدواج رواج داشته باشد ) , يعنى وقتى كه زن ارزان شد , در اماكن عمومى بسيار پيدا شد , هزاران وسيله براى استفاده مرد از زن پيدا شد , خيابانها و كوچه ها جلوه گاه زن شد كه خودش را به مرد ارائه بدهد و مرد بتواند از نظر چشم چرانى و تماشاكردن , از نظر استماع موسيقى صداى زن , از نظر لمس كردن , حداكثر بهره بردارى را از زن بكند , آنجاست كه زن از ارزش خودش , از آن ارزشى كه براى مرد بايد داشته باشد , مى افتد . يعنى ديگر شىء گرانبها نيست ولى ممكن است مثلا باسواد باشد , درسى خوانده باشد , بتواند معلم باشد و كلاسهايى را اداره بكند , يا طبيب باشد , همه اينها را مى تواند داشته باشد ولى در اين شرايط ( ارزان بودن زن ) آن ارزشى كه براى يك زن در طبيعت او وجود دارد , ديگر برايش وجود ندارد . و در واقع در اين وقت است كه زن به شكل ديگر ملعبه جامعه مردان مى شود بدون آنكه در نظر فردى از افراد مردان , آن عزت و احترامى را كه بايد داشته باشد دارا باشد .
جامعه اروپائى به اين سو مى رود . يعنى از يك طرف به زن از نظر رشد برخى استعدادهاى انسانى از قبيل علم و اراده شخصيت مى دهد ولى از طرف ديگر ارزش او را از بين مى برد . شكل سومى هم وجود دارد و آن اين است كه زن به صورت يك[ ( شخص گرانبها] ( دربيايد , هم شخص باشد و هم گرانبها . يعنى از يك طرف شخصيت روحى و معنوى داشته باشد , كمالات روحى و انسانى نظير آگاهى داشته باشد .
( علم و آگاهى , يك پايه شخصيت زن است , مختار بودن و از خود اراده داشتن , اراده قوى داشتن , شجاع و دلير بودن , يك ركن ديگر شخصيت زن است . خلاق بودن , ركن ديگر شخصيت معنوى هر انسانى از جمله زن است .
پرستنده بودن , با خداى خود به طور مستقيم ارتباط داشتن و مطيع خدا بودن , حتى روابط معنوى در سطح عالى , در آن سطحى كه انبياء با خدا داشته اند با خدا داشتن , از چيزهايى است كه به زن شخصيت مى دهد . ) و از طرف ديگر , زن در اجتماع مبتذل نباشد . يعنى آن محدوديت نباشد و آن اختلاط هم نباشد , نه محدوديت و نه اختلاط بلكه حريم . حريم مسئله اى است بين محدوديت زن و اختلاط زن و مرد .
وقتى كه ما به متن اسلام مراجعه مى كنيم , مى بينيم نتيجه آنچه كه اسلام در مورد زن مى خواهد , شخصيت است و گرانبها بودن . در پرتو همين شخصيت و گرانبهائى , عفاف در جامعه مستقر مى شود , روانها سالم باقى مى مانند , كانونهاى خانوادگى در جامعه سالم مى مانند , و رشيد از كار در مىآيد .
گرانبها بودن زن به اين است كه بين او و مرد در حدودى كه اسلام مشخص كرده , حريم باشد , يعنى اسلام اجازه نمى دهد كه جز كانون خانوادگى , يعنى صحنه اجتماع , صحنه بهره بردارى و التذاذ جنسى مرد از زن باشد چه به صورت نگاه كردن به بدن و اندامش , چه به صورت لمس كردن بدنش , چه به صورت استشمام عطر زنانه اش و يا شنيدن صداى پايش كه اگر به اصطلاح به صورت مهيج باشد , اسلام اجازه نمى دهد . ولى اگر بگوئيم علم , اختيار و اراده , ايمان و عبادت و هنر و خلاقيت چطور ؟ مى گويد بسيار خوب , مثل مرد . چيزهايى را شارع حرام كرده كه به زن مربوط است , آنچه را كه حرام نكرده , بر هيچكدام حرام نكرده است . اسلام براى زن , شخصيت مى خواهد , نه ابتذال .
بنابراين تاريخ از نظر اينكه در ساختن آن , تنها مرد دخالت داشته باشد يا مرد و زن با يكديگر دخالت داشته باشند , سه گونه مى تواند باشد . يك تاريخ , تاريخ مذكر است , يعنى تاريخى كه به دست جنس مذكر بطور مستقيم ساخته شده است و جنس مؤنث هيچ نقشى در آن ندارد . يك تاريخ , تاريخ مذكر مؤنث است اما مذكر مؤنث مختلط , بدون آنكه مرد در مدار خودش قرار بگيرد و زن در مدار خودش . يعنى تاريخى كه در آن اين منظومه بهم خورده است , مرد در مدار زن قرار مى گيرد و زن در مدار مرد كه ما اگر طرز لباس پوشيدن امروز بعضى از آقا پسرها و دختر خانمها را ببينيم , مى بينيم كه چطور اينها دارند جاى خودشان را با يكديگر عوض مى كنند . نوع سوم , تاريخ مذكر م…نث است كه هم به دست مرد ساخته شده است و هم به دست زن , ولى مرد در مدار خودش و زن در مدار خودش . ما وقتى به قرآن كريم مراجعه مى كنيم , مى بينيم تاريخ و مذهب و دين آنطور كه قرآن كريم تشريح كرده است يك تاريخ مذكر م…نث است و به تعبير من يك تاريخ م…نث است , يعنى مذكر و م…نث هر دو , اما نه به صورت اختلاط بلكه به اين صورت كه مرد در مقام و مدار خودش و زن در مقام و مدار خودش .
قرآن كريم مثل اينكه عنايت خاص دارد كه همين طور كه صديقين و قديسين تاريخ را بيان مى كند , صديقات و قديسات تاريخ را هم بيان بكند . در داستان آدم و همسر آدم نكته اى است كه من مكرر در سخنرانيهاى چند سال پيش خود گفته ام و باز يادآورى مى كنم . يك فكر بسيار غلط را مسيحيان در تاريخ مذهبى جهان وارد كردند كه واقعا خيانت بود . ( در مسئله زن نداشتن عيسى و ترك ازدواج و مجرد زيستن كشيشها و كاردينالها ) . كم كم اين فكر پيدا شد كه اساسا زن عنصر گناه و فريب است , يعنى شيطان كوچك است .
مرد به خودى خود گناه نمى كند و اين زن است , شيطان كوچك است كه هميشه وسوسه مى كند و مرد را به گناه وا مى دارد . گفتند اساسا قصه آدم و شيطان و حوا , اين طور شروع شد كه شيطان نمى توانست در آدم نفوذ بكند لذا آمد حوا را فريب داد و حوا آدم را فريب داد , و در تمام تاريخ هميشه به اين شكل است كه شيطان بزرگ زن را و زن مرد را وسوسه مى كند . اصلا داستان آدم و حوا و شيطان در ميان مسيحيان به اين شكل درآمد , ولى قرآن درست خلاف اين را مى گويد و تصريح مى كند , و اين عجيب است .
قرآن , وقتى داستان آدم و شيطان را ذكر مى كند , براى آدم اصالت و براى حوا تبعيت قائل مى شود . اول كسى كه مى فرمايد ما گفتيم , مى گويد ما به اين دو نفر گفتيم كه ساكن بهشت شويد ( نه فقط به آدم ) . لا تقربا هذه الشجره ( 1 ) به اين درخت نزديك نشويد ( حالا آن درخت هر چه هست ) بعد مى فرمايد : فوسوس لهما الشيطان ( 1 ) شيطان اين دو را وسوسه كرد . نمى گويد كه يكى را وسوسه كرد و او ديگرى را وسوسه كرد . فدلاهما بغرور ( 2 ) باز[ ( هما] ( ضمير تثنيه است و قاسمهما انى لكما لمن الناصحين ( 3 ) آنجا كه خواست فريب بدهد , جلوى هر دوى آنها قسم دروغ خورد . آدم همان مقدار لغزش كرد كه حوا و حوا همان مقدار لغزش كرد كه آدم . اسلام اين فكر را , اين دروغى را كه به تاريخ مذهبها بسته بودند , زدود و بيان داشت كه جريان عصيان انسان , چنين نيست كه شيطان زن را وسوسه مى كند و زن مرد را و بنابراين زن يعنى عنصر گناه . و شايد براى همين است كه قرآن گويى عنايت دارد كه در كنار قديسين از قديسات بزرگ ياد كند كه تمامشان در مواردى بر آن قديسين علو و برترى داشته اند .
در داستان ابراهيم , از ساره با چه تجليلى ياد مى كند ! در اين حد كه همان طور كه ابراهيم با ملكوت ارتباط داشت و چشم ملكوتى داشت , فرشتگان را مى ديد و صداى ملائكه را مى شنيد ساره نيز صداى آنها را مى شنيد .
وقتى به ابراهيم گفتند خداوند مى خواهد به شما ( ابراهيم پير مرد و ساره پير زن ) فرزندى بدهد , صداى ساره بلند شد , گفت : االدوانا عجوز وهذا بعلى شيخا ( 4 ) من پير زن با اين شوهر پير مرد ؟ ! ما سر پيرى مى خواهيم بچه دار بشويم ؟ ! ملائكه در حالى كه مخاطبشان ساره است نه ابراهيم , گفتند : اتعجبين من امر الله ( 1 ) ساره ! آيا از بركت الهى و خداوندى به خانواده شما تعجب مى كنيد ؟ همچنين قرآن وقتى اسم مادر موسى را مى برد مى فرمايد : و اوحينا الى ام موسى ان ارضعيه ( 2 ) ما وحى فرستاديم به مادر موسى كه خودت فرزندت را شير بده فاذا خفت عليه فالقيمه فى اليم و لا تخافى و لا تحزنى انا رادوه اليك و جاعلوه من المرسلين ( 3 ) .
قرآن به داستان مريم كه مى رسد , بيداد مى كند . پيغمبران در مقابل اين زن مىآيند زانو مى زنند . زكريا وقتى مىآيد مريم را مى بيند در حالتى مى بيند كه مريم با نعمتهايى به سر مى برد كه در تمام آن سرزمين وجود ندارد . تعجب مى كند . قرآن مى گويد در حالى كه مريم در محراب عبادت بود , فرشتگان الهى با اين زن سخن مى گفتند : اذ قالت الملائكه يا مريم ان الله يبشرك بكلمه منه اسمه المسيح عيسى بن مريم وجيها فى الدنيا و الاخره و من المقربين ( 4 ) ملائكه مستقيما با خودش صحبت مى كردند . مريم مبعوث نبوده و اين را قرآن درست نمى داند كه يك زن را بفرستد توى زن و مرد . مريم , برخلاف شانس مبعو ث نبود ولى از بسيارى از مبعوثها عاليمقامتر بود . بدون شك و شبهه , مريم غير مبعوث از خود زكريا كه مبعوث بوده عاليمقامتر و والامقامتر بود .
قرآن راجع به حضرت صديقه طاهره مى فرمايد :
انا اعطيناك الكوثر ( 1 ) ديگر كلمه اى بالاتر از كوثر نيست . در دنيائى كه زن را شر مطلق , و عنصر فريب و گناه مى دانستند , قرآن مى گويد نه تنها خير است بلكه كوثر است , يعنى خير وسيع , يك دنيا خير . مىآئيم در متن تاريخ اسلام . از همان روز اول دو نفر مسلمان مى شوند : على و خديجه كه ايندو نقش م…ثرى در ساختن تاريخ اسلام دارند . اگر فداكاريهاى اين زن كه از پيغمبر 15 سال بزرگتر بود نبود , از نظر علل ظاهرى مگر پيغمبر مى توانست كارى از پيش ببرد ؟ تاريخ ابن اسحاق يك قرن و نيم بعد از هجرت راجع به مقام خديجه و نقش او در پشتيبانى از پيغمبر اكرم و مخصوصا در تسلى بخشى به پيغمبر اكرم , مى نويسد بعد از مرگ خديجه كه ابوطالب هم در آن سال از دنيا رفت , واقعا عرصه بر پيغمبر اكرم تنگ شد به طورى كه نتوانست . .
( 2 ) بماند . تا آخر عمر پيغمبر هر گاه اسم خديجه را مى بردند , اشك مقدسشان جارى مى شد . عايشه مى گفت يك پيرزن كه ديگر اين قدر ارزش نداشت , چه خبر است ؟ مى فرمود تو خيال مى كنى من به خاطر شكل خديجه مى گريم ؟ خديجه كجا شما و ديگران كجا ؟ اگر به تاريخ اسلام نگاه بكنيد مى بينيد كه تاريخ اسلام يك تاريخ مذكر م…نث است ولى مرد در مدار خودش و زن در مدار خودش . پيغمبر صلى الله عليه و آله وسلم ياران مذكرى دارد و ياران م…نثى , هم راوى زن دارد و هم راوى مرد كه در كتبى كه در هزار سال پيش نوشته شده است , شايد اسم همه آنها هست و ما روايات زيادى داريم كه راوى آنها زن بوده است .
كتابى است كه به نام بلاغات النساء يعنى خطبه ها و خطابه هاى بليغى كه توسط زنها ايراد شده است . اين كتاب از . . . بغدادى است كه در حدود سال 250 هجرى يعنى در زمان امام عسكرى عليه السلام مى زيسته است ( چنانكه مى دانيد حضرت امام عسكرى عليه السلام در سنه 260 وفات كردند ) . از جمله خطبه هايى كه بغدادى در كتابش ذكر كرده است , خطبه حضرت زينب در مسجد يزيد و خطبه ايشان در مجلس ابن زياد و خطبه حضرت زهرا عليه السلام در اوائل خلافت ابوبكر است .
در اين ضريح جديدى كه اخيرا براى حضرت معصومه ساخته اند , روايتى را انتخاب كرده اند كه راويها همه زن هستند تا مى رسد به پيغمبر اكرم . در ضمن , اسم همه آنها فاطمه است ( حدود چهل فاطمه ) . روايت كرده فاطمه دختر . . . از فاطمه دختر . . . تا مى رسد به فاطمه دختر موسى بن جعفر .
بعد ادامه پيدا مى كند تا فاطمه دختر حسين بن على بن ابيطالب و در آخر مى رسد به فاطمه دختر پيغمبر . يعنى شركت اينها اينقدر رايج بوده , ولى هيچوقت اختلاط نبوده . بسيارى از راويان بودند كه مىآمدند روايت حديث مى كردند . زنها مىآمدند استماع مى كردند . اما زنها در كنارى مى نشستند و مردها در كنارى . مردها در اطاقى بودند و زنها در اطاقى . ديگر نمىآمدند صندلى بگذارند كه يك مرد بنشيند و يك زن , زن مينى ژوب بپوشد و تا بالاى رانش پيدا باشد كه بله , خانم مى خواهند تحصيل علم بكنند . اين , معلوم است كه ظاهرش يك چيز است و باطنش چيز ديگر . اسلام مى گويد علم , اما نه شهوترانى , نه مسخره بازى , نه حقه بازى , مى گويد شخصيت .
حضرت زهرا سلام الله عليها و على عليه السلام بعد از ازدواجشان مى خواستند كارهاى خانه را بين يكديگر تقسيم كنند , ولى دوست داشتند كه پيغمبر در اين كار دخالت بكند چون لذت مى بردند . به ايشان گفتند : يا رسول الله ! دلمان مى خواهد ب گوئيد كه در اين خانه چه كارهايى را على بكند و چه كارهايى را فاطمه ؟ پيغمبر كارهاى بيرون را به على واگذار كرد و كارهاى درون خانه را به فاطمه . فاطمه مى گويد نمى دانيد چقدر خوشحال شدم كه پدرم كار بيرون را از دوش من برداشت . زن عالم يعنى اين , زنى كه حرص نداشته باشد , اين طور است .
ولى ببينيد شخصيت همين زهراى اينچنين چگونه است ؟ رشد استعدادهايش چگونه است , علمش چگونه است , اراده اش چگونه است , خطابه و بلاغتش چگونه است ؟ زهرا عليه السلام در جوانى از دنيا رفته است و از بس در آن زمان دشمنانشان زياد بودند , از آثار ايشان كم مانده است . ولى خوشبختانه يك خطابه مفصل بسيار طولانى ( در حدود يك ساعت ) از ايشان در سن هجده سالگى ( حداكثر گفته اند بيست و هفت سالگى ) باقى مانده كه اين را تنها شيعه روايت نمى كند , عرض كردم بغدادى در قرن سوم اين خطابه را نقل كرده است . همين يك خطابه كافى است كه نشان بدهد زن مسلمان در عين اينكه حريم خودش را با مرد حفظ مى كند و خودش را به اصطلاح براى ارائه به مردان درست نمى كند , معلوماتش چقدر است ؟ ورود در اجتماع تا چه حد است .
خطبه حضرت زهرا عليه السلام , توحيد دارد در سطح توحيد نهج البلاغه , يعنى در سطحى كه دست فلاسفه به آن نمى رسد . وقتى كه درباره ذات حق و صفات حق صحبت مى كند , گويى در سطح بزرگترين فيلسوفان جهان است . از بوعلى سينا ساخته نيست كه اين طور خطبه بخواند . يكدفعه وارد در فلسفه احكام مى شود , خدا نماز را براى اين واجب كرد , روزه را براى اين واجب كرد , حج را براى اين واجب كرد , امر به معروف و نهى از منكر را براى اين واجب كرد , زكات را براى اين واجب كرد و . . . بعد شروع مى كند به ارزيابى قوم عرب قبل از اسلام و تحولى كه اسلام در اين قوم به وجود آورد كه شما مردم عرب چنين و چنان بوديد . وضع زندگى مادى و معنوى آنها قبل از اسلام را بررسى مى كند و آنچه را كه به وسيله پيغمبر از نظر زندگى مادى و معنوى به آنها ارزانى شده بود گوشزد مى نمايد . بعد در مقام استدلال و محاجه برمىآيد . او در مسجد مدينه در حضور هزاران نفر است , اما نمى رود بالاى منبر كه العياذ بالله خود نمايى بكند . سنت پيغمبر اين بوده كه زنها جدا مى نشستند و مردها جدا , و پرده اى بلند ميان آنها كشيده مى شد .
زهراى اطهر از پشت پرده تمام سخنان خودش را گفت و زن و مرد مجلس را منقلب كرد . اين معناى آن است كه ذكر كرديم , هم شخصيت دارد و هم عفاف , هم پاكى دارد و هم حريم , هيچوقت خودش را جلوى چشمهاى گرسنه مردان قرار نمى دهد , اما يك موجود دست و پا چلفتى هم نيست كه چيزى سرش نشود و از هيچ چيز خبر نداشته باشد .
تاريخ كربلا يك تاريخ و حادثه مذكر م…نث است . حادثه اى است كه مرد و زن هر دو در آن نقش دارند , ولى مرد در مدار خودش و زن در مدار خودش .
معجزه اسلام اينهاست , مى خواهد دنياى امروز بپذيرد , مى خواهد به جهنم نپذيرد , آينده خواهد پذيرفت .
اباعبدالله اهل بيت خودش را حركت مى دهد براى اينكه در اين تاريخ عظيم , رسالتى را انجام دهند , براى اينكه نقش مستقيمى در ساختن اين تاريخ عظيم داشته باشند با قافله سالارى زينب , بدون آنكه از مدار خودشان خارج بشوند .
از عصر عاشورا , زينب تجلى مى كند . از آن به بعد به او واگذار شده بود . رئيس قافله اوست , چون يگانه مرد , زين العابدين سلام الله عليه است كه در اين وقت به شدت مريض است و احتياج به پرستارى دارد تا آنجا كه دشمن طبق دستور كلى پسر زياد كه از جنس ذكور اولاد حسين هيچكس نبايد باقى بماند , چند بار حمله كردند تا امام زين العابدين را بكشند ولى بعد خودشان گفتند انه لما به ( 1 ) اين خودش دارد مى ميرد . و اين هم خودش يك حكمت و مصلحت خدائى بود كه حضرت امام زين العابدين بدين وسيله زنده بماند و نسل مقدس حسين بن على باقى بماند . يكى از كارهاى زينب , پرستارى امام زين العابدين است .
در عصر روز يازدهم , اسراء را آوردند و سوار كردند بر مركبهايى ( شتر يا قاطر يا هر دو ) كه پالانهاى چوبين داشتند و مقيد بودند كه اسراء , پارچه اى روى پالانها نگذارند براى اينكه زجر بكشند . بعد اهل بيت خواهشى كردند كه پذيرفته شد . آن خواهش اين بود : قلن بحق الله الا مامررتم بنا على مصرع الحسين ( 1 ) گفتند شما را به خدا حالا كه ما را از اينجا مى بريد , ما را از قتلگاه حسين عبور بدهيد براى اينكه مى خواهيم براى آخرين بار با عزيزان خودمان خداحافظى كرده باشيم . در ميان اسراء تنها امام زين العابدين بودند كه به علت بيمارى پاهاى مباركشان را زير شكم مركب بسته بودند , ديگران روى مركب آزاد بودند . وقتى كه به قتلگاه رسيدند , همه بى اختيار خودشان را از روى مركبها به روى زمين انداختند . زينب سلام الله عليها خودش را مى رساند به بدن مقدس اباعبدالله , آن را به يك وضعى مى بيند كه تا آن وقت نديده بود , بدنى مى بيند بى سر و بى لباس . با اين بدن معاشقه مى كند و سخن مى گويد بابى المهموم حتى قضى , بابى العطشان حتى مضى ( 2 ) آنچنان دلسوز ناله كرد كه فابكت و الله كل عدو و صديق ( 3 ) يعنى كارى كرد كه اشك دشمن جارى شد , دوست و دشمن به گريه در آمدند .
مجلس عزاى حسين را براى اولين بار زينب ساخت . ولى در عين حال از وظايف خودش غافل نيست . پرستارى زين العابدين به عهده اوست , نگاه كرد به زين العابدين ديد حضرت كه چشمش افتاده به اين وضع آنچنان ناراحت است كانه مى خواهد قالب تهى كند , فورا بدن اباعبدالله را گذاشت آمد سراغ زين العابدين , يابن اخى ! پسر برادر ! چرا ترا در حالى مى بينم كه مى خواهد روح تو از بدنت پرواز بكند ؟ عمه جان ! چطور مى توانم بدنهاى عزيزان خودمان را ببينيم و ناراحت نباشم . زينب در همين شرايط شروع مى كند به تسليت خاطر دادن به زين العابدين .
ام ايمن زن بسيار مجلله اى است كه ظاهرا كنيز خديجه بوده و بعدا آزاد شده و سپس در خانه پيغمبر و مورد احترام پيغمبر بوده است . كسى است كه از پيغمبر حديث روايت مى كند . اين پيرزن سالها در خانه پيغمبر بود .
روايتى از پيغمبر را براى زينب نقل كرده بود ولى چون روايت خانوادگى بود يعنى مربوط به سرنوشت اين خانواده در آينده بود , زينب يكروز در اواخر عمر على عليه السلام براى اينكه مطمئن بشود كه آنچه ام ايمن گفته صددرصد درست است , آمد خدمت پدرش , يا ابا ! من حديثى اينچنين از ام ايمن شنيده ام , مى خواهم يكبار هم از شما بشنوم تا ببينم آيا همين طور است ؟ همه را عرض كرد , پدرش تاييد كرد و فرمود درست گفته ام ايمن , همين طور است .
زينب در آن شرايط اين حديث را براى امام زين العابدين روايت مى كند .
در اين حديث آمده است اين قضيه فلسفه اى دارد مبادا در اين شرايط خيال بكنيد كه حسين كشته شد و از بين رفت . پسر برادر ! از جد ما چنين روايت شده است كه حسين عليه السلام همين جا كه اكنون جسد او را مى بينى , بدون اينكه كفنى داشته باشد , دفن مى شود و همين جا , قبر حسين , مطاف خواهد شد .
بر سر تربت ما چون گذرى همت خواه { كه زيارتگه رندان جهان خواهد بود آينده را كه اينجا كعبه اهل خلوص خواهد بود , زينب براى امام زين العابدين روايت مى كند . بعد از ظهر مثل امروزى را كه يازدهم بود عمر سعد با لشكريان خودش ماند براى دفن كردن اجساد كثيف افراد خود . ولى بدنهاى اصحاب اباعبدالله , همانطور ماندند . بعد اسراء را حركت دادند ( مثل امشب كه شب دوازدهم است ) , يكسره از كربلا تا نجف كه تقريبا دوازده فرسخ است . ترتيب كار را اينچنين داده بودند كه روز دوازدهم , اسراء را به اصطلاح با طبل و شيپور و با دبدبه به علامت فتح وارد كنند و به خيال خودشان آخرين ضربت را به خاندان پيغمبر بزنند .
اينها را حركت دادند و بردند در حالى كه زينب شايد از روز تاسوعا اصلا خواب به چشمش نرفته . سرهاى مقدس را قبلا برده بودند . نمى دانم چه ساعتى از روز بوده ( تقريبا دو سه ساعت از طلوع آفتاب گذشته ) در حالى كه اسراء را وارد كوفه مى كر دند , دستور دادند سرهاى مقدس را ببرند به استقبال آنها كه با يكديگر بيايند . وضع عجيبى است غير قابل توصيف . دم دروازه كوفه ( دختر على , دختر فاطمه , اينجا تجلى مى كند ) اين زن با شخصيت كه در عين حال زن باقى ماند و گرانبها , خطابه اى مى خواند . راويان چنين نقل كرده اند كه در يك موقع خاصى , زينب موقعيت را تشخيص داد و قداومات دختر على يك اشاره كرد . عبارت تاريخ اين است : و قد اومات الى الناس ان اسكتوا فارتدت الانفاس , و سكنت الاجراس ( 1 ) يعنى در آن هياهو و غلغله كه اگر دهل مى زند صدايش به جايى نمى رسيد , گويى نفسها در سينه حبس شد و صداى زنگها و هياهوها خاموش گشت , مركبها هم ايستادند ( آدمها كه مى ايستادند قهرا مركبها هم مى ايستادند ) . خطبه اى خواند . راوى گفت : و لم ار والله خفره قط انطق منها ( 2 ) اين[ ( خفره] ( خيلى ارزش دارد[ ( خفره] ( يعنى زن باحيا . اين زن , نيامد مثل يك زن بى حيا حرف بزند .
زينب آن خطابه را در نهايت عظمت القاء كرد . در عين حال دشمن مى گويد :
ولم ار والله خفره قط انطق منها يعنى آن حياى زنانگى از او پيدا بود .
شجاعت على با حياى زنانگى در هم آميخته بود .
در كوفه كه بيست سال پيش على عليه السلام خليفه بود و در حدود پنج سال خلافت خود خطابه هاى زيادى خوانده بود , هنوز در ميان مردم خطبه خواندن على عليه السلام ضرب المثل بود . راوى گفت گويى سخن على از دهان زينب مى ريزد , گويى كه على زنده شده و سخن او از دهان زينب مى ريزد . وقتى حرفهاى زينب كه مفصل هم نيست ( ده دوازده سطر بيشتر نيست ) تمام شد , مى گويد مردم را ديدم كه همه , انگشتانشان را به دهان گرفته و مى گزيدند . اين است نقش زن به شكلى كه اسلام مى خواهد . شخصيت در عين حيا , عفاف , عفت , پاكى و حريم . تاريخ كربلا به اين دليل مذكر م…نث است كه در ساختن آن هم جنس مذكر عامل م…ثرى است ولى در مدار خودش , و هم جنس م…نث در مدار خودش . اين تاريخ به دست اين دو جنس ساخته شد .
ولا حول ولا قوه الا بالله

پي نوشت ها:

1-   سوره اعراف آيه 19 .
2- سوره اعراف آيه 21 .
3- سوره اعراف آيه 20 .
4- سوره هود آيه 72 .
1- سوره هود آيه 73 .
2و3- سوره قصص آيه 7 .
4- سوره آل عمران آيه 45 .
1- سوره كوثر آيه 1 .
2- افتادگى , از متن پياده شده از نوار است .
1- بحار الانوارج 45 ص 61 , اعلام الورى ص 246 , ارشاد شيخ مفيد ص 242 .
1- بحار الانوارج 45 ص 58 , اللهوف ص 55 , و نظير اين عبارت در مقتل الحسين مقرم ص 396 و مقتل الحسين خوارزمى ج 2 ص 39 آمده است كه تماما از حميدبن مسلم روايت مى كنند .
3 و 2- بحار الانوارج 45 ص 59 , اللهوف ص 56 , مقتل الحسين مقرم ص 396 .
2 و 1- بحار الانوارج 45 ص 108 , مقتل الحسين مقرم ص 402 , مقتل الحسين خوارزمى ج 2 ص 40 , اللهوف ص 62 .

حماسه حسيني ج1- شهيد مطهري

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۶ساعت ۱۵:۵۶ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

عوامل تحريف

بسم الله الرحمن الرحيم

الحمدلله رب العالمين بارىء الخلائق اجمعين والصلوه و السلام على عبدالله و رسوله و حبيبه و صفيه , سيدنا و نبينا و مولانا ابى القاسم محمد صلى الله عليه و آله و سلم و على آله الطيبين الطاهرين المعصومين . اعوذ بالله من الشيطان الرجيم : فبما نقضهم ميثاقهم لعناهم و جعلنا قلوبهم قاسيه يحرفون الكلم عن مواضعه و نسوا حظا مما ذكروا به ( 1 ) گفتيم تحريفاتى در واقعه عاشورا شده است , چه از نوع تحريف لفظى و چه از نوع تحريف معنوى . و همين تحريفات سبب شده كه اين سند بزرگ تاريخى و اين منبع بزرگ تربيتى براى ما بى اثر و يا كم اثر شود , و احيانا در مواقعى اثر معكوس ببخشد . عموم ما وظيفه داريم كه اين سند مقدس را از اين تحريفات كه آن را آلوده كرده است پاك و منزه كنيم . امشب درباره عوامل تحريف بحث مى كنم و سپس بحث ما در اطراف تحريفات معنوى اين حادثه خواهد بود .
عوامل تحريف : اين عوامل بر دو قسم است .
يك نوع عوامل عمومى است . يعنى بطور كلى عواملى وجود دارد كه تواريخ را دچار تحريف مى كند , اختصاص به حادثه عاشورا ندارد . مثلا هميشه اغراض دشمنان , خود , عاملى است براى اينكه حادثه اى را دچار تحريف كند . دشمن براى اينكه به هدف و غرض خود برسد , تغيير و تبديلهائى در متن تاريخ ايجاد و يا توجيه و تفسيرهاى ناروايى از تاريخ مى كند و اين نمونه هاى زيادى دارد كه نمى خواهم در اطراف آنها بحث بكنم , همين قدر عرض مى كنم كه در تحريف حادثه كربلا هم اين عامل دخالت داشته است . يعنى دشمنان در صدد تحريف نهضت حسينى برآمدند . و همان طورى كه در دنيا معمول است كه دشمنان , نهضتهاى مقدس را به افساد و اخلال و تفريق كلمه و ايجاد اختلاف متهم مى كنند , حكومت اموى نيز خيلى كوشش كرد براى اينكه نهضت حسينى را چنين رنگى بدهد .
از همان روز اول چنين تبليغاتى شروع شد . مسلم كه به كوفه مىآيد , يزيد ضمن ابلاغى كه براى ابن زياد جهت حكومت كوفه صادر مى كند , مى نويسد : مسلم پسر عقيل به كوفه آمده است و هدفش اخلال و افساد و ايجاد اختلاف در ميان مسلمانان است ! برو و او را سركوب كن . وقتى مسلم گرفتار مى شود و او را به دارالاماره ابن زياد 41 مى برند , ابن زياد به مسلم مى گويد : پسر عقيل ! چه شد كه آمدى به اين شهر , مردم وضع مطمئن و آرامى داشتند , تو آمدى آشوب كردى , ايجاد اختلاف و فتنه انگيزى كردى ! مسلم هم مردانه جواب داد : اولا آمدن ما به اين شهر ابتدايى نبود . مردم اين شهر از ما دعوت كردند , نامه ه اى فراوان نوشتند و آن نامه ها موجود است . و در آن نامه ها نوشته اند پدر تو , زياد , در سالهايى كه در اينجا حكومت كرده , نيكان مردم را كشته , بدان را بر نيكان مسلط كرده و انواع ظلمها و اجحافها به مردم كرده است . از ما دعوت كردند براى اينكه عدالت را برقرار كنيم .
ما براى برقرارى عدالت آمده ايم . و حكومت اموى براى اينكه تحريف معنوى كرده باشد , از اين جور قضايا زياد گفت , ولى تاريخ اسلام تحت تاثير اين تحريف واقع نشد . و شما يك مورخ و صاحبنظر را در دنيا پيدا نمى كنيد كه بگويد حسين بن على العياذ بالله قيام نابجايى كرد , آمد كلمه مردم را تفريق كند , اتحاد را از بين ببرد . خير , دشمن نتوانست در حادثه كربلا تحريفى ايجاد كند . در حادثه كربلا هر چه تحريف شده , با كمال تاسف از ناحيه دوستان است .
عامل دوم عامل دوم تمايل بشر به اسطوره سازى و افسانه سازى است و اين در تمام تواريخ دنيا وجود دارد . در بشر , يك حس قهرمان پرستى هست كه در اثر آن درباره قهرمانهاى ملى و قهرمانهاى دينى افسانه مى سازد ( 1 ) . بهترين دليلش اين است كه مردم براى نوابغى مثل بوعلى سينا و شيخ بهايى چقدر افسانه جعل كردند ! بوعلى سينا بدون شك نابغه بوده و قواى جسمى و روحى او يك جنبه فوق العادگى داشته است . ولى همينها سبب شده مردم براى او افسانه ها بسازند . مثلا مى گويند بوعلى سينا مردى را از فاصله يك فرسنگى ديد و گفت اين مرد , نان روغنى , نانى كه چرب است مى خورد . گفتند از كجا فهميدى كه نان مى خورد و نان او هم چرب است ؟ ! گفت براى اينكه من پشه هايى را مى بينم كه دور نان او مى گردند , فهميدم نانش چرب است كه پشه دور آن پرواز مى كند ! معلوم است كه اين افسانه است , آدمى كه پشه را از يك فرسنگى ببيند , چربى نان را از خود پشه ها زودتر مى بيند .
يا مى گويند بوعلى سينا در مدتى كه در اصفهان تحصيل مى كرد , گفت من نيمه هاى شب كه براى مطالعه برمى خيزم , صداى چكش مسگرهاى كاشان نمى گذارد مطالعه كنم . رفتند تجربه كردند , يك شب دستور دادند مسگرهاى كاشان چكش نزنند , آن شب را بوعلى گفت آرام خوابيدم و يا آرام مطالعه كردم .
معلوم است كه اينها افسانه است .
براى شيخ بهايى چقدر افسانه ساختند . اين جور چيزها اختصاص به حادثه عاشورا ندارد . مردم درباره بوعلى هر چه مى گويند , بگويند , به كجا ضرر مى زند ؟ به هيچ جا . اما افرادى كه شخصيت آنها , شخصيت 1 در شبهاى عيد غدير آقاى دكتر شريعتى يك بحث بسيار عالى راجع به اين حس كه در همه افراد بشر ميل به اسطوره سازى و افسانه سازى و قهرمان سازى و قهرمان پر ستى آن هم بشكل خارق العاده و فوق العاده اى هست , ايراد كردند .
43 پيشوايى است , قول آنها , عمل آنها , قيام آنها , نهضت آنها سند و حجت است , نبايد در سخنانشان , در شخصيتشان , در تاريخچه شان تحريفى واقع شود . درباره اميرالم…منين على عليه السلام , ما شيعيان چقدر افسانه گفته ايم ! در اينكه على عليه السلام مرد خارق العاده اى بوده و بحثى نيست . در شجاعت على عليه السلام كسى شك ندارد . دوست و دشمن اعتراف دارند كه شجاعت على عليه السلام شجاعت فوق افراد عادى بوده است . على عليه السلام در هيچ ميدان جنگى , با هيچ پهلوانى نبرد نكرده مگر اينكه آن پهلوان را كوبيده و بزمين زد . اما مگر افسانه سازها و اسطوره سازها به همين مقدار قناعت كردند ؟ ! ابدا . مثلا گفته اند على عليه السلام در جنگ خيبر با مرحب خيبرى روبرو شد , مرحب چقدر فوق العادگى داشت . مورخين هم نوشته اند كه على در آنجا ضربتش را كه فرود آورد اين مرد را دو نيم كرد ( نمى دانم كه اين دو نيم كامل بوده يا نه ) ولى در اينجا يك حرفها , و يك افسانه هايى درست كردند كه دين را خراب مى كند . مى گويند به جبرئيل وحى شد فورا بزمين برو كه اگر شمشير على فرود بيايد , زمين را دو نيم مى كند , به گاو و ماهى خواهد رسيد , بال خود را زير شمشير على بگير . رفت گرفت , على هم شمشيرش را آنچنان فرود آورد كه مرحب دو نيم شد و اگر آن دو نيم را در ترازو مى گذاشتند با هم برابر بودند ! بال جبرئيل از شمشير على آسيب ديد و مجروح شد , تا چهل شبانه روز نتوانست به آسمان برود . وقتى كه به آسمان رفت خدا از او س…ال كرد اين چهل روز كجا بودى ؟ خدايا در زمين بودم , تو به من ماموريت داده بودى . چرا زود برنگشتى ؟ خدايا شمشير على كه فرود آمد بالم را مجروح كرد , اين چهل روز مشغول پانسمان بال خودم بودم ! ديگرى مى گويد شمشير على آنچنان سريع و نرم آمد كه از فرق مرحب گذشت تا به نمد زين اسب رسيد . على كه شمشيرش را بيرون كشيد , خود مرحب هم نفهميد ! گفت على همه زور تو همين بود ؟ ! ( خيال كرد ضربت كارى نشده است ! ) همه پهلوانى تو همين بود ؟ ! على گفت خودت را حركت بده , مرحب خودش را حركت داد , نصف بدنش از يك طرف افتاد و نصف ديگر از طرف ديگر ! حاجى نورى , اين مرد بزرگ در كتاب ل…ل… و مرجان , ضمن انتقاد از جعل اينگونه افسانه ها مى گويد براى شجاعت حضرت ابوالفضل نوشته اند كه او در جنگ صفين ( كه اصلا شركت حضرت هم معلوم نيست , اگر شركت هم كرده يك بچه پانزده ساله بوده ) مردى را به هوا انداخت , ديگرى را انداخت , نفر بعدى را , تا هشتاد نفر , نفر هشتادم را كه انداخت هنوز نفر اول بزمين نيامده بود ! بعد اولى كه آمد دو نيمش كرد , دومى نيز همچنين تا نفر آخر ! قسمتى از تحريفاتى كه در حادثه كربلا صورت گرفته معلول حس اسطوره سازى است . اروپائيها مى گويند در تاريخ مشرق زمين مبالغه ها , اغراقها زياد است و راست هم مى گويند . ملا آقاى دربندى در اسرار الشهاده نوشته است : سواره نظام لشكريان عمر سعد ششصد هزار نفر و پياده نظامشان دور كرور بود و در مجموع يك ميليون و ششصد هزار نفر و همه اهل كوفه بودند ! مگر كوفه چقدر بزرگ بود ؟ كوفه يك شهر تازه ساز بود كه هنوز سى و پنج سال بيشتر از عمر آن نگذشته 45 بود , چون كوفه را در زمان عمربن خطاب ساختند . اين شهر را عمر دستور داد بسازند براى اينكه لشكريان اسلام در نزديكى ايران مركزى داشته باشند .
در آن وقت معلوم نيست همه جمعيت كوفه آيا به صد هزار نفر مى رسيده است يا نه ؟ اينكه يك ميليون و ششصد هزار نفر سپاهى در آن روز جمع بشود و حسين بن على هم سيصد هزار نفر آنها را بكشد , با عقل جور در نمىآيد . اين , قضيه را بكلى از ارزش مى اندازد .
گويند كسى در مورد هرات اغراق و مبالغه مى كرد و مى گفت : هرات يك زمانى خيلى بزرگ بود . گفتند : چقدر بزرگ بود ؟ گفت : در يك زمان واحد در هرات بيست و يك هزار احمد يك چشم كله پز وجود داشت . چقدر ما بايد آدم داشته باشيم و چقدر بايد احمد داشته باشيم و چقدر احمد يك چشم داشته باشيم و چقدر احمد يك چشم كله پز داشته باشيم كه بيست و يك هزار احمد يك چشم كله پز وجود داشته باشد ! اين حس اسطوره سازى , خيلى كارها كرده است . ما نبايد يك سند مقدس را در اختيار افسانه سازها قرار بدهيم فان فينا اهل البيت فى كل خلف عدو لا ينفون عنه تحريف الغالين و انتحال المبطلين و تاويل الجاهلين ( 1 ) , ما وظيفه داريم . حال براى هرات هر كس هر چه مى خواهد , بگويد .
آيا صحيح است در تاريخ حادثه عاشورا , حادثه اى كه ما دستور داريم هر سال آن را بصورت يك مكتب , زنده 1 اصول كافى جلد , 1 صفحه 32 كتاب فضل علم , بصائر الدرجات صفحه 10 .
46 بداريم , اينهمه افسانه وارد شود ؟ ! عامل سوم عامل سوم , يك عامل خصوصى است . اين دو عامل كه عرض كردم يعنى غرضها و عداوتهاى دشمنان و حس اسطوره سازى و افسانه سازى بشر در تمام تواريخ دنيا هست . ولى در خصوص حادثه عاشورا يك جريان و عامل بالخصوصى هست كه سبب شده است در اين داستان , جعل واقع شود .
پيشوايان دين از زمان پيغمبر اكرم و ائمه اطهار دستور اكيد و بليغ داده اند كه بايد نام حسين بن على زنده بماند , بايد مصيبت حسين بن على هر سال تجديد شود . چرا ؟ اين چه دستورى است در اسلام , چرا ائمه دين اينهمه به اين موضوع اهتمام داشتند , و چرا براى زيارت حسين بن على اينهمه ترغيب و تشويق است ؟ به اين چرا بايد دقت كنيد . ممكن است كسى بگويد براى اينست كه تسلى خاطرى براى حضرت زهرا باشد ! آيا اين حرف مسخره نيست ؟ بعد از 1400 سال هنوز حضرت زهرا احتياج به تسليت داشته باشد , در صورتى كه به نص خود امام حسين و بحكم ضرورت دين , بعد از شهادت امام حسين , ايشان و حضرت زهرا نزد يكديگرند . اين چه حرفى است ؟ ! مگر حضرت زهرا بچه است كه بعد از 1400 سال هنوز هم بسر خودش بزند , گريه كند و ما برويم به ايشان سر سلامتى بدهيم ؟ ! اين حرفهاست كه دين را خراب مى كند ! حسين عليه السلام مكتب عملى اسلام را تاسيس 47 كرد . حسين عليه السلام نمونه عملى قيامهاى اسلامى است . خواستند مكتب حسين زنده بماند , خواستند سالى يك بار حسين با آن نداهاى شيرين و عالى و حماسه انگيزش ظهور كند , فرياد كند : الا ترون ان الحق لا يعمل به و ان الباطل لا يتناهى عنه ليرغب الم…من فى لقاء الله محقا ( 1 ) خواستند الموت اولى من ركوب العار ( 2 ) , مرگ از زندگى ننگين بهتر است , براى هميشه زنده بماند . خواستند لا ارى الموت الاسعاده و الحياه مع الظالمين الابرما ( 3 ) , براى هميشه زنده بماند . زندگى با ستمكاران براى من خستگى آور است , مرگ در نظر من جز سعادت چيزى نيست . خواستند آن جمله هاى ديگر حسين : خط الموت على ولد آدم مخط القلاده على جيد الفتاه ( 4 ) , زنده بماند هيهات منا الذله ( 5 ) زنده بماند . خواستند صحنه هايى از اين قبيل كه حسين عليه السلام مىآيد در مقابل سى هزار نفر مى ايستد در حالى كه در نهايت شدت از ناحيه خود و خاندان خود گرفتار است و مرد وار , كه چنين مردى دنيا بخود نديده است مى فرمايد : الا و ان الدعى ابن الدعى قد ركز بين اثنتين بين السله 1 بحار الانوارج 44 صفحه 381 , تحف العقول صفحه 176 , اللهوف صفحه 33 , مقتل الحسين خوارزمى ج 2 صفحه 5 .
2 مناقب ابن شهر آشوب ج 4 صفحه 110 , اللهوف صفحه 50 , بحار الانوار جلد 45 صفحه 50 , كشف الغمه ج 2 صفحه 32 .
3 بحار الانوار جلد 44 صفحه 381 , اللهوف صفحه 33 , تحف العقول صفحه 176 .
4 بحار الانوارج 44 صفحه 366 , اللهوف صفحه 25 .
5 اللهوف صفحه 41 , مقتل الحسين خوارزمى ج 2 صفحه 7 , 48 و الذله و هيهات منا الذله يابى الله ذلك لنا و رسوله و الم…منون و حجور طابت و طهرت ( 1 ) , زنده بماند . مكتب حسين عليه السلام زنده بماند , تربيت حسينى زنده بماند , پرتوى از روح حسينى در اين ملت دميده شود و بر آن بتابد . فلسفه اش خيلى روشن است .
نگذاريد حادثه عاشورا را فراموش شود . حيات شما , زندگى و انسانيت و شرف شما به اين حادثه بستگى دارد . به اين وسيله مى توانيد اسلام را زنده نگهداريد . پس ترغيب كردند كه مجلس عزاى حسينى را زنده نگهداريد و درست است . عزادارى حسين بن على واقعا فلسفه صحيحى دارد , فلسفه بسيار بسيار عالى هم دارد . هر چه ما در اين راه كوشش كنيم , بشرط اينكه هدف اين كار را تشخيص دهيم , بجاست . اما متاسفانه عده اى اين را نشناختند , خيال كردند بدون اينكه مردم را به مكتب حسين آشنا كنند , به فلسفه قيام حسينى آشنا كنند , مردم را عارف به مقامات حسينى كنند , همين قدر كه آمدند و نشستند و نفهميده و ندانسته گريه اى كردند , كفاره گناهان است .
مرحوم حاجى نورى نكته اى را در كتاب[ ( ل…ل… و مرجان] ( ذكر كرده است و آن اينكه عده اى گفتند موضوع امام حسين و گريه بر او , ثوابش آنقدر زياد است كه از هر وسيله اى براى اين كار مى شود استفاده كرد . يك حرفى امروزيها در مكتب[ ( ما كياول] ( در آورده اند كه تاريخ شام ابن عساكر جلد 4 صفحه 333 , مقتل الحسين مقرم صفحه 287 , ملحقات احقاق الحق ج 11 صفحه 624 و 625 , نفس المهموم ص 149 , تحف العقول ص 174 1 همان مدرك .
49 مى گويند هدف وسيله را مباح مى كند , هدف خوب باشد , وسيله هر چه شد , شد ! اينها هم گفتند ما يك هدف مقدس و منزه داريم و آن گريستن بر امام حسين است كه كار بسيار خوبى است و بايد گريست . به چه وسيله بگريانيم ؟ بهر وسيله كه شد ! هدف كه مقدس است , وسيله هر چه شد , شد . اگر تعزيه در آوريم , يك تعزيه هاى ا هانت آور , درست است يا نه ؟ گفتند اشك جارى مى شود يا نه ؟ همين قدر كه اشك جارى شود , اشكال ندارد ! شيپور بزنيم , طبل بزنيم , طبل بزنيم معصيت كارى بكنيم , به بدن مرد لباس زن بپوشانيم , عروسى قاسم درست كنيم , جعل كنيم , تحريف كنيم , در دستگاه امام حسين اين حرفها مانعى ندارد . دستگاه امام حسين از دستگاه ديگران جداست . در اينجا دروغ گفتن بخشيده است , جعل كردن , تحريف كردن , شبيه سازى , به تن مرد لباس زن پوشاندن , بخشيده است . هر گناهى كه اينجا بكنيد , بخشيده است , هدف خيلى مقدس است ! در نتيجه افرادى دست به جعل و تحريف اين قضيه زدند كه انسان تعجب مى كند ! در ده , پانزده سال پيش كه به اصفهان رفته بودم , در آنجا مرد بزرگى بود , مرحوم حاج شيخ محمد حسن نجف آبادى اعلى الله مقامه , خدمت ايشان رفتم و روضه اى را كه تازه در جايى شنيده بودم و تا آن وقت نشنيده بودم , براى ايشان نقل كردم . كسى كه اين روضه را مى خواند اتفاقا ترياكى هم بود . اين روضه را خواند و بقدرى مردم را گرياند كه حد نداشت . داستان پيرزنى را نقل مى كرد كه در زمان متوكل مى خواست به زيارت امام حسين برود و آن وقت جلوگيرى 50 مى كردند و دستها را مى بريدند تا اينكه قضيه را به آنجا رساند كه اين زن را بردند و در دريا انداختند . در همان حال اين زن فرياد كرد يا اباالفضل العباس ! وقتى داشت غرق مى شد سوارى آمد و گفت ركاب اسب مرا بگيرد .
ركابش را گرفت , گفت چرا دستت را دراز نمى كنى ؟ گفت من دست در بدن ندارم , كه مردم خيلى گريه كردند .
مرحوم حاج شيخ محمد حسن تاريخچه اين قضيه را اين طور نقل كرد كه يك روز در حدود بازار , حدود مدرسه صدر ( جريان , قبل از ايشان اتفاق افتاده و ايشان از اشخاص معتبرى نقل كردند ) مجلس روضه اى بود كه از بزرگترين مجالس اصفهان بود و حتى مرحوم حاج ملا اسماعيل خواجويى كه از علماء بزرگ اصفهان بود در آنجا شركت داشت . واعظ معروفى مى گفت كه من آخرين منبرى بودم . منبريهاى ديگر مىآمدند و هنر خودشان را براى گرياندن مردم اعمال مى كردند . هر كس مىآمد روى دست ديگرى مى زد و بعد از منبر خود مى نشست تا هنر روضه خوان بعد از خود را ببيند , تا ظهر طول كشيد . ديدم هر كس هر هنرى داشت بكار برد , اشك مردم را گرفت . فكر كردم من چه كنم ؟ همانجا اين قضيه را جعل كردم , رفتم قصه را گفتم و از همه بالاتر زدم , عصر همان روز رفتم در مجلس ديگرى كه در چارسوق بود , ديدم آنكه قبل از من منبر رفته همين داستان را مى گويد . كم كم در كتابها نوشتند و چاپ هم كردند ! اين موضوع كه دستگاه حسينى , دستگاه جدايى است و از هر وسيله اى براى گرياندن مردم مى شود استفاده كرد , اين توهم و خيال دروغ و غلط , عامل بزرگى 51 براى جعل و تحريف شد ! مرحوم حاجى نورى , اين مرد بزرگوار , استاد مرحوم حاج شيخ عباس قمى كه حتى بر حاج شيخ عباس ترجيح داشته است به اعتراف خود حاج شيخ عباس و ديگران , مرد فوق العاده متبحر و با تقوائى است . ايشان اين مطلب را در كتاب خودشان طرح كرده اند كه اگر اين حرف درست باشد كه هدف وسيله را مباح مى كند , من اين جور مى گويم : يكى از هدفهاى اسلامى , ادخال سرور در قلب م…من است , يعنى انسان كارى كند كه م…منى خوشحال شود . من براى اينكه م…منى را خوشحال كنم , در حضور او غيبت مى كنم چون از غيبت خيلى خوشش مىآيد ! اگر بگويند مرتكب گناه مى شوى , مى گويم خير , هدفم مقدس است , من كه غيبت مى كنم , مى خواهم او را خوشحال كنم ! مثال ديگرى مرحوم حاجى نورى ذكر مى كند كه مردى زن بيگانه اى را مى بوسد .
بوسيدن زن نامحرم حرام است , مى گوئيم چرا اين كار را انجام دادى ؟ مى گويد من ادخال سرور در قلب م…من كردم ! در مورد زنا و شراب و لواط هم همين را مى توان گفت . اين چه غوغايى است ؟ ! اين چه حرف شريعت خراب كنى است ؟ ! اينكه براى گرياندن مردم در سوگ امام حسين , استفاده كردن از هر وسيله اى جايز است , بخدا قسم برخلاف گفته امام حسين است . امام حسين شهيد كه اسلام بالا برود , اشهد انك قد اقمت الصلوه و آتيت الزكوه و امرت بالمعروف و نهيت عن المنكر و جاهدت فى الله حق جهاده ( 1 ) . امام حسين كشته شد كه سنن 1 مفاتيح الجنان , زيارت امام حسين عليه السلام در شبهاى عيد فطر و قربان .
52 اسلامى , مقررات اسلامى , قوانين اسلامى زنده شود , نه اينكه بهانه اى شود كه پا روى سنن اسلامى بگذارند . امام حسين را ما بصورت العياذ بالله اسلام خرابكن در آورده ايم . امام حسينى كه ما در خيال خودمان درست كرده ايم اسلام خرابكن است .
حاجى نورى در كتابش نوشته است يكى از طلاب نجف كه اهل يزد بود , برايم نقل كرد كه در جوانى سفرى پياده از راه كوير به خراسان مى رفتم . در يكى از دهات نيشاپور مسجدى بود و من چون جايى را نداشتم , به مسجد رفتم . پيشنماز مسجد آمد و نماز خواند و بعد منبر رفت . در اين بين با كمال تعجب ديدم فراش مسجد مقدارى سنگ آورد و تحويل پيشنماز داد . وقتى روضه را شروع كرد , دستور دارد چراغها را خاموش كردند . چراغها كه خاموش شد , سنگها را به طرف مستمعين پرتاب كرد كه صداى فرياد مردم بلند شد .
چراغها كه روشن شد ديدم سرهاى مردم مجروح شده است و در حالى كه اشكشان مى ريخت از مسجد بيرون رفتند . رفتم نزد پيشنماز و به او گفتم اين چه كارى بود كه كردى ؟ ! گفت من امتحان كرده ام كه اين مردم با هيچ روضه اى گريه نمى كنند . چون گريه كردن بر امام حسين اجر و ثواب زيادى دارد و من ديدم كه راه گرياندن اينها منحصر است به اينكه سنگ به كله شان بزنم , از اين راه اينها را مى گريانم ! به قول او هدف وسيله را مباح مى كند . هدف , گريه بر امام حسين است ولو اينكه يك دامن سنگ به كله مردم بزند .
پس اين يك عامل خصوصى در اين قضيه بوده كه در جعلها و تحريفها دخالت داشته است .
53 انسان وقتى كه در تاريخ سير مى كند , مى بيند بر سر اين حادثه چه آورده اند ! بخدا قسم حرف حاجى نورى حرف راستى است . مى گويد امروز اگر كسى بخواهد بر امام حسين بگريد , بر اين تحريفها و مسخها بايد بگريد , بر اين دروغها بگريد .
كتاب معروفى است به نام[ ( روضه الشهداء] ( كه نويسنده آن ملا حسين كاشفى است . حاجى نورى مى گويد اين داستان زعفر جنى و عروسى قاسم اول بار در كتاب اين مرد نوشته شده و من اين كتاب را نديده بودم و خيال مى كردم در آن يكى دو تا از اين حرفهاست . بعد كه اين كتاب را كه به فارسى هم هست و تقريبا 500 سال پيش تاليف شده است , . . . ( 1 ) ملا حسين مرد ملا و با سوادى بوده و كتابهائى هم دارد و صاحب انوار سهيلى است .
تاريخش را كه مى خوانيم معلوم نيست شيعه بوده ي ا سنى و اساسا مرد بوقلمون صفتى بوده است , بين شيعه ها كه مى رفته , خودش را شيع ه صددرصد و مسلم معرفى مى كرده و بين سنيها كه مى رفته خودش را حنفى نشان مى داده ا ست . اهل سبزوار است و سبزوار مركز تشيع بوده است و مردم هم متعصب در تشيع . در سبزوار شيعه صد درصد بوده و گاهى كه به هرات مى رفته ( شوهر خواهر و يا باجناق عبدالرحمن جامى بوده است ) در آنجا سنى بوده و به روش اهل تسنن . واعظ هم بوده ولى تا در سبزوار بود ذكر مصيبت مى كرد . و وفاتش در حدود 910 بوده است يعنى در اوايل قرن دهم يا اواخر قرن نهم .
اولين كتابى كه در مرثيه به فارسى نوشته شده , همين 1 جمله , در متن سخنرانى به همين صورت است .
54 كتاب است كه در پانصد سال پيش نوشته شده است . قبل از اين كتاب , مردم به منابع اصلى مراجعه مى كردند . شيخ مفيد رضوان الله عليه[ ( ارشاد ] ( را نوشته است و چقدر متقن نوشته است . ما اگر به[ ( ارشاد] ( شيخ مفيد خودمان مراجعه كنيم , احتياج بجاى ديگرى نداريم . از اهل تسنن , طبرى نوشته , ابن اثير نوشته , يعقوبى و ابن عساكر و خوارزمى نوشته اند .
من نمى دانم اين بى انصاف چه كرده است ! وقتى كه اين كتاب را خواندم ديدم حتى اسمها جعلى است ! يعنى در اصحاب امام حسين اسمهايى را ذكر مى كند كه اصلا وجود نداشته اند , در ميان دشمن هم اسمهايى را مى گويد كه همه جعلى است . داستانها را بشكل افسانه در آورده است .
اين كتاب چون اولين كتابى است كه بزبان فارسى نوشته شد , لذا مرثيه خوانها كه اغلب بى سواد بودند و به كتابهاى عربى مراجعه نمى كردند , همين كتاب را مى گرفتند و در مجالس از رو مى خواندند . اينست كه امروز مجالس عزادارى امام حسين را روضه خوانى مى گوئيم . در زمان امام حسين و حضرت صادق و امام حسن عسكرى اصطلاح روضه خوانى رايج نبوده و بعد , در زمان سيد مرتضى و خواجه نصيرالدين طوسى هم روضه خوانى نمى گفته اند . از پانصد سال پيش به اين طرف اسمش روضه خوانى شده , روضه خوانى يعنى خواندن كتاب روضه الشهداء , يعنى خواندن همان كتاب دروغ . از وقتى كه اين كتاب بدست مردم افتاد , كسى تاريخ واقعى امام حسين را مطالعه نكرد .
55 در شصت , هفتاد سال پيش مرحوم ملا آقاى دربندى پيدا شد . تمام حرفهاى روضه الشهداء را باضافه چيزهاى ديگرى پيدا كرد و همه را يكجا جمع كرد و كتابى نوشت بنام اسرار الشهاده , واقعا مطالب اين كتاب انسان را وادار مى كند كه به اسلام بگريد .
حاجى نورى مى نويسد كه ما در درس حاج شيخ عبدالحسين تهرانى بوديم ( كه مرد بسيار بزرگوارى بوده است ) و از محضر ايشان استفاده مى كرديم كه سيد روضه خوانى اهل حله آمد و كتاب مقتلى به ايشان نشان داد كه ايشان ببينند معتبر هست يا نيست , اين كتاب نه اول داشت و نه آخر فقط در جايى از آن نوشته بود كه فلان ملاى جبل عاملى از شاگردان صاحب معالم است . مرحوم حاج شيخ عبدالحسين كتاب را گرفت كه مطالعه كند .
اولا در احوال آن عالم مطالعه كرد , ديد چنين كتابى به نام او ننوشته اند و ثانيا خود كتاب را مطالعه كرد , ديد مملو از اكاذيب است . به آن سيد گفت اين كتاب همه اش دروغ است . مبادا اين كتاب را بيرون بياورى و يا از آن چيزى نقل كنى كه جايز نيست , و اساسا اين كتاب نوشته آن عالم نيست و مطالبش دروغ است . حاجى نورى مى نويسد : همين كتاب دست صاحب اسرارالشهاده افتاد و تمام مطالبش را از اول تا آخر نقل كرد .
حاجى نورى حكايت ديگرى را نقل مى كند كه تاثر آور است و از اينكه مردى رفت نزد مرحوم صاحب مقامع ( 1 ) گفت ديشب خواب 1 مرحوم آقا محمد على پسر مرحوم وحيد بهبهانى كه هر دو مردان 56 وحشتناكى ديدم . چه خواب ديدى ؟ گفت خواب ديدم با اين دندانهاى خودم گوشتهاى بدن امام حسين عليه السلام را دارم مى كنم ! اين مرد عالم لرزيد , سرش را پايين انداخت , مدتى فكر كرد , گفت شايد تو مرثيه خوان هستى , گفت بله . فرمود بعد از اين يا اساسا مرثيه خوانى را ترك كن , و يا از كتابهاى معتبر نقل كن . تو با اين دروغهايت گوشت بدن امام حسين را با دندانهايت مى كنى ! اين لطف خدا بود كه در اين ر…يا اين را به تو نشان بدهد .
اگر كسى تاريخ عاشورا را بخواند مى بيند از زنده ترين و مستندترين و از پرمنبع ترين تاريخهاست . مرحوم آخوند خراسانى فرموده بود آنها كه بدنبال روضه نشنيده مى روند , بروند روضه هاى راست را پيدا كنند كه آنها را احدى نشنيده است . خطبه ها ئى كه امام حسين عليه السلام در مكه و بطور كلى در حجاز , در كربلا , در بين راه خوانده , خطابه هايى كه اصحابش خوانده اند , س…ال و جوابهايى كه با حضرت شده , نامه هائى كه ميان ايشان و ديگران مبادله شده , نامه هائى كه ميان خود دشمنان مبادله شده است , به علاوه اظهارات كسانى كه حاضر در واقعه عاشورا بوده ان د ( چه از دشمنان و چه از دوستان ) و اين حادثه را نقل كرده اند , آنها را مطالعه كنند . سه چهار نفر از دوستان امام حسين بودند كه جان بسلامت بردند . از جمله , غلامى است به نام عقبه بن سمعان كه از مكه همراه امام بود و وقايع نگار لشكر اباعبدالله بوده بزرگى بوده اند . مرحوم آقا محمد على به كرمانشاه رفت و خيلى هم نفوذ و اقتدار پيدا كرد .
57 است . او در روز عاشورا گرفتار شد و چون گفت غلامم , آزادش كردند . مرد ديگرى است بنام حميدبن مسلم كه از وقايع نگارهاى لشكر عمر سعد بوده است . يكى از حاضرين واقعه , شخص امام زين العابدين عليه السلام است كه همه قضايا را نقل كرده اند . نقطه ابهامى در تاريخ امام حسين وجود ندارد .
متاسفانه حاجى نورى يك داستان جعلى و تحريفى درباره امام زين العابدين عليه السلام نقل مى كند . مى گويد در روز عاشورا وقتى كه براى اباعبدالله ياورى باقى نماند , حضرت براى خداحافظى به خيمه امام زين العابدين عليه السلام رفتند . حضرت امام زين العابدين عليه السلام فرمود : پدر جان ! كار شما و اين مردم به كجا كشيد ؟ ( يعنى تا آن وقت امام زين العابدين بى خبر بوده است ) ! فرمود : پسر جان به جنگ كشيد . امام زين العابدين فرمود حبيب بن مظاهر چطور شد ؟ فرمود قتل . زهير بن القين چطور شد ؟ قتل .
برير بن خضير چطور شد ؟ قتل . هر كس از اصحاب را كه اسم برد , فرمود كشته شد . بعد بنى هاشم را پرسيد , قاسم بن حسن چطور شد ؟ برادرم على اكبر چطور شد ؟ بر عمويم ابوالفضل چه شد ؟ . قتل اين , جعل است , دروغ است . امام زين العابدين كه العياذ بالله آنقدر مريض و بيهوش نبوده كه نفهمد چه گذشته است . تاريخ مى نويسد حتى در همان حال امام حركت كرد و فرمود عمه ! عصاى مرا با يك شمشير بياور . يكى از كسانى كه حاضر در واقعه بوده و آن را نقل كرده است , شخص امام زين العابدين عليه السلام است .
پس توبه كنيم , واقعا بايد توبه كنيم به خاطر اين جنايت و خيانتى 58 كه نسبت به اباعبدالله الحسين عليه السلام و اصحاب و ياران و خاندانش مرتكب مى شويم , همه افتخارات اينها را از بين مى بريم . توبه كنيم و بعد , از اين مكتب تربيتى استفاده كنيم .
چه كم و كسرى در زندگى عباس بن على آن طور كه مقاتل معتبر نوشته اند وجود دارد ؟ اگر نبود براى ابوالفضل مگر همين يك افتخار , كسى با او كارى نداشت , غير از امام حسين با هيچ كس كارى نداشتند . امام حسين هم فرمود اينها فقط به من كار دارند و اگر مرا بكشند , به هيچ كس ديگرى كار ندارند . وقتى كه شمر بن ذى الجوشن مى خواست از كوفه به طرف كربلا حركت كند , يكى از حضارى كه در آنجا بود , به ابن زياد اظهار كرد كه بعضى از خويشاوندان مادرى ما همراه حسين بن على هستند , خواهش مى كنم امان نامه اى براى آنها بنويس . ابن زياد هم نوشت . شمر در يك فاصله دور , از قبيله اى بود كه قبيله ام البنين با آنها نسبت داشتند . اين پيام را در عصر تاسوعا شخص او آورد . اين مرد پليد آمد كنار خيمه حسين بن على عليه السلام و فريادش را بلند كرد : اين بنوا اختنا ( 1 ) خواهر زادگان ما كجا هستند ؟ ابوالفضل عليه السلام در حضور اباعبدالله عليه السلام نشسته بود , برادرانش همه آنجا بودند , يك كلمه جواب ندادند تا امام فرمود : اجيبوه و ان كان فاسقا ( 2 ) جوابش را بدهيد هر چند آدم فاسقى است .
آقا كه اجازه داد , جواب دادند . گفتند : ما 2 و 1 مقتل الحسين مقرم ص 252 , بحار الانوارج 44 ص 391 , اللهوف ص 37 .
59 تقول , چه مى گوئى ؟ مژده اى براى شما آورده ام , بشارتى براى شما آورده ام .
براى شما از امير عبيدالله امان آورده ام , شما آزاديد , اگر الان برويد , جان بسلامت مى بريد . گفتند خدا ترا لعنت كند و اميرت ابن زياد و آن امان نامه اى كه آورده اى . ما امام خودمان , برادر خودمان را رها كنيم به موجب اينكه تامين داريم ؟ ! در شب عاشورا , اول كسى كه اعلام يارى نسبت به اباعبدالله كرد , برادر رشيدش ابوالفضل بود . بگذاريم از آن مبالغات احمقانه اى كه مى كنند , ولى آنچه كه در تاريخ مسلم است , اين است كه ابوالفضل بسيار رشيد , بسيار شجاع , بسيار دلير , بلند و خوش رو و زيبا بود . و كان يدعى قمر بنى هاشم ( 1 ) او را ماه بنى هاشم لقب داده بودند , اينها حقيقت است , البته شجاعتش را از على عليه السلام به ارث برده بود . داستان مادرش حقيقت است كه على عليه السلام به برادرش عقيل فرمود زنى براى من انتخاب كن كه و لدتها الفحوله ( 2 ) يعنى از شجاعان بدنيا آمده باشد . عقيل ام البنين را انتخاب مى كند و مى گويد اين همان زنى است كه تو مى خواهى . لتلدلى فارسا شجاعا ( 3 ) , دلم مى خواهد از آن زن فرزند شجاع و دليرى بدنيا بيايد . تا اين مقدار حقيقت است . آرزوى على در ابوالفضل تحقق يافت .
روز عاشورا مى شود , بنابر يكى از دو روايت ابوالفضل جلو مىآيد , عرض مى كند برادر جان به من هم اجازه بفرمائيد , اين سينه من تنگ شده است , ديگر طاقت نمى آورم , مى خواهم هر چه زودتر جان خودم را فداى شما كنم .
من نمى دانم روى چه مصلحتى امام جواب حضرت ابوالفضل را چنين داد , خود اباعبدالله بهتر مى دانست . فرمود برادرم حال كه مى خواهى بروى , برو بلكه بتوانى مقدارى آب براى فرزندان من بياورى . لقب[ ( سقا] ( , آب آور , قبلا به حضرت ابوالفضل داده شده بود , چون يك نوبت يا دو نوبت ديگر در شبهاى پيش ابوالفضل تواسنته بود برود صف دشمن را بشكافد و براى اطفال اباعبدالله آب بياورد . اين جور نيست كه سه شبانه روز آب نخورده باشند , نه , سه شبانه روز بود كه ممنوع بودند , ولى در اين خلال توانستند يكى دوبار از جمله در شب عاشورا آب تهيه كنند , حتى غسل كردند , بدنهاى خودشان را شستشو دادند . ابوالفضل فرمود چشم . ببينيد چقدر منظره باشكوهى است , چقدر عظمت است , چقدر شجاعت است , چقدر دلاورى است , چقدر انسانيت است , چقدر شرف است , چقدر معرفت و فداكارى است ؟ ! يك تنه خودش را به جمعيت مى زند . مجموع كسانى را كه دور آب را گرفته بودند چهار هزار نفر نوشته اند . وارد شريعه فرات شد , اسب را داخل آب برد ( اين را همه نوشته ان د ) . اول مشكى را كه همراه دارد پر از آب مى كند و به دوش مى گيرد . تشنه است , هوا گرم است , جنگيده است . همان طور كه سوار است و آب تا زير شكم اسب را فرا گرفته است , دست زير آب مى برد , مقدارى آب با دو 61 دستش تا نزديك لبهاى مقدسش مىآورد . آنهائى كه از دور ناظر بوده اند , گفته اند اندكى تامل كرد , بعد ديديم آب نخورده بيرون آمد , آبها را روى آب ريخت . كسى نفهميد كه چرا ابوالفضل در آنجا آب نياشاميد ؟ ! امام وقتى كه بيرون آمد رجزى خواند كه در اين رجز , مخاطب , خودش بود نه ديگران . از اين رجز فهميدند چرا آب نياشاميد : يا نفس من بعد الحسين هونى { فبعده لا كنت ان تكونى هذا الحسين شارب المنون { و تشربين بارد المعين والله ما هذا فعال دينى { و لا فعال صادق اليقين ( 1 ) اى نفس ابوالفضل ! مى خواهم بعد از حسين زنده نمانى . حسين شربت مرگ مى نوشد , حسين در كنار خيمه ها با لب تشنه ايستاده باشد و تو آب بياشامى ؟ ! پس مردانگى كجا رفت , شرف كجا رفت , مواسات و همدلى كجا رفت ؟ مگر حسين امام تو نيست , مگر تو ماموم او نيستى , مگر تو تابع او نيستى ؟ ! هذا الحسين شارب المنون { و تشر بين بارد المعين هيهات ! هرگز دين من چنين اجازه اى به من نمى دهد , هرگز وفاى من چنين اجازه اى ب ه من نمى دهد . ابوالفضل مسير خود را در برگشتن عوض كرد . از داخل نخلستانها آمد . قبلا از راه مستقيم آمده بود . چون مى دانست همراه خودش امانت گرانبهايى دارد , راه خود را عوض كرد و تمام همتش اين بود كه آب را به سلامت برساند , چون امكان داشت تيرى بيايد و به مشك بخورد و آبها بريزد و نتواند به هدفش برسد . در همين حال بود كه ديدند رجز ابوالفضل عوض شد . معلوم شد حادثه تازه اى پ يش آمده است . فرياد زد : و الله ان قطعتم يمينى { انى احامى ابدا عن دينى و عن امام صادق اليقين { نجل النبى الطاهر الامين ( 1 ) بخدا قسم اگر دست راست مرا ببريد من دست از دامن حسين بر نمى دارم , طولى نكشيد كه رجز عوض شد : يا نفس لا تخشى من الكفار { و ابشرى برحمه الجبار مع النبى السيد المختار { قد قطعوا ببغيهم يسرى ( 2 ) در اين رجز فهماند كه دست چپش هم بريده شده است . نوشته اند با آن هنر و فروسيتى كه داشت , به هر زحمت بود مشك آب را چرخاند و خودش را روى آن انداخت . من نمى گويم چه حادثه اى پيش آمد , چون خيلى جانسوز است . در شب تاسوعا معمول است كه ذكر مصيبت اين مرد بزرگ مى شود .
اين را هم عرض كنم كه ام البنين مادر حضرت ابوالفضل در حادثه كربلا زنده بود ولى در كربلا نبود , در مدينه بود . به او خبر دادند كه در حادثه كربلا هر چهار پسر تو شهيد شدند . اين زن بزرگوار به قبرستان بقيع مىآمد و براى فرزندان خودش نوحه سرايى مى كرد نوشته اند نوحه سرايى اين زن آنقدر دردناك بود كه هر كس مىآمد گريه مى كرد , حتى مروان حكم كه از دشمن ترين دشمنان بود . در نوحه سرايى خود , گاهى همه فرزندانش و گاهى ارشد آنها را بالخصوص ياد مى كرد .
ابوالفضل , هم از نظر سنى و هم از نظر كمالات روحى و جسمى ارشد فرزندانش بود . من يكى از اين دو مرثيه اى را كه از اين زن بخاطر دارم براى شما مى خوانم . اين مادر داغدار در آن مرثيه هاى جانسوز خودش ( بطور كلى عربها مرثيه را خيلى جانسوز مى خوانند ) اين جور مى خواند : يا من راى العباس كر على جماهير النقد { و وره من ابناء حيدر كل ليث ذى لبد انبئت ان ابنى اصيب براسه مقطوع يد { ويلى على شبلى امال براسه ضرب العمد ( 1 ) لو كان سيفك فى يديك لمادنى منه احد اى چشم ناظر , اى چشمى كه در كربلا بودى و آن مناظر را مى ديدى , اى كسى كه آن لحظه را تماشا كردى كه شير بچه من ابوالفضل از جلو و شير بچه گان ديگر من از پشت سرش بر اين جماعت پست حمله برده بودند , براى من قضيه اى نقل كرده اند , نمى دانم راست است يا دروغ ؟ گفته اند در وقتى كه دستهاى بچه من بريده بود , عمود آهنين بر فرق فرزند عزيز من وارد شد , آيا راست است ؟ ! ويلى على شبلى امال براسه ضرب العمد بعد مى گويد , ابوالفضل ! فرزند عزيزم , من خودم مى دانم , اگر دست مى داشتى مردى در جهان نبود كه با تو روبرو شود . اينكه آنها چنين جسارتى كردند براى اين بود كه دستهاى تو از بدن بريده شده بود .
 وصلى الله على محمد و آله الطاهرين

 

پي نوشت ها:

1- سوره مائده آيه 13 .
1- العباس تاليف عبدالرزاق الموسوى المقرم ص 81 , مناقب ابن شهر آشوب ج 4 ص 108 .
2- العباس تاليف عبدالرزاق الموسوى المقرم ص 69 .
3- ابصار العين فى انصار الحسين عليه السلام ص 26 .
1- ينابيع الموده ج 2 ص 165 , بحار الانوارج 45 ص 41 .
1- بحار الانوارج 45 ص 40 .
2- بحار الانوارج 45 , ص 40 .
1- منتهى الامال ج 1 ص 386 .

حماسه حسيني- شهيد مطهري

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۶ساعت ۱۵:۵۳ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

نگاهی به تاریخچه ی عزاداری امام حسین واهل سنت

همدردی عاطفی و همنوایی روحی با عاشورا و شهادت امام حسین علیه السلام و یارانش اختصاص به شیعیان ندارد . این مطلب حتی در میان اهل سنت نیز به مذهب خاص و گرایش ویژه محدود نمی‏شود، بلکه حالت فراگیر دارد . از این‏رو، اهل سنت‏به طور عموم از شهادت امام حسین علیه السلام و یارانش اظهار اندوه و حزن کرده و در عمل هم از فجایع کربلا اظهار نفرت و انزجار نموده‏اند . البته چگونگی ابراز تالم آنان متفاوت بوده است; برخی همچون شیعیان، افزون بر اشک روان بر امیر کاروان عاشورا، بر آمران و مباشران این فاجعه لعن فرستاده‏اند و شماری پس از اظهار تاسف و غم نسبت‏به واقعه کربلا، پی‏آمدهای معنوی و کرامات بی‏مانند شهادت جانسوز آل رسول صلی الله علیه و آله را نگاشته و عمق جنایت عاملان عاشورا را از این رهگذر تصویر نموده‏اند .

پیش از پرداختن به سیر تاریخی سوگواری عاشورا در میان اهل سنت، باید این نکته را متذکر شویم که همان‏گونه که عاشورا یک انقلاب سیاسی در برابر دستگاه بنی‏امیه بود، یاد و نام عاشورا و زنده نگه‏داشتن شهادت امام حسین علیه السلام در پهنه اجتماع و حوزه قلم نیز به عنوان پدیده‏ای سیاسی بیش از همه مورد حساسیت و وحشت زمامداران فساد پیشه و خودسر زمانه قرار گرفت; آن را به عنوان یک تهدید سیاسی و چالش ریشه‏دار نگریسته و از راه‏های گوناگون به خاموشی این شعله حق و نور الهی رو آورده‏اند . هرچند اهل سنت نتوانسته‏اند عواطف و احساسات خود را به گونه بایسته به گوش تاریخ برسانند، با این همه، متون تاریخی مواردی را به ثبت رسانده است که به نوبه خود روند تاریخی مصیبت‏داری دینی و سیاسی آنان را بازگو می‏کند .

سابقه عزاداری برای امام حسین علیه السلام

یکی از موضوعات مهم که قبل از طرح پیشینه عزاداری برای امام حسین علیه السلام لازم به یادآوری است، حجیت و فصل‏الخطاب بودن اعمال پیامبر برای مسلمانان و الگوی حسنه بودن آن حضرت در ابعاد گوناگون زندگی برای پیروانش می‏باشد . اهل سنت‏سیره پیامبر بزرگوار اسلام را حجت و لازم‏الاتباع می‏دانند; برای مثال، اگر در سیره و روش آن حضرت احراز گردد که همواره نماز را با جماعت می‏خواند، این مسئله در صورت عدم معارض گفتاری تکلیف‏آور است و بر مسلمانان خواندن نماز با جماعت را واجب می‏گرداند .

به گواهی اهل سنت، عزاداری برای سیدالشهدا علیه السلام سابقه‏ای به درازای تاریخ اسلام دارد و به حیات پیامبر و سیره آن بزرگوار برمی‏گردد . منابع تاریخی اهل سنت‏به وضوح این نکته را بیان نموده‏اند که آن حضرت نخستین فردی بود که از شهادت فرزندش حسین بن علی علیه السلام خبر داد و برای مظلومیت وی اشک ریخت .

امام حسین علیه السلام نقل کرد: ام سلمه خبر داد: جبرئیل نزد رسول خدا بود و تو پیش من بودی و ناگهان گریستی . پیامبر فرمود:

بگذار فرزندم را . من تو را رها نمودم، پیامبر تو را برداشت و در آغوش کشید . جبرئیل پس از دیدن این منظره پرسید: آیا دوستش داری؟ پیامبر پاسخ داد: بلی . جبرئیل گفت: همانا امت‏شما به زودی او را خواهند کشت; آیا می‏خواهی خاک سرزمینی را که در آنجا کشته می‏شود به تو نشان بدهم و آن را ببینی؟ گفت: بلی . پس جبرئیل بال‏هایش را گشود و زمین کربلا را نشان داد ... پیامبر از آن حالت‏بیرون آمد و در دستش خاک سرخ بود ... . (1)

ابن سعد، از مورخان و رجال‏شناسان معروف اهل سنت، نقل می‏کند: «علی علیه السلام در یکی از سفرهایش از کربلا عبور می‏کرد و عازم صفین بود و هنگامی که در مقابل قریه نینوا رسید، از همراهان پرسید: برای این سرزمین چه گفته می‏شود؟ پاسخ داده شد: کربلا، با شنیدن نام کربلا، امام به گریه افتاد به اندازه‏ای که اشک‏هایش جاری شد و زمین را تر کرد . سپس افزود: روزی بر پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله وارد شدم در حالی که وی می‏گریست . پرسیدم: چه چیزی شما را به گریه واداشته است؟ حضرت فرمود: جبرئیل چند لحظه قبل نزدم بود و به من خبر داد که فرزندم حسین در کرانه فرات به قتل می‏رسد; جایی که برایش کربلا گفته می‏شود . بعد جبرئیل مشتی از خاک آن را به من داد و من آن را بوییدم و نتوانستم جلوی اشک خود را بگیرم .» (2)

از عبدالله بن‏وهب بن زمعه روایت‏شده که گفت: «ام‏سلمه به من خبر داد که رسول خدا صلی الله علیه و آله شبی برای خوابیدن دراز کشید، سپس بیدار شد در حالی که گرفته و پریشان بود . دوباره حضرت دراز کشید و خوابش برد، بعد مضطرب و پریشان از خواب بیدار شد . این بار اضطراب وی غیر از اضطرابی بود که در مرتبه نخست مشاهده کردم . بار سوم حضرت دراز کشید و این بار که از خواب بیدار شد، در دستش تربت‏سرخی بود که آن را می‏بوسید . سپس من گفتم: یا رسول‏الله این تربت چیست؟ حضرت فرمود: جبرئیل برایم خبر داد که این (اشاره به حسینش نمود) در زمین عراق کشته می‏شود . به جبرئیل گفتم: خاک زمینی را که حسینم در آنجا شهید می‏شود نشانم بده ... و این تربت همان سرزمین است .» (3) همین روایت از احمد حنبل نیز نقل شده و منابع مختلف اهل سنت آن را مورد اهتمام قرار داده‏اند .

امانت پیامبر نزد ام‏سلمه


ادامه مطلب
+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۵ساعت ۱۷:۵۸ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

عزاداري از ديدگاه فقهاي شيعه و سني

الف) عزاداري در نگاه علماي اهل‌سنت

براي تبيين نظر فقهاي اهل‌سنت در مورد عزاداري، به نقل از سه كتاب مهم فقهي، الفتاوي الهنديه معروف به فتاوي العالمگيري و غياثيه بسنده مي‌كنيم. در فتاوي الهنديه چنين آمدهاست: «ويكره النوح و الصياح و شق الجيوب في الجنازه و منزل الميت فأمّا البكاء من غير رفع الصوت فلا بأس و الصبر افضل»؛[1] در تشييع جنازه و در منزل ميت نوحه، گريه، شيون و پاره كردن گريبان مكروه است امّا گريه بدون فرياد اشكالي ندارد؛ ولي صبر و شكيبايي بهتر است.

در جاي ديگر مي‌نويسد: «امّا النوح العالي فلا يجوز و البكاء مع رقة القلب لا بأس به و يكره للرجال تسويد الثياب و تمزيقها للتعذية و لا بأس بالتسويد للنساء و امّا تسويد الخدود و الايدي و شق الجيوب و خدش الوجوه و نشر الشعور و نشر التراب علي الرؤس و الضرب علي الفخذو الصدر و ايفاء النار علي القبور فمن رسوم الجاهلية و الباطل و الغرور»؛[2] گريه و نوحة بلند روا نيست، امّا گريه‌اي كه از سوز قلب باشد، مانعي ندارد. لباس سياه براي مردان مكروه است ولي براي خانم‌ها اشكالي ندارد. سياه كردن گونه‌ها و دست‌ها، پاره كردن گريبان، زخمي كردن صورت، پريشان كردن موي، ريختن خاك بر سر، زدن بر سينه و ران و روشن كردن آتش بر سر قبرها، از رسومات دوران جاهليت بوده و باطل است.

در فتاوي غياثيه آمده است: «يكره النوح و الصياح لنهي النبي ـ صلي الله عليه و آله ـ و البكاء لابأس به كما روي ان النبي ـ صلي الله عليه و آله ـ بكي ابنه ابراهيم»؛[3] شيون، زاري و فرياد زدن مكروه است و پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ از آن جلوگيري فرموده است امّا گريه اشكالي ندارد زيرا روايت است كه پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ در مرگ فرزندش ابراهيم گريست.

فقهاي اهل سنت گريه بدون فرياد زدن را مباح دانسته‌اند امّا گرية با صوت در بين ايشان محل اختلاف است. حاصل آن‌كه شافعيه و حنابله بر اين باورند كه چنين گريه‌اي اشكال ندارد امّا مالكيه و حنفيه اجازه آن را نمي‌دهند.

عبدالرحمان الجزيري مي‌گويد: «يحرم البكاء علي الميت برفع الصوت و الصياح عند المالكيه و الحنفيه، و قال الشافعيه و الحنابله انه مباح امّا هطل الدموع بدون صياح فانه مباح باتفاق»؛[4] از ديد مالكيه و حنفيه گرية با صدا و فرياد زدن حرام است امااز نظر شافعيه و حنبليها مباح و رواست، چنان كه اشك ريختن بدون صدا به اتفاق علما مباح است. سُبكي از محققان اهل‌سنت مي‌گويد: «اگر گريه براي دلسوختن بر ميت و ترس از عذاب خداوند باشد كراهت ندارد، امّا اگر براي جزع و تسليم نشدن در برابر قضاي الهي باشد مكروه و يا حرام است. اين حكم در صورتي است كه گريه با صدا باشد امّا بدون صدا هيچ اشكالي ندارد». از روايات چنين به دست مي‌آيد كه گرية پيش از مرگ جايز است؛ چنانكه پس از مرگ نيز مي‌باشد زيرا پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ نزد قبر يكي از دخترانشان گريه كردند و همچنين در زيارت قبر مادر بزرگوارشان آمنه همراه اصحاب گريستند.[5]

ب) عزاداري از ديدگاه علماي شيعه

ازديد فقهاي شيعه جزع و نوحه‌سرايي به باطل و دروغ، پاره كردن گريبان و برخي اعمال ديگري كه يادآوري مي‌شود مكروه است.

مرحوم صاحب جواهر مي‌نويسد: «لاريب في جواز البكاء علي الميت نصاً و فتوي الاخبار التي لاتقصر عن التواتر معني من بكاء النبي ـ صلي الله عليه و آله ـ علي حمزه و ابراهيم و غيرهما و فاطمه ـ عليها السلام ـ علي ابيها و اختها و علي بن الحسين علي ابيه حتي عدّوه و فاطمه من البكائين الاربعة»؛[6] شكي نيست كه گريه بر ميت به خاطر روايات متعددي كه به حد تواتر معنوي رسيده و فتاواي فقها جايز است و آن روايات عبارت است از گرية‌پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ بر حمزه سيد‌الشهدا و فرزندش ابراهيم و غير آنها؛ همچنين فاطمه ـ سلام الله عليها ـ بر پدر و خواهرش گريه كرد. امام سجاد بر پدر بزرگوارش گريست؛ به گونه‌اي كه حضرت فاطمه و امام سجاد از چهار گريه‌كننده معروف گرديدند. نوحه‌سرايي در صورتي كه همراه با باطل يا دروغ نباشد جايز است و در غير اين صورت اشكال دارد. روايت است كه حضرت فاطمه ـ سلام الله عليها ـ بر پدر نوحه كرد: «فقالت يا أبتاه من ربه ما أدنا يا ابتاه الي جبرئيل انعاه يا ابتاه أجاب ربا دعاه».

از علي ـ عليه السّلام ـ روايت شده است كه حضرت فاطمه يك مشت از خاك قبر پيغمبر برداشت و بر چشمان خود نهاد، آنگاه چنين گفت:

ماذا علي المشم تربة احمد

 

 

ان لا يشم مدي الزمان غوالي

 

صبت علي مصائب لوانها

 

 

صبت علي الايام صرن ليايا[7]

 

همچنين روايت شده است كه ام سلمه همسر پيامبر با اجازة آن حضرت بر پسر عمويش مغيره، ندبه و نوحه‌سرايي كرد كه پيش از اين به آن اشاره شد.

صاحب جواهر در ادامه مي‌گويد: «همة اين موارد گوياي اين واقعيت است كه ندبه و نوحه‌سرايي بر كساني كه داراي ويژگي‌هاي برجسته‌اند، مانعي ندارد، بلكه مستحب است تا در پرتو اين مجالس عزا، فضايل و خوبي‌هاي آنان نشر يابد و ديگران سرمشق و الگو بگيرند».[8]

امام خميني (ره) مي‌نويسد: «يجوز البكاء علي الميت بل قد يستحب عند اشتداد الحزن و لكن لا يقول ما يسخط الرب و كذا يجوز النوح عليه بالنظم و النثر لولم تشتمل علي الباطل من الكذب و غيره من المحرمات بل والويل و الثبور علي الاحوط و لا يجوز اللطم و الخدش و جز الشعر و نتفه و الصراخ الخارج عن حد الاعتدال علي الاحوط و لا يجوز شق الثوب علي غير الاب و الاخ بل في بعض الامور المزبورة يجب الكفارة ففي جز المرأه شعر في المصيبة كفارة شهر رمضان وفي نتفه كفارة اليمين»؛ گريه كردن بر اموات ـ نه تنها ـ رواست بلكه در هنگام شدت حزن و اندوه مستحب مي‌باشد ولي سخني كه باعث غضب پروردگار شود نگويد. و جايز است نوحه‌سرايي، خواه با شعر يا يا نثر؛ امّا با اين شرط كه همراه با دروغ و محرمات ديگر نباشد. همچنين بنابر احتياط در واي گفتن. و بنا بر احتياط جايز نيست سيلي زدن به صورت، زخمي كردن. بريدن و كندن موي و فريادي كه بيرون از حد اعتدال باشد. همچنين پاره كردن لباس روا نيست؛ جز براي پدر و برادر. و در برخي از امور ياد شده نظير بريدن موي سر توسط خانم‌ها در هنگام مصيبت، كفاره ماه رمضان و در كندن آن، كفاره يمين واجب مي‌شود. امام خميني (ره) در جاي ديگر مي‌نويسد: «ما بايد حافظ اين سنت‌هاي اسلامي، حافظ اين دسته‌جات مبارك اسلامني كه در عاشورا، در محرم و صفر، در مواقع مقتضي به راه مي‌افتند تأكيد كنيم كه مبيشتر دنبالش باشند. محرم و صفر است كه اسلام را نگه داشته است. فداكاري سيدالشهداء ـ سلام الله عليه ـ است كه اسلام را براي ما زنده نگه داشته است. زنده نگه داشتن عاشورا با همان وضع سنتي خودش از طرف روحانيون، از طرف خطبا، با همان وضع سابق و از طرف توده‌هاي مردم با همان ترتيب سابق كه دسته‌جات مخطم و منظم، دسته‌جات عزاداري، به عنوان عزاداري راه مي‌افتاد، بايد بدانيد كه اگر بخواهيد نهضت شما محفوظ بماند، بايد اين سنّت‌ها را حفظ كنيد؛ البتّه اگر چنانچه يك چيزهاي ناروايي بوده است سابق و دست اشخاص بي‌اطلاع از مسايل اسلام بوده،‌ آنها بايد يك قدري تصفيه بشود، لكن عزاداري به همان وقت خودش بايد باقي بماند و گويندگان پس از اين‌كه مسايل روز را گفتند، روضه را همان‌طور كه سابق مي‌خواندند و مرثيه را همان كه سابق مي‌خواندند، بخوانند و مردم را مهيا كنند براي فداكاري».[9]

سيد محمد كاظم يزدي مي‌نويسد: «يجوز البكاء علي الميت و لو كان مع الصوت بل قد يكون راجحاً كما اذا كان مسكناً للحزن و حرقة القلب بشرط أن لا يكون منافياً للرضا بقضاء الله... و امّا البكاء المشتمل علي الجزع و عدم الصبر فجائز ما لم يكن مقروناً به عدم الرضا بقضاء الله. نعم يوجب حبط الاجر... يجوز النوح علي الميت بالنظم و انثر مالم يتضمن الكذب و لم يكن مشتملاً علي اويل و الثبور لكن يكره في الليل و لا تجوز اللطم و الخدش و جز الشعر بل و الصراخ الخارج عن حدّ الاعتدال علي الاحوط»؛[10] گرية بر مرده هر چند با صدا همراه باشد جايز است بلكه در صورتي كه براي تسكين و تألم و سوزدل باشد رحجان دارد البتّه به اين شرط كه با رضاي به قضاي الهي منافات نداشته باشد و همچنين گرية‌همراه با جزع و بيتابي نيز جايز است؛ چنانكه نوحة بر ميت همراه با اشعار و غير آن در صورتي كه با ويل و شيون همراه نباشد جايز است گرچه در شب كراهت دارد و جايز نيست زدن صورت، خراشيدن و كندن موي و بلند كردن صدا بيش از حد معمول خلاف احتياط است.

آيت‌الله خويي مي‌نويسد «احتياط واجب آن است كه در گريه‌ بر ميت صدا را خيلي بلند نكنند.

اگر زن در عزاي ميت صورت خود را بخراشد و خونين كند يا موي خود بكند بنا بر احتياط مستحب، يك بنده آزاد كند يا ده فقير را طعام دهد و يا بپوشاند و همچنين اگر در مرگ  زن يا فرزند، يقه يا لباس خود را پاره كند».[11]

مرحوم محقق ناييني كه از بزرگان و فقهاي معروف معاصر است در پاسخ به پرسش اهل بصره دربارة‌حكم هيأت‌هاي عزاداري مطالب مفيدي به اين شرح ايراد فرموده‌اند:

«قد تورات علينا برقياتكم و كتبكم المتضمنه للسئوال عن الحكم المواكب العزائيه و... فها نحن نحرر الجواب عن تلك السؤالات ببيان مسائل. الاولي خروج المواكب العزائيه في عشرة عاشورا و نحوها الي الطرق و الشوارع مما لاشبهة‌في جوازه و رجحانه و كونه من اظهر مصاديق ما يقام به عزاء المظلوم و ايسر الوسائل لتبليغ الدعوة الحسينيه الي كل قريب و بعيد لكن لازم تنزيه هذا الشعار العظيم عما لايليق بعبادة مثله من غناء او استعمال آلات اللهو و التدافع في التقدم و التأخر بين اهل محلتين و لو اتفق شيئي من ذلك فذالك الحرام الواقع في البين هو المحرم و لا نسري حرمته الي الموكب العزائي»؛[12] از شما پرسش‌هاي فراواني درباره موكب‌هاي عزا كه در خيابان‌ها حركت مي‌كند و.. به ما رسيده است كه به آن پاسخ مي‌دهيم. نخست، شكي نيست كه حركت موكب عزا در عاشورا و مانند آن به سوي خيابان‌ها و راه‌ها، جايز است، بلكه رجحان دارد و از آشكارترين مواردي است كه ـ به واسطة آن ـ عزاي سيد مظلومان بپاداشته مي‌شود و آسان‌ترين وسيلة‌ تبليغ دعوت حسينيه به دور و نزديك عالم مي‌باشد؛ امّا شايسته اين شعاير بزرگ آن است كه آنچه مناسب آن نيست، نظير غنا و استعمال آلات لهو و رقابت ببين دوهيأت در سبقت و تأخر، داخل اين شعار بزرگ اسلامي نشود چنانچه يكي از اين امور پيش آيد حرام است ولي حرمتش به عزاداي و حركت موكب‌ها سرايت نمي‌كند و تنها خود اين امور حرام است.


[1] . فتاوي الهنديه في مذهب الامام ابي حنيفه، مولانا الشيخ نظام و جماعة من علماء الهند، ج 1، ص 162.

[2] . همان.

[3] . فتواي غياثيه، ص 45.

[4] . الفقه علي المذاهب الاربعه، عبدالرحمان جزيري، ج 1، ص 484.

[5] . ارشاد الساري، ج 2، ص 414، باب قول النبي انا بك لمحزونون.

[6] . جواهر الكلام، شيخ محمد حسن نجفي، ج 4، ص 364 و مغني ابن قدامة، ج 2، ص 547.

[7] . همان.

[8] . همان.

[9] . صحيفة نور، ج 9، ص 116.

[10] . عروة الوثقي، مكروهات دفن.

[11] . توضيح المسائل، مستحبات دفن.

[12] . عزاداري از ديدگاه مرجعيت، علي رباني خلخالي.

 

 

 

 

 

 

 

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۵ساعت ۱۷:۵۵ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

امام حسين ـ عليه السلام ـ به دلايل زير با يزيد بيعت نکرد:

1. تثبيت خلافت موروثي  وتایید تمام کارهای آنان:

اگر امام حسين ـ عليه السلام ـ با يزيد بيعت مي کرد اين پيامد به نام ائمه و سيره نبوي تمام مي شد. لذا براي حق و عدل هيچ جايگاهي وجود نداشت، بلکه حکومت هاي موروثي در اسلام مشروع مي شد.

پس از آن که اصحاب امام حسن ـ عليه السلام ـ سستي نشادن دادند و آن حضرت را ياري نکردند، امام ـ عليه السلام ـ مجبور شد که با معاويه پيمان صلح امضاء کند و حکومت را به معاويه واگذار نمايد. از جمله شروط اين صلح نامه اين بود که معاويه حق ندارد براي خودش جانشين تعيين کند،[1] بلکه پس از مرگ وي مسلمان ها باشند و اختيار خودشان و آن کسي را که صلاح مي دانند به خلافت انتخاب کنند و به عبارت ديگر به دنبال آن کسي که تشخيص مي دهند و از طرف پيغمبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ منصوب شده است، بروند. اما معاويه صريحاً به آن عمل نکرد (مانند همه شروط ديگر) بلکه امام حسن ـ عليه السلام ـ را مخصوصاً با مسموميّت کشت و از بين برد که ديگر موضوعي براي اين ادعا باقي نماند و به اصطلاح مدّعي در کار نباشد.[2]

بنابراين، معاويه در اواخر عمرش، وليعهدي يزيد را مطرح ساخت و به همين منظور سفري به مدينه کرد تا از مردم مدينه، به ويژه بزرگ اين شهر که در رأس آنها امام حسين ـ عليه السلام ـ قرار داشت، بيعت بگيرد. وي پس از ورود به اين شهر، با امام حسين ـ عليه السلام ـ و عبدالله بن عباس، ديدار کرد و طي سخناني موضوع وليعهدي يزيد را پيش کشيد و کوشش کرد که موفقت آنها را نسبت به اين موضوع جلب کند. امام حسين بن علي ـ عليه السلام ـ به شدت با وليعهدي يزيد مخالفت کرد.[3]

معاويه هنگام مردن، سخت نگران وضع پسرش يزيد بود و نصايحي به وي کرد. گفت: تو براي بيعت گرفتن با عبدالله بن زبير اين طور رفتار کن، با عبدالله بن عمر آن طور رفتار کن، با حسين بن علي ـ عليه السلام ـ اين گونه رفتار کن. مخصوصاً دستور داد با امام حسين ـ عليه السلام ـ با رفق و نرمي زيادي رفتار کند. او فرزند پيغمبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ است، مکانت عظيمي در ميان مسلمين دارد و بترس از اين که با حسين بن علي ـ عليه السلام ـ با خشونت رفتار کني.[4]

وقتي که معاويه از دنيا رفت، يزيد به وصيت او اعتنا نکرد و براي فرماندار مدينه که وليد بن عُتبه بن ابوسفيان بود، چنين نوشت: «... اي وليد! بدون درنگ از حسين بن علي ـ عليه السلام ـ بيعت بگير و به هيچ وجه به وي مهلت نده».[5]

بنابراين، يکي از چيزهايي که امام حسين ـ عليه السلام ـ با آن مواجه بود، تقاضاي بيعت با يزيد بن معاويه اين چنين بود که گذشته از همه مفاسد ديگر، دو مفسده در بيعت با اين آدم بود که حتي در مورد معاويه وجود نداشت: يکي اين که بيعت با يزيد، تثبيت خلافت موروثي از طرف امام حسين ـ عليه السلام ـ بود؛ يعني مساله خلافت يک فرد مطرح نبود، مساله خلافت موروثي مطرح بود. دوم اين که شخص خاص يزيد به گونه اي نبود که امام حسين ـ عليه السلام ـ نواده پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ او را با بيعت تأييد کند. اگر بيعت مي کرد پيامد بسيار منفي در جامعه بود که هميشه اشخاص فاسق مورد تأييد عدالت پيشگان شود، در اين صورت از توحيد و عدالت هيچ نشاني باقي نبود.

يزيد که پيش از رسيدن به حکومت، اسير هوس ها و پايبند تمايلات افراطي خود بود، بعد از رسيدن به حکومت نيز نتوانست حداقل مثل پدرش معاويه، ظواهر اسلام را حفظ کند، بلکه در اثر روح بي پروايي و هوسبازي که داشت علناً مقدسات اسلامي را زير پا مي گذاشت و در راه ارضاي شهوات خود از هيچ چيز فرو گذاري نمي کرد.

يزيد، علناً شراب مي خورد و تظاهر به فساد و گناه مي کرد.[6] او وقتي که در شب نشيني ها و بزم هاي اشرافي مي نشست و به باده گساري مي پرداخت، بي باکانه اشعاري بدين مضمون مي سرود:

«ياران هم پياله من! برخيزيد و به نغمه هاي مطربان خوش آواز گوش دهيد و پياله هاي شراب را پي در پي سر بکشيد و بحث و مذاکره علمي و ادبي را کنار بگذاريد. نغمه هاي ساز و آواز، مرا از شنيدن (اذان) و نداي (الله اکبر) باز مي دارد و من حاضرم حوران بهشتي را با خم شراب، عوض کنم!».[7]

2. امر به معروف و نهي از منکر

امام ـ عليه السلام ـ با عدم بيعت يک ارزش مهم را نيز احيا کرد و به آيندگان فهماند که در برابر چنين آزادي از جان و خانواده گذشتن مشروع است. اين يک درس مهم تاريخي است. لذا فرمود: «... من نه از روي خود خواهي و سرکشي و هوسراني (از مدينه) خارج مي شوم و نه براي ايجاد فساد و ستمگري، بلکه هدف من از اين حرکت، اصلاح مفاسد امت جدّم و منظورم امر به معروف و نهي از منکر است و مي خواهم سيره جدّم رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ و پدرم علي بن ابيطالب ـ عليه السلام ـ را در پيش گيرم...».[8]

همچنين امام حسين ـ عليه السلام ـ هنگام عزيمت به سوي عراق در منزلي به نام «بيضه» خطاب به سپاه حُرّ، خطبه اي ايراد کرد و طي آن انگيزه قيام خود را چنين شرح داد:

«مردم! پيامبر خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ فرمود: هر مسلماني با سلطان ستمگري مواجه شود که حرام خدا را حلال شمرد و پيمان الهي را درهم مي شکند، با سنت و قانون پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ از درِ مخالفت درآمده، در ميان بندگان خدا، راه گناه و معصيت و عدوان و دشمني در پيش مي گيرد، ولي او در مقابل چنين سلطاني، با عمل و يا با گفتار، اظهار مخالفت نکند، بر خداوند است که اين فرد (ساکت) را به کيفر همان ستمگر (آتش جهنم) محکوم سازد.

مردم! آگاه باشيد، اينان (بني اميه) اطاعت خدا را ترک و پيروي از شيطان را بر خود فرض نموده اند، فساد را ترويج و حدود الهي را تعطيل نموده، فئ را (که مختص به خاندان پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ است) به خود اختصاص داده اند و من به هدايت و رهبري جامعه مسلمانان و قيام بر ضد اين همه فساد و مفسدين که دين جدّم را تغيير داده اند، از ديگران شايسته ترم...».[9]

و نيز امام حسين ـ عليه السلام ـ در راه عراق در منزلي به نام «ذي حُسُم» در ميان ياران خويش، به پا خاست و خطبه اي بدين شرح ايراد فرمود:

«... جداً اوضاع زمان دگرگون شده، زشتي ها آشکار و نيکي ها و فضيلت ها از محيط ما رخت بر بسته است و از فضيلت ها جز اندکي مانند قطرات ته مانده ظرف آب باقي نمانده است. مردم در زندگي پست و ذلت باري به سر مي برند و صحنه زندگي، همچون چراگاهي سنگلاخ و کم علف، به جايگاه سخت و دشواري تبديل شده است. آيا نمي بينيد که ديگر به حق عمل نمي شود و از باطل خودداري نمي شود؟ در چنين وضعي جا دارد که شخص با ايمان (از جان خود گذشته) مشتاق ديدار پروردگار باشد، در چنين محيط ذلت بار و آلوده اي، مرگ را جز سعادت و زندگي با ستمگران را جز رنج و آزردگي و ملال نمي دانم...».[10]

پس علل عدم بيعت و سازش امام ـ عليه السلام ـ را مي توان در همان مفاسدي جستجو کرد که جامعه را فرا گرفته بود که بيعت امام ـ عليه السلام ـ به معناي تأييد اين اوضاع بود. لذا امام ـ عليه السلام ـ از بيعت سر باز زد و راهي در پيش روي آيندگان گذاشت تا هرگز به آن شرايط راضي نباشند.



[1] . شيخ راضي آل ياسين، صلح الحسن ـ عليه السلام ـ ، کاظمين، دارالکتب العراقيه في الکاظميه، چاپ دوم، بي تا، ص259.

[2] . مطهري، مرتضي، حماسه حسيني، نشر صدرا، چاپ سي ام، ج1، ص197 ـ 198.

[3] . پيشوايي، مهدي، سيره پيشوايان، قم، مؤسسه تحقيقاتي و تعليماتي امام صادق ـ عليه السلام ـ ، چاپ دوم، 1374ش، ص151 ـ 152.

[4] . حماسه حسيني، همان، ص199.

[5] . محمدي اشتهاردي، محمد، سوگنامه آل محمد ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ ، قم، نشر ناصر، چاپ اول، 1369ش، ص163.

[6] . سيره پيشوايان، همان، ص175 ـ 176.

[7] . سبط ابن جوزي، تذکرة الخواص، نجف، منشورات المکتبة الحيدرية، 1383ق، ص291.

[8] . مجلسي، محمد باقر، بحارالانوار، تهران، المکتبة الاسلامية، 1393ق، ج44، ص329.

[9] . محمد بن جرير طبري، تاريخ الأمم و الملوک، بيروت، دارالقاموس الحديث، بي تا، ج6، ص229.

[10] . حسن بن علي بن شعبه، تحف العقول، قم، نشر جامعه مدرسين، 1363ش، ص245.

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۵۴ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

انسان خصوصا آگاهان بايستي موقعيت و شخصيت خود را بشناسند و در فكر جامعه و نجات مظلومان باشند، دراين دوره برخی از صحابه ی پيامبر در اثر رفاه‌طلبي و گرايش به فرار از سختي‌ها و علاقه به زندگي دنيوي و لذايذ مادي و سطحي‌نگري وظيفه خطير خود را فراموش كرده و نواهي خود را مطابق با اميال خويش تفسير مي‌نمودند و در كژراهه گام بر مي‌داشتند.ازاين روی بی اعتنا نسبت به انحرافات شده بودند که امام با تامل دراين شرايط سخت که به چشم خود ديد دين جدش به راحتی وبدون هيچ اعتراضی مورد تمسخروتعرض افرادی قرار گرفته که ادعای جانشينی اورا دارند.واين وضع برای انسان آگاه وغيرت مند قابل سکوت وگذشت نيست ازاين روی قيام علنی واعلام مخالفت را تنها راه آن ديد

و ابتدا با آگاهی دادن وهشدار کار خود را شروع کردودر خطبه های خود درمقابل انحرافات جبهه گيری نمودو فرمود:

شما اي گروه حاضر! اي گروهي كه به علم و دانش شهرت داريد و از شما به نيكي ياد مي‌شود و به خيرخواهي و اندرزگويي و به راهنمايي در جامعه معروف شده‌ايد و به خاطر خدا در دل مردم پيدا كرده‌ايد به طوري كه مردم مقتدر از شما بيم دارد و ناتوان به تكريم شما برمي‌خيزد... آيا بر همه اين احترامات و قدرت‌هاي معنوي از اين جهت نايل نگشته‌ايد كه به شما اميد مي‌رود تا به اجراي قانون خدا كمر ببنديد گرچه در مورد بيشتر قوانين خدا كوتاهي كرده‌ايد! بيشتر حقوق الهي را كه به عهده داريد فرو گذاشته‌ايد مثلاً‌ حق ملت را خوار و خفيف كرده‌ايد و حق افراد ناتوان را ضايع كرده‌ايد من از اين بيمناكم كه نكبت خشم خدا بر شما فرود آيد...[1] و نيز از آن جهت بر شما بيمناكم كه به چشم خود مي‌بينيد تعهدات در برابر خداوند گسسته و زير پا نهاده شده است، اما نگران نمي‌شويد در حالي كه به خاطر پاره‌اي از تعهدات پدرانتان آشفته مي‌شويد اينك تعهداتي كه در برابر پيامبر ـ صلي الله عليه و آله ـ انجام گرفته مورد بي‌اعتنايي است.[2]

چنانكه در فرازي از خطبه آمده است. پس از رحلت نبي اكرم انحرافات از سنت و سيره آن حضرت آغاز شد چون به وصيت حضرت درباره جانشيني عمل نشد. ديگر سنن و روش آن حضرت نيز متروك مي‌شد[3] اما برخي از صحابه در بين امت اسلام بودند كه خودشان را پايبند عمل به گفتار و روش‌هاي پيامبر مي‌دانستند. برخي از خلفا نه تنها به سنت پيامبر اعتنا نكردند بلكه خودشان بدعت‌هاي زيادي در تاريخ بوجود آوردند كه هنوز نيز آثار و پيامدهاي منفي آن در جوامع اسلامي ديده مي‌شود، وقتي اطاعت و فرمانبرداري از رهبر در جامعه از بين رفت و هر كس براي خودش، خودسرانه اقدام نمود، آن جامعه به هرج و مرج كشيده شده و اهداف و ارزش‌ها در آن از دست خواهد رفت.

معاويه كه توسط خلفا در شام به قدرت رسيد.[4] و از حكومت علوي تمرد نمود، در دوره خلافت عثمان مفاسد اجتماعي در بين صحابه و جامعه اسلامي به علت گرايش شديد به اشرافيگري و برخورداري از زندگي تجملاتي گسترش‌يافته بود و خواص به فساد كشيده شده و ارزش‌ها را فراموش كرده بودند.

با اين روند امام قيام خونين خويش را در چنين جامعه‌اي ضروري مي‌دانست كه در خطبه آن حضرت علل قيام مشخص شده و حضرت بارها تكرار نموده كه من براي اصلاح در دين جدم كه از سوي بني‌اميه منحرف شده و اخلاق مردم را نيز به فساد كشيده است قيام مي‌كنم.

برادر عزيز هر حادثه‌اي كه رخ مي‌دهد درباره آن بايد به دو نكته توجه داشت:

1. علت پيدايش و بوجود آمدن آن ـ مثلاً علل پيدايش انقلاب‌ها.

2. پي‌آمد و نتايج آثار حوادث اجتماعي، بلكه تمام حوادث چون در جهان هستي هيچ چيزي بوجود نمي‌آيد مگر اينكه داراي علل و نتايج بوده باشد.

درباره انقلاب امام حسين ـ عليه‌السلام ـ  به علل آن با استناد به سخنان گهربار آن حضرت اشاره مختصر شد. پس از اين مرحله بايد به پيامد و آثار بوجود آمده از اين قيام توجه كنيم.

در ابتدا لازم است كه متذكر شويم كه دين اسلام تنها در انجام فرائضي چون نماز و حج و روزه خلاصه نمي‌شود و كسي كه مسلماني را منحصر در اين فرائض بداند از نگرش روايات اسلامي و پيشوايان ديني نمي‌تواند ادعاي مسلماني كند، مسلماني يعني عمل به محتواي كامل دين، نماز و روزه‌اي كه نتواند در انسان تحول دروني و غيرت ديني و شجاعت ايجاد كند نه به درد دنيا و نه به درد آخرت مي‌خورد، اسوه و الگوي ما در اسلام واقعي و ايمان واقعي پيامبر اكرم و اميرمؤمنان و ساير ائمه هستند، مگر پيامبر اكرم فقط نماز مي‌خواند و روزه مي‌گرفت و حج به جاي آورد، اگر سيره آن حضرت را مطالعه بفرمائيد[5] حقيقت براي شما روشن خواهد شد كه اسلام منحصر در اعمال خشك و خالي نيست و نمازي كه اسلام از مؤمن مي‌خواهد نماز واقعي است و آن نماز براساس قران اين نماز است: «إِنَّ الصَّلاةَ تَنْهى عَنِ الْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ»[6] نماز بايد انسان را از ارتكاب تمام بدي‌ها و منكرات باز دارد و اگر كسي مدعي نماز خواندن است و پس از نماز مرتكب جرم و معاصي و انواع گناهان مي‎شود در حقيقت نماز نخوانده است، نماز و حجي كه زندگي انسان رفتار انسان را تحت تأثير قرار ندهد، اعمال ظاهري است، خوارج مگر نماز نمي‌خواندند كه علي آنها را از دم تيغ عدالت گذراند،[7] منافقين زمان پيامبر كه قرآن درباره آنها در سوره منافقين سخن گفته در نماز جماعت پيامبر حاضر مي‌شدند اما نماز آنها نتيجه كاربردي نداشت لذا قرآن به صراحت آنها را طرد مي‌كند.[8]

نتايج و پيامدها و آثار مستمر قيام امام حسين ـ عليه‌السلام ـ 

1. رسوا نمودن حكومتگران و روشنگري مردم و شناساندن چهرة واقعي بني‌اميه كه حكومت آنها از اول نامشروع و مخالف سيره پيامبر بود، چنانكه برخي از مورخان نوشته‌اند كه پس از نهضت عاشورا عموم مردم يزيد را مورد لعن و ناسزا قرار دادند و به او عيب گرفته و از او روي گرداندند.[9] بنابراين مشروعيت مردمي حكومت بني‌اميه نيز به زير سؤال رفت لذا يزيد پس از وقوف از خطر اين مسئله عبيدالله را محكوم به انجام اين عمل نموده و او را سرزنش كرد.[10]

2. احياء و زنده نمودن برخي از ارزش‌ها مانند قيام و شهادت در مقابل حكومت جائران و مستكبران. مردم حجاز در دوره خفقان و سياه معاويه و عمال او هرگز تصور غلبه بر اين جوّ و فضاي سياسي حاكم را نداشتند و از ترس و هراس هرگز در فكر قيام بر عليه اين دستگاه را نداشتند بطوري كه او به راحتي خلافت را تبديل به سلطنت موروثي نمود و به زور براي فرزند فاسقش بيعت گرفت. امام با قيام خود ارزش شهادت را احياء كرد و شجاعت قيام و مبارزه و آزادگي را به مردم معاصر خود و نسل‌هاي بعدي درس داد و آموخت،[11] امام معيار ارزش‌ها را مطرح نمود و به جامعه حيات داد.

3. قيام عاشورا بهترين الگويي براي آزادگان جهان شد كه پس از اين نهضت تمام حكومت‌هاي ستمكاران شكننده شد با اينكه سركوب و قتل در رأس كار بني‌اميه و بني‌عباس بود ولي مردم از مرگ بيم نداشتند و قيام مي‌نمودند كه پس از قيام امام حسين قيام توابين، و قيام مختار و قيام‌هاي ديگر در نواحي مختلف جامعه اسلامي كه از عناصر و شخصيت‌هاي برجسته‌اي كه از صحابه بزرگ بودند رهبري اين قيامت‌ها را عهده‌دار بودند مانند سليمان بن صرد و...[12] عبدالله عفيف ازدي بدون هيچ ترسي بر يزيد اعتراض و و از او اظهار تنفر نمود.[13]

تمام قيام‌هاي سرزمين‌هاي اسلامي پس از نهضت عاشورا به گونه‌اي از اين نهضت اقتباس الگو داشتند و به ارزش‌هاي مكتب عاشورا پايبند بودند، نمونه ملموس و محسوس آن قيام امام خميني(ره) و انقلاب اسلامي است كه در جريان آن قرار داريد و مي‌دانيد كه شهداي جنگ تحميلي با استناد به كدام مكتب ازجان خويش در راه دفاع از استقلال و هويت ايران اسلامي گذشتند و در پانزده خرداد 42 مردم با استناد به چه ارزش‌هايي در مقابل رژيم طاغوت در برابر گلوله‌هاي آتشين جانفشاني كردند.

4. امام با نهضت سرخ خويش اسلام اصيل محمدي ـ صلي الله عليه و آله ـ را با اسلام اموي، عباسي و آمريكايي از هم جدا كرد و تا هستي برقرار است حق و باطل را از هم تمايز نمود. بني‌اميه بنام اسلام و به عنوان جانشين پيامبر بدعت‌هاي فراواني در تاريخ اسلام بوجود آوردند، آنها در حال مستي بر مردم امامت مي‌نمودند معاويه بقدري از نام اسلام به سود خود بهره جست و مردم شام را نموده بود كه روز چهارشنبه بر مردم نماز جمعه خواند و مردم نيز بدون كوچكترين اعتراضي بر او اقتدا كردند.[14]

بني‌اميه با اين اعمال و رفتار خود اسلام را كاملاً وارونه نمودند اگر قيام امام حسين ـ عليه‌السلام ـ  نبود امروز اسلام واقعي از اسلام اموي متمايز نبود ـ آنها مردم شام را چنان فريفته بودند كه گمان مي‌كردند پيامبر خويشاني غير از آنها ندارد.[15]

5. اگر قيام امام حسين ـ عليه‌السلام ـ  نبود امامت بكلي فراموش مي‌شد. پس از قيام آن حضرت بود كه مردم فهميدند چيزي كه پس از پيامبر به عنوان جانشيني آن حضرت (خلافت) مطرح شده غير واقعي و در مقابل عترت پيامبر استمرار خط نبوت بوجود آمده كه بايد با آن مبارزه كرد و راه درست اسلام را بايد ازخاندان پيامبر گرفت كه توسط بني‌اميه قتل عام شدند امام حسين قرآن و معارف آنرا زنده نگه داشت و آنچه در قرآن مطرح بعنوان امر به معروف «وَ لْتَكُنْ مِنْكُمْ أُمَّةٌ يَدْعُونَ إِلَى الْخَيْرِ وَ يَأْمُرُونَ بِالْمَعْرُوفِ...»[16] و به تمام انسان‌ها فهماند كه خداوند در فراروي انسان دو راه قرار داده كه يكي راه هدايت و ديگري ضلالت است، و خاندان بني‌اميه و آنانكه قبل از آنها خود را جانشين پيامبر معرفي نمودند و اسباب به قدرت رسيدن معاويه را فراهم نمودند غاصب‌اند. خلاصه آنكه امام حسين ـ عليه‌السلام ـ  با خون خويش راه راستين اسلام را مشخص نمود به تمام فرقه‌هاي ساخته و پرداخته امويان و عباسيان و ديگران را خط بطلان كشيد. تمام ائمه بعد از امام حسين همين رسالت وظيفه را استمرار داده و در اين راه شهيد شدند، و هر يك در دوره خود وظايف خويش را انجام دادند و شهادت آنها را نبايد به عنوان محروميت از ارزش‌هاي اسلامي تلقي كرد، بلكه هر يك از آنها براساس امامت و عهدي كه با خداوند داشتند در زمان خود به نوعي از مكتب حسيني پاسداري نموده‌اند. امام زين‌العابدين با دعاها و گريه‌هايي جانسوز و تربيت شاگردان امام باقر با ترويج علوم الهي و ايجاد مباني غني براي فرهنگ شيعه امام صادق نيز با توجه به تشابه زماني اين دو بزرگوار همين انديشه را استوار نموده و استمرار داد. امام كاظم ـ عليه‌السلام ـ  باتوجه به شرايط زمانش كه بني‌عباس حكومت را گرفته و آغاز به سركوب علويان مي‌نمودند از ابعاد مختلف به انجام رسالت الهي خويش پرداخت. امام، رضا ـ عليه‌السلام ـ  با مناظراتي كه در پرتو قبول اجباري ولايتعهدي، خدمت بسيار اساسي به فرهنگ شيعه و اسلام راستين نمود چون تمام فرقه‌هاي اسلامي و غيراسلامي به محوريت علمي اهل‌بيت اذعان نمودند.[17]

امام جواد ـ عليه‌السلام ـ  با توجه به شرايط عصر خويش كه مناظرات علمي با توجه به روشي كه در زمان پدر بزرگوارش زمينه‌سازي شده بود با بزرگترين علماي اهل‌سنت «ابن اكثم» مناظره فقهي و علمي نمود (در حاليكه كمتر از ده سال از عمر شريفش سپري نشده بود) و قوي‌ترين حريف و دشمن اسلام را در حضور بسياري از فقهاي فرقه‌هاي مختلف رسوا نمود. بدين ترتيب امامان بعد از او حضرت هادي و عسگري خط سرخ حسين بن علي ـ عليهم‌السلام ـ  را به دوره غيبت كبري منتقل نمودند. بنابراين فرق است بين حجّي كه امام سجاد انجام داده و نمازي كه آن حضرت و پيروانش مي‌خواندند با حج و نمازي كه خلفاي اموي با مستي و غرور و فريب و ريا به مردم مي‌آموختند، در اسلام منظور از عبادت حيات دادن به انسان است، وگرنه نماز خشك و تهي از درون به ورزش و نرمش بيشتر شباهت دارد تا يك عبادت و حج تهي از احياي معارف و بيزاري از بت‌هاي زمانه بسيار نامفهوم و پوچ و عملي مضحك است كه انسان از خانة خويش حركت كند و در سرزمين حاضر شود و كارهاي ساده و ظاهري انجام بدهد، بنابراين حجي كه امام حسين ـ عليه‌السلام ـ  ناتمام گذاشت و ادامه آنرا در كربلا استمرار بخشيد حج اسلام اصيل است و حجي كه ديگران انجام مي‌دادند حجي بي‌خاصيت و عاري از حيات معقول است.[18]



[1] . طبرسي. پيشين، ص 162.

[2] . همان، ص 162.

[3] . علامه اميني، پيشين، ص 9ـ196.

[4] . مسعودي، مروج‌الذهب، بيروت، دارالمعرفة، ص 41.

[5] . ر.ك: ابن هشام، سيرة النبويه، چاپ ششم، بيروت، دارالكتب العربي، 1418، ج 2، ص 133، ورود به مدينه و تأسيس حكومت.

[6] . سورة عنكبوت، آية 45.

[7] . ر.ك: نهج‌البلاغه، خطبه 92.

[8] . ر.ك: تاريخ پيامبر اسلام، آيتي، چاپ چهارم، تهران، دانشگاه، 660، ص 262.

[9] . سبط ابن جوزي، تذكرة الخواص، نجف، منشورات مكتبه الحيدريه، 1383ق، ص 263.

[10] . ابن اثير، الكامل في التاريخ، بيروت، دار صادر، ج 4، ص 87 و طبري، تاريخ، بيروت، دارالقاموس الحديث، ج 6، ص 266، و ابن جوزي، پيشين، ص 5ـ261.

[11] . شهيد مطهري، حماسه حسيني، چاپ چهل و دوم، تهران، صدرا، ج 1، ص 300 و 358.

[12] . يعقوبي. تاريخ چاپ هفتم، تهران، علمي فرهنگي 74، ج 2، ص 199.

[13] . طبري، پيشين، ج 6، ص 263.

[14] . علي بن الحسين مسعودي، مروج‌الذهب، پيشين، ص 41، (ر.ك: ترجمه پاينده، ص 36).

[15] . همان، ص 37.

[16] . سورة آل‌عمران، آية 104.

[17] . ر.ك: رسول صفريان، تاريخ تشيع و محمدتقي مدرسي امامان شيعه و جنبش‎هاي مكتبي، چاپ دوم، مشهد، آستان قدس، 1369، ص 25ـ45ـ353.

[18] . ر.ك: به مجموعه پيام‌هايي كه رهبر كبير انقلاب امام خميني(ره) به كنگره سالانه حج صادر فرموده‌اند، فرياد برائت، چاپ 1407 مرداد 66، و به پيام‌هاي رهبر معظم انقلاب حضرت آيت‌الله خامنه‌اي همه ساله صادر مي‌فرمايند.

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۵۳ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

اين زيارت از طريق صفوان از امام صادق ـ عليه السلام ـ و از اصحاب امام باقر ـ عليه السلام ـ نيز نقل شده[1] كه هر دوي آنها از راويان بسيار معتبر شيعه مي‎باشند امام صادق آن را به صفوان آموخته و قبولي آن را چه از دور باشد و چه از نزديك ضمانت كرده و فرموده است اي صفوان من اين دعا را از پدرم و پدرم از علي بن الحسين ـ عليه السلام ـ و او از امام حسين ـ عليه السلام ـ و امام حسين از برادرش امام حسن ـ عليه السلام ـ و او از اميرالمؤمنين و آن حضرت از رسول خدا ـ صلّي الله عليه و آله ـ و رسول خدا از جبرئيل با همين ضمانت و جبرئيل از خداوند متعال نقل كرده است كه خداوند متعال قسم خورده به ذات مقدسش كه قبول كند از هر كس كه به اين دعا زيارت كند حسين بن علي ـ عليه السلام ـ را تمام حوائجش را بر آورده و او را از اهل بهشت قرارش بدهد.[2]

درباره حديث قدسي بايد عرض شود كه تمام فرمايشات ائمه حديث قدسي است چون از پيش خود چيزي نمي‎گويند بلكه روايات زيادي وجود دارد كه علوم آنها قدسي است و تعريف حديث قدسي: در اعتقاد شيعه سه نوع بيان از پيامبر به ما رسيده است: 1. آيات قرآن كه وحي و جمله‎بندي و حقايق آن از خداست و پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ مبلغ آن مي‎باشد 2. حديث قدسي كه انشاء و جمله بندي آن از خداست ولي پيامبر اجازه ندارد آن را در ميان آيات قرآن بگنجاند 3. حديث نبوي كه حقايق آن از خدا و با بيان پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ مي‎باشد.[3]

چنان كه قرآن مي‎فرمايد: «وَ ما يَنْطِقُ عَنِ الْهَوى إِنْ هُوَ إِلاَّ وَحْيٌ يُوحى»[4]؛ پيامبر چيزي از خود نمي‌گويد بلكه هر چه او مي‌گويد وحي است.

شيخ عباس قمي صاحب مفاتيح و محدث نوري صاحب مستدرك الوسائل معتقدند: … از قلوب مطهرة ايشان (معصومين) چيزي جز آن چه از عالم بالا به آنجا رسد، بيرون نيايد بلكه از سنخ احاديث قدسيه است… كه جبرئيل امين از خداوند متعال به خاتم النبيين ـ صلّي الله عليه و آله ـ رسانده است بنابراين اين دعا و زيارت حديث قدسي از نوع دوم است و سند آن كاملاً معتبر است.

ميدر پايان نتيجه مي‎گيريم كه: 1. سند زيارت عاشورا معتبر و حديث قدسي از نوع دوم مي‎باشد

 



[1] . محمد رسول دريائي، حماسه سياسي تاريخي زيارت عاشورا، چ اول، تهران، انتشارات جعفري، 1371، ص 13.

[2] . شيخ عباس قمي، «پيشين» زيارت عاشورا.

[3] . سيد حسن شيرازي، حديث قدسي، چ 2، قم، خزر، 63، ص 3 «ج».

[4] . سوره نجم، آيه 5.

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۵۲ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

بعضی از افراد برای اینکه به  جنبه های عاطفی واحساسی نهضت عاشورا صدمه بزنند شروع کردند به نقدهای غیرصحیح وایرادهای بی مورد درباره ی نهضت عاشور برخی ازخودیهای نادان نیز به پیروی از آنها اقدام به انکار برخی شخصیتهای نهضت عاشورا نموده اند ازجمله ی آنها رقیه دختر امام حسین است .اما این ادعا های غیرواقعی بی پاسخ نیست .وجود رقیه از مسلمات تاریخ است.

شواهد و مدارك قابل اعتمادي در دست مي‌باشد كه وجود دختري سه يا چهار ساله را براي امام حسين ـ عليه السّلام ـ ثابت مي‌كند كه در خرابه شام وفات يافته است ولي در مورد نام ايشان نمي‌توان نظر قطعي داد.

گر چه برخي منابع  مثل شيخ مفيد ـ رحمة الله عليه ـ در كتاب الارشاد و مرحوم طبرسي در اعلام الوري[1] تعداد فرزندان امام حسين ـ عليه السّلام ـ را شش فرزند ذكر مي‌كنند كه 4 پسر و 2 دختر به نام‌هاي سكينه و فاطمه ـ سلام الله عليها ـ هستند. و شرح زندگاني اين دو دختر در كتب تاريخي موجود مي‌باشد، امّا در مقابل، برخي نويسندگان ديگر تعداد فرزندان حضرت را 9يا 10 نفر ذكر مي‌كنند كه 6 پسر و 3 دختر يا 4 دختر به نام‌هاي سكينه و فاطمه و زينب مي‌باشند كه اين نويسندگان عبارتند از:

1. ابوالفتح اربلي در كشف الغمه، تعداد فرزندان حضرت را ده نفر مي‌نويسد كه چهار تن ايشان دختر به نام‌هاي سكينه و فاطمه و زينب مي‌باشند البته از دختر چهارم نامي ذكر نكرده است.[2]

2. صاحب مناقب در بيان فرزندان امام حسين ـ عليه السّلام ـ نام 9 فرزند را بيان مي‌كند كه سه دختر به نام‌هاي سكينه و فاطمه و زينب مي‌باشد و شش پسر.

3. صاحب شرح احقاق الحق به نقل از كتاب احسن القصص، علي فكري قاهري و او به نقل از مناقب آل رسول محمد بن ابي طلحه فرزندان حضرت را 9 تن بيان مي‌كند كه شش پسر و سه دختر به نام‌هاي سكينه و فاطمه و زينب هستند.[3]

با توجّه به اينكه شرح حال فاطمه و سكينه ـ سلام الله عليها ـ از تاريخ معلوم است و چندين سال بعد از واقعة عاشورا زنده بوده‌اند ولي در مورد زينب دختر امام حسين ـ عليه السّلام ـ شرح حالي در دست نيست و محتمل است همان دختر خردسال امام ـ عليه السّلام ـ باشد كه در دمشق مدفون است و به نام رقيه ـ سلام الله عليها ـ مشهور شده است و نمي‌توان وجود چنين دختري را براي امام حسين ـ عليه السّلام ـ انكار كرد همچنان كه آيت الله العظمي مرعشي نجفي مي‌فرمايد:

ولو مدارك معتبر از وجود چنين دختري ساكت است و لكن با وجود اين شهرت نمي‌توان انكار كرد.[4]

علاوه بر اين برخي نويسندگان موثّق، شرح حال دختر خردسالي را براي امام حسين ـ عليه السّلام ـ نگاشته‌اند كه در خرابة شام از دنيا رفته است كه ذيلاً به آنها اشاره مي‌شود:

1. طبري در كامل بهايي مي‌نويسد: دختركي بود چهار ساله شبي از خواب بيدار شد و گفت: پدر من حسين ـ عليه السّلام ـ كجاست؟ اين ساعت او را به خواب ديدم، سخت پريشان زنان و كودكان در گريه افتادند و فغان از ايشان برخواست. يزيد خفته بود از خواب بيدار شد و حال تفحص كرد، خبر بردند كه حال چنين است... دستور داد سر پدر بياوردند و در كنار آن دختر چهار ساله نهادند. پرسيد: اين چيست؟ (مأمور) گفت: سر پدر توست، آن دختر بترسيد و فرياد برآورد و رنجور شد و در آن چند روز جان به حق تسليم كرد.[5]

2. صاحب مجمع البحرين در كتاب منتخب به نحو مفصّل و مبسوط نقل مي‌كند:

اِنَّه كان لِمولانا الحسين بنتاًَ عمرها ثلاث سنوات ... يا اباه من ذالذي خضبك بدمائك يا ابتاه من ذالذي قطع وريدك يا ابتاه من ذالذي ايتمني علي صغر سني يا ابتاه من بقي بعدك نرجوه ...[6]

همان طوري كه از متن معلوم مي‌شود مرحوم طريحي از كامل بهايي نقل نمي‌كند چون متن كامل بهايي خيلي خلاصه است و آن دختر را چهار ساله ذكر مي‌كند ولي متن مرحوم طريحي مفصل است و سن آن دختر را سه ساله ذكر كرده است و در مورد شخصيّت طريحي مرحوم شيخ عباس قمي مي‌نويسد: العالم الفاضل المحدث الورع الزاهد العابد الفقيه الشاعر الجليل.[7]

3. محمد مهدي مازندراني در معالي السبطين به نقل از خمراوي مي‌نويسد:

... و بنته الاخري رقيه و قال الخمراوي في كتاب النفحات و كانت للحسين بنتٌ تسمّي رقيه و امها شاه زنان بنت كسري خرجت مع ابيها الحسين من المدينة حين خرج و كان لها من العمر خمس سنين و قيل سبع سنين حتي جائت معه الي كربلا ... و اما رقيه فقد توفيت بالشام.[8] ( ما به علت رعايت اختصار از ترجمة اين متون صرف نظر نموديم.)

محقق ارجمند آقاي فاطمي‌نيا نيز بر اساس تحقيقاتش وجود اين دختر را براي امام حسين ـ عليه السّلام ـ ثابت مي‌داند.[9] 

و صاحب معالي السبطين جرياني را دربارة تعمير مرقد حضرت رقيه در دمشق نقل مي‌كند كه در چند كتب ديگر هم نقل شده و جناب استاد فاطمي نيا هم بر صحّت اين جريان تأكيد دارند كه سيدي به نام سيد ابراهيم دمشقي حدود سال 1280، قبر شريف را جهت تعمير مي‌شكافد و جنازة دختر خردسالي را درمي‌آورد و مدت سه روز نگه مي‌دارد . صاحب معالي مي‌نويسد بعد از بازكردن قبر، سيد ابراهيم مي‌بيند  جنازة دختري است خردسال كمتر از سن بلوغ كه بدنش از كثرت ضربات مجروح است.[10]

با توجّه به مدارك و شواهد گذشته و شهرتي كه قبر حضرت رقيه ـ سلام الله عليها ـ در دمشق دارد و احتمال اينكه مدارك و سند‌هاي معتبر اين جريان به علل گوناگوني مثل کتاب سوزیها گسترده ؛از بين رفته است يا اصلاً نقل نشده است. فلذا وجود چنين دختري براي امام حسين ـ عليه السّلام ـ ثابت وقطعی است و ردّ كردن آن صحيح نمي‌باشد؛کسانی که درصدد ردکردن،این مسلمات هستند، دارای مشکلات روحی ویا عقلی هستند یا با شیعه واهل بیت عناد دارند؛وزیان عنادشان را به زودی خواهند دید.

به خاطر جلالت شأني كه بعضي از اين مؤلفان داشته‌اند يا اينكه منابعي در دست آنها بوده كه در دست ما نيست چون خيلي از كتب و منابع روايي و حديثي و تاريخي ما كه در دسترس برخي علماي گذشته بوده الآن در دسترس نيست در کتابسوزيهای مختلف ازبين رفته و احتمال اينكه همة آنها بدون منبع نقل كرده‌اند هم بعيد است . پس وجود دختري خردسال براي امام حسين كه در شام وفات يافته  غير قابل انكار است. والله العالم.



[1] . الارشاد، شيخ مفيد، ج2، باب پنجم، ص 137. و اعلام الوري طبرسي، ج1، ص 477، چاپ اول، قم، 1417، نشر آل البيت.

[2] . كشف الغمه ابوالفتح اربلي، چاپ دوم، دار الاضواء، بيروت، سال 1405، انتشارات دار الاضواء، ج2، ص 248.

[3] . آيت الله مرعشي نجفي، شرح احقاق الحق، نشر كتابخانة آيت الله مرعشي نجفي، ج27، ص 466.

[4] . محمد باقر مدرّس، شخصيت حسين ـ عليه السّلام ـ، چاپ تابش تبريز، سال 5/3/2536، ص 614.

[5] . عماد الدين طبري، كامل بهايي، چاپ مرتضويه، 2جلدي، ج2، ص 179.

[6] . منتخب فخر الدين طريحي، چاپ امير، 1362، انتشارات رضي، قم، ج1، ص 141، متوفي 1085.

[7] . الكني و الالقاب، ج2، ص 448، شيخ عباس قمي.

[8] . معالي السبطين، محمد مهدي مازندراني، چاپ افست مصباحي، تبريز، ج2، ص 127 و 128.

[9] . كتاب روضه‌هاي فاطمي نيا، محمد رضي؟ چاپ ششم ، ثامن الحجج، ص 209. 

[10] . معالي السبطين، ج2، ص 101 و 102، همان.

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۵۰ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

زندگي‏نامه امام حسين عليه‏السلام

نسب امام حسين عليه‏السلام

رهبر نهضت عظيم عاشورا از تباري است که نسل در نسل جزو انبيا و اولياي الهي بوده‏اند. پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم در توصيف اين خاندان مي‏فرمايند: «ما اهل‏بيت از نور آفريده شده‏ايم و نبوّت در تبار ما تداوم يافته و شاخ و برگ آن در خاندان ما گسترده شده و ميوه و ثمره‏اش نيز در آن به ظهور رسيده است و به عنايت خداي عزّوجل هيچ‏گونه پليدي و آلودگي در اين تبار راه نيافته است». هم‏چنين نُه تن از حجت‏هاي الهي نيز از نسل امام حسين عليه‏السلام اند که آخرين آنها منجي عالم بشريت است که جهان را از عدل و داد پر خواهد ساخت.

 

جدّ مادري امام حسين عليه‏السلام

جدّ مادري او خاتم انبياست که از طرف خداوند متعال مشرّف به خطابِ شريفِ «لَولاکَ لَما خَلَقْتُ الْاَفْلاک؛ اگر تو نبودي عالم هستي را نمي‏آفريدم» شده است. آيين و کتاب آسماني‏اش جهاني و جاوداني است؛ يعني پس از او پيامبري مبعوث نشده و نخواهد شد. او در چهل‏سالگي به رسالت برگزيده شد و بعد از 23 سال تبليغ و ترويج آيين جهاني اسلام، بدنبال تشکيل اوّلين حکومت اسلامي در 63 سالگي در مدينه منوّره رحلت کرد و براي تداوم هدايت بشر دو امانت گران‏قدر از خود به جاي گذاشت و تصريح فرمود که «تا مردم به اين دو امانت الهي تمسّک جويند هرگز گم‏راه نخواهند شد».

 

پدر بزرگوار امام حسين عليه‏السلام

پدر امام حسين عليه‏السلام، علي بن ابي‏طالب عليه‏السلام، نخستين پيرو پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم از ميان مردان است. او از کودکي تحت نظارت رسول‏خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم رشد يافت و به پاس ايمان و تقوايش از سوي خداوند متعال به عنوان وصي و خليفه رسول و حجّت خدا پس از پيامبر اسلام برگزيده شد. وي ده سال قبل از بعثت در روز سيزده رجب و در درون کعبه چشم به جهان گشود. امامت آن‏حضرت حدود سي سال طول کشيد و حدود چهار سال و نه ماه زمام حکومت مردم را به دست گرفت و در صبح نوزدهم رمضان سال چهل هجري در محراب مسجد کوفه، به ضربت شمشير ابن‏ملجم مجروح شد و بر اثر اين ضربه در روز بيست و يکم رمضان و در سن 63 سالگي به شهادت رسيد.

 

مادر امام حسين عليه‏السلام

مادر امام حسين عليه‏السلام، دختر رسول اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم حضرت فاطمه زهرا عليهاالسلام است که پدر بزرگوارشان در توصيف او فرمودند: «فاطمه سرور زنان عالم و نمونه زن کامل و اسوه و الگوي زنان امّت من است». اين بانوي بزرگوار در سحرگاه روز جمعه بيستم جمادي الثاني سال پنجم بعثت در مکه مکّرمه چشم به جهان گشود و در سال دوم هجري با امام علي عليه‏السلام ازدواج کرد و در سال يازدهم هجري در مدينه منوّره به شهادت رسيد. حضرت فاطمه عليهاالسلام در کمالات به مرتبه‏اي رسيده بود که خداوند متعال او را سبب پيوند بين امامت و نبوّت قرار داد و افتخار مادري يازده امام معصوم را نصيب آن‏حضرت کرد. با توجّه به ابعاد وجودي مختلف و کمالات والاي آن‏حضرت براي او القاب و نام‏هاي زيادي ذکر شده که از جمله آنهاست: صديقه، طاهره، زکيه، محدّثه، مبارکه، زهرا و مرضيه.

 

تولّد امام حسين عليه‏السلام

امام حسين عليه‏السلام در عصر روز پنجشنبه سوم شعبان سال چهارم هجرت در شهر مدينه چشم به جهان گشود و پس از سال‏ها پرورش در کلاس نبوّت و امامت در سال 61 ه انقلاب عظيم عاشورا را بنيان گذاشت. اسماء بنت عميس مي‏گويد: «پس از به دنيا آمدن دومين فرزند فاطمه عليهاالسلام، روزي پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم به خانه علي عليه‏السلام آمدند و به من فرمودند: پسرم را نزد من بياوريد. آن‏گاه من کودک را به محضر پيامبر صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم بردم. آن‏حضرت در گوش راستش اذان و در گوش چپش اقامه گفتند و بعد نوزاد را در آغوش گرفته به نوازشش پرداختند. ناگهان اشک از چشمان پيامبر صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم جاري شد. وقتي از علت گريه سؤال کردم، رسول خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم فرمودند: به ياد مصائبي که بعد از من بر اين نوزاد وارد خواهد شد، افتادم. او را گروهي ستمگر به نام دفاع از اسلام به شهادت مي‏رسانند».

 

نام‏گذاري امام حسين عليه‏السلام

در فرهنگ اسلامي به مسئله انتخاب نام براي کودک به دليل آثار معنوي آن و نقش مهمي که در تکوين شخصيت فرد دارد، توجّه خاصّي شده است. از جمله افتخارات ائمه اطهار عليه‏السلام آن است که برخي از نام‏ها و القاب آنها را خدا و پيامبر تعيين فرموده‏اند. در روايتي آمده است که در همان روزهاي اوّل تولد امام حسين عليه‏السلام، جبرئيل به حضور پيامبراکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم رسيد و فرمود: «خداوند تبارک و تعالي بر تو سلام مي‏رساند و مي‏فرمايد: از آن‏جا که علي عليه‏السلام براي تو همانند هارون براي موسي عليه‏السلام است مناسب است که اين نوزاد را به نام پسر کوچک هارون شبير ـ که در عربي «حسين» خوانده مي‏شود ـ نام‏گذاري کنيد». به‏دنبال اين پيام الهي پيامبراکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم به خانه حضرت زهرا عليهاالسلام مي‏آيند و سؤال مي‏کنند: «آيا براي اين نوزاد نامي انتخاب کرده‏ايد؟» علي عليه‏السلام مي‏فرمايند: «ما هرگز در اين امر بر شما پيشي نمي‏گيريم». آن‏گاه رسول خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم مي‏فرمايند: «نام او را حسين بگذاريد».

 

القاب امام حسين عليه‏السلام

با توجه به ابعاد مختلف شخصيت امام حسين عليه‏السلام براي آن‏حضرت القاب بسياري ذکر شده که از جمله آنهاست: رشيد، طَيب، وَ في، زَکي، سعيد و سيد. پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم اغلب امام حسين عليه‏السلام را با لقب «سَيدُ شَبابِ اَهْلِ الجَنَّه» يعني سرور جوانان بهشت و اميرالمؤمنين علي عليه‏السلام آن‏حضرت را با لقب «سَيدُالشُهداء» ياد مي‏کردند. روي هم رفته براي امام حسين عليه‏السلام حدود 313 نام و لقب در مجموعه کتاب‏هاي سيره ذکر شده است که هر يک از آنها به يکي از کمالات آن‏حضرت اشاره دارند. برخي ديگر از القاب و کينه‏هاي آن حضرت عبارت است از: اباعبدالله، اَبوُالاَئِمَه، السِبْطُ الثاني، الامام الثالث، التابِعُ لِمَرْضاتِ اللّه، و مُبارک.

 

امامت حضرت حسين عليه‏السلام

حضرت حسين بن علي عليه‏السلام پس از شهادت برادر بزرگوارشان، امام حسن مجتبي عليه‏السلام، امامت امت اسلامي را عهده‏دار شدند. پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم در زمان حياتشان بارها به مسئله امامت آن‏حضرت تصريح داشتند؛ از جمله روزي در حضور جمعي، در حالي‏که به حسين بن علي عليه‏السلام اشاره مي‏کردند، خطاب به مردم فرمودند: «اين فرزند من امام و پسر امام و برادر امام و پدر امامان شيعه است که نهمين نفرشان قائم آنهاست که هم‏نام من و هم‏کنيه من است. او زمين را پس از آن‏که از ستم پر مي‏شود، از داد پر خواهد ساخت». هم‏چنين وقتي زمان شهادت امام حسن عليه‏السلام فرا رسيد امام حسن عليه‏السلام در حضور اهل‏بيت عليهم‏السلام فرمودند: «برادرم حسين، من تو را وصي خود قرار دادم و اين پيماني است که از پدر به ما رسيده و او از جانب رسول خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم و او نيز از جانب خداوند آن را بيان فرموده است».

 

امام حسين عليه‏السلام در مکتب پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم

امام حسين عليه‏السلام حدود شش سال و چند ماه از دوران حيات نوراني رسول خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم را درک کردند و در اين مدت همواره از توجهات و محبت‏هاي بي‏دريغ آن‏حضرت برخوردار بودند و اوّلين درس‏هاي زندگي و ارزشمندترين فضيلت‏هاي اخلاقي را از پيامبر اکرم صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم آموختند. عالي‏ترين و صميمانه‏ترين رابطه معنوي و ملکوتي بين پيامبر صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم و امام حسين عليه‏السلام را مي‏توان در اين سخن نوراني رسول‏خدا صلي‏الله‏عليه‏و‏آله‏وسلم ديد که آن‏حضرت فرمودند: «حسين از من است و من از حسينم».

 

امام حسين عليه‏السلام در عهد حکومت پدر

در طول دوره حکومت علي عليه‏السلام که حدود چهار سال و نه ماه دوام يافت، آن حضرت با انواع حوادث تلخ روبرو شد که وقوع سه جنگ داخلي بزرگ يعني جمل، صفين و نهروان از جمله آنهاست. امام حسين عليه‏السلام در تمام اين حوادث در صف اوّل ياران علي عليه‏السلام بودند و براي برطرف ساختن مشکلات سياسي، اجتماعي و نظامي دولتِ نوپاي علوي تلاش مي‏کردند؛ براي مثال در آغاز جنگ صفّين وقتي سپاه معاويه شريعه فرات را به تصرّف خود درآورد و مانع دست‏يابي لشکريان علي عليه‏السلام به آب شد، سپاهيان آن‏حضرت در چندين نوبت براي گشودن آب‏راه به سپاهيان معاويه حمله کردند، ولي موفق به اين کار نشدند. امام حسين عليه‏السلام چون آثار اندوه را در چهره پدر ديد، همراه عده‏اي از سواران به سپاه معاويه حمله کرد و شريعه فرات را از تصرّف آنها خارج و غبار از چهره پدر برطرف ساخت.

 

امام حسين در دوره امامت امام حسن عليه‏السلام

امام حسن مجتبي عليه‏السلام پس از شهادت علي عليه‏السلام در سال چهلم هجري، به مدت ده سال امامت کردند. در طول اين دوران امام حسين عليه‏السلام همانند ياري مخلص و سربازي وفادار از آن‏حضرت پيروي مي‏کردند و در تمام پيشامدها در کنار برادر بودند. امام صادق عليه‏السلام در اين باره مي‏فرمايند: «امام حسين عليه‏السلام براي احترام و تجليل منزلت برادرش امام حسن عليه‏السلام، حتي در راه رفتن هرگز جلوتر از آن‏حضرت راه نرفت و در سخن گفتن بر او پيشي نگرفت».

 

دوره امامت امام حسين عليه‏السلام

به‏دنبال شهادت امام حسن مجتبي عليه‏السلام در سال پنجاه هجري، دوره امامت امام حسين عليه‏السلام شروع شد و تا سال 61 ه ادامه يافت. جامعه اسلامي در اين دوره گرفتار حکم‏راناني بود که به تخريب اساس جامعه اسلامي و قوانين الهي مي‏پرداختند. امام حسين عليه‏السلام در فرصت‏هايي که پيش مي‏آمد، اعمال حکومت را به باد انتقاد مي‏گرفت و مردم را به آينده اميدوار مي‏ساخت و براي حفظ اساس حکومت اسلامي و جلوگيري از پراکندگي صفوف مسلمانان، در بسياري از موارد علي‏رغم مشاهده بسياري از نارسايي‏ها دندان به جگر مي‏نهاد و صبر پيشه مي‏کرد. چون نوبت به حکومت يزيد رسيد و مسئله بيعت او مطرح شد، امام حسين عليه‏السلام به دليل شناختي که از شخصيت يزيد داشت، به زمامداري او بر جامعه اسلامي راضي نشد و عليه او قيام کرد و در اين راه به شهادت رسيد.

 

امام حسين عليه‏السلام و عاشورا

نهضت عاشورا به مانند انقلابي بزرگ، با هدف احياي احکام دين و زدودن انواع انحرافات ديني و سياسي در سال 61 ه به رهبري حسين بن علي عليه‏السلام به‏وقوع پيوست. آن حضرت وقتي اساس اسلام را در خطر ديد، همراه ياران اندک ولي باايمان خود، به مبارزه با يزيد و سپاه سنگ‏دل او برخاست و کربلا را در روز دهم محرم سال 61 ه به صحنه درگيري حق و باطل و روز جان‏بازي و فداکاري در راه دين و عقيده تبديل ساخت؛ به گونه‏اي که دامنه تأثير آن تا ابديت کشيده شد و چنان در عمق دل‏ها اثر گذاشت که همه‏ساله عاشقان حقيقت، دهه محرم و به‏ويژه روز عاشورا را روز اظهار ارادت به اسوه جهاد و آزادگي و شهادت قرار مي‏دهند و به بزرگ‏داشت خاطره اين حادثه مهم تاريخ بشر مي‏پردازند.

گلبرگ، شماره 39

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۴۸ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

ماه گل‏هاي سرخ(کودکانه)

محرم

سال قمري، دوازده ماه دارد و براي هر ماهي يک نام گذاشته شده است. اولين ماه، ماه محرم است و چون در اين ماه، مبارزه امام حسين عليه‏السلام با دشمنان خدا انجام شد و باعث شهادت اين امام بزرگ و تعداد زيادي از فرزندان، بستگان و دوستان امام شده، مردم ما، هر ساله اين ماه را به عزاداري و يادآوري خاطره آن زمان مي‏پردازند و با اين کار، هم ياد و نام امام حسين عليه‏السلام را زنده مي‏کنند و هم به تمام مسلمانان درس‏هاي بزرگي را که امام حسين عليه‏السلام در کربلا داده بود، يادآوري مي‏کنند.

 

کربلا

آيا مي‏دانيد کربلا کجاست؟ کربلا، اکنون نام شهري در کشور عراق است. در زمان‏هاي گذشته، تعداد زيادي از مردم کوفه، يکي ديگر از شهرهاي عراق، براي امام حسين عليه‏السلام که در شهر مدينه بود، نامه نوشتند و از ايشان تقاضا کردند که رهبر آن‏ها بشود. امام حسين عليه‏السلام براي مبارزه با يزيد، حاکم بد آن زمان، تصميم گرفت تا به کوفه مسافرت کند. در راه سفر به کوفه، دشمنان در بياباني به نام «کربلا»، جلو حرکت کاروان امام حسين عليه‏السلام را گرفتند و نگذاشتند امام به حرکت خود ادامه دهد و چون امام حسين عليه‏السلام حاضر به همکاري با يزيد نبود، با ايشان جنگيدند و ايشان را شهيد کردند. ازآن به بعد، سرزمين کربلا، با اين خاطره تلخ همراه شد و مردم با شنيدن نام اين شهر، ياد رنج‏ها و مصيبت‏هاي امام حسين عليه‏السلام مي‏افتند و اشک مي‏ريزند.

 

بيعت يعني چه؟

علي‏رضا، مشغول مطالعه يک کتاب خوب و تاريخي درباره امام حسين عليه‏السلام بود. در يک صفحه از کتاب نوشته شده بود: چون امام حسين عليه‏السلام با يزيد بيعت نکرد، دشمنان او را شهيد کردند». کلمه بيعت براي علي رضا آشنا نبود. به همين دليل، از پدرش معناي بيعت را پرسيد. باباي علي‏رضا گفت: «ببين پسرم! بيعت يعني اين‏که کسي حاضر به همکاري با کس ديگري باشد و براي اين همکاري، با او پيمان ببندد. يزيد مي‏خواست رهبر مسلمانان شود و براي اين کار، لازم بود تا مردم او را قبول کنند و با او پيمان و قول همکاري بدهند. امام حسين عليه‏السلام که رهبر واقعي مسلمانان بود، چون مي‏دانست يزيد آدم بد و فاسدي است، حاضر به همکاري نشد و با يزيد بيعت نکرد. يزيد هم که مي‏دانست مخالفت امام حسين عليه‏السلام به ضرر او تمام مي‏شود، با امام جنگيد و ايشان را شهيد کرد، ولي برنده واقعي جنگ امام حسين عليه‏السلام بود؛ چون با اين کار، باعث شد تا دين اسلام هميشه زنده و با نشاط باقي بماند.

 

عاشورا

امام حسين عليه‏السلام، روز دوم ماه محرم به کربلا رسيد. دشمنان جلوي حرکت امام را گرفتند و گفتند که يا به يزيد قول همکاري بده و يا با تو مي‏جنگيم. امام چون مي‏دانست يزيد انسان بدي است، حاضر به همکاري نشد و به مبارزه با دشمن پرداخت. اين مبارزه در روز دهم ماه محرم اتفاق افتاد و به همين دليل، روز عاشورا، يعني روز دهم، در دنيا معروف شد؛ چون روز مبارزه خوبي و بدي و روزي بود که امام حسين عليه‏السلام راه نجات از دشمنان را به همه مردم ياد داد.

 

عزاداري

يکي از کارهاي مهمي که ما هر ساله در روزهاي محرم انجام مي‏دهيم، عزاداري براي امام حسين عليه‏السلام و ياران ايشان است. ما با اين کار، خاطره امام حسين عليه‏السلام و مبارزه ايشان و نيز درس‏هايي که آن امام بزرگ به مسلمانان براي پيروزي و سربلند زندگي کردن داده است، زنده مي‏کنيم. اکنون بسياري از مردم دنيا، از همين کار امام حسين عليه‏السلام راه مبارزه با دشمنان را ياد گرفته‏اند و با دشمناني مثل اسراييل و آمريکا مي‏جنگند و مطمئن هستند که پيروز خواهند شد. بله بچه‏ها! ما با زنده نگه‏داشتن نام و ياد امام حسين عليه‏السلام در مراسم عزاداري ايشان، هم خدا را از خود راضي مي‏کنيم و هم به امام حسين عليه‏السلام و راه زندگي‏اش نزديک‏تر مي‏شويم.

 

بچه‏ها و مراسم حسيني

اين روزها، ميان بچه‏هاي کوچه ما، جنب و جوش زيادي ديده مي‏شود. قيافه کوچه، شهر و مسجد محله ما هم کلي تغيير کرده. همه جا سياه‏پوش شده، چون ماه محرم آمده و همه خودشان را براي شرکت در مراسم امام حسين عليه‏السلام آماده مي‏کنند. هر کسي سعي مي‏کند به اندازه‏اي که مي‏تواند، در بهتر برگزار شدن اين برنامه‏ها کمک کند. يکي وسايل شربت را آماده مي‏کند، ديگري سنج‏ها و طبل‏ها را خاک‏روبي مي‏کند، يکي هم به نظافت مسجد و حسينيه مي‏پردازد و بالاخره، هر کدام از بچه‏ها، خودشان را در اين کار بزرگ شريک مي‏کنند.

 

آداب مجالس روضه

اگر اين شب‏ها به مسجد، حسينيه و تکيه محل برويد، مي‏بينيد که پر از بچه‏هاي خوب و دوستانِ امام حسين عليه‏السلام است که براي شرکت در مجلس روضه‏خواني، سينه‏زني و زنجيرزني، در آن مکان حاضر شدند. بچه‏هاي مسجد، خوب مي‏دانند که مجلس امام حسين عليه‏السلام، يک مجلس معمولي نيست و احترام خاصي دارد. آن‏ها سعي مي‏کنند که تمام آداب و برنامه‏هاي اين مجالس را رعايت کنند، شلوغ نکنند، باعث بي‏نظمي جلسه نشوند، با بچه‏هاي ديگر صحبت نکنند، به صحبت‏هاي سخنران خوب گوش دهند تا مطالب جديد و تازه‏اي ياد بگيرند، نظافت مسجد و حسينيه را رعايت کنند و خلاصه هر کاري را که باعث بهتر و زيباتر برگزار شدن مجلس مي‏شود، انجام بدهند. آفرين بچه‏هاي خوب! پاداش اين کار خوب شما با آقا امام حسين عليه‏السلام .

 

يا حسين!

اين روزها و شب‏ها، فرياد يا حسين از هر کوچه و محله‏اي بلند است؛ چون در روزهاي محرم، همه دل‏ها براي امام حسين عليه‏السلام و ياران خوب ايشان غمگين است. راستي هيچ دقت کرده‏ايد که گفتن يا حسين چه لذتي دارد؟ چرا اين اسم اين‏قدر شيرين و جالب است؟ چرا وقتي يا حسين مي‏گوييم، انگار دلمان پر از مهرباني و خوبي مي‏شود؟ چون امام حسين عليه‏السلام يکي از بهترين بندگان خداست و نام او هم، يکي از زيباترين نام‏هاي دنيا. وقتي ما امام حسين عليه‏السلام را صدا مي‏زنيم، مثل اين است که آن حضرت هم با ما صحبت مي‏کند و لبخند زيبايي به روي ما مي‏زند. پس يک بار ديگر و بلکه بارها مي‏گوييم: يا حسين!

 

نام‏هاي زيبا

حسين، علي اصغر، سجّاد، زينب، عباس، رقيه، سکينه، ابوالفضل، علي‏اکبر، جعفر، محمد، قاسم، حبيب و نام‏هاي ديگري که يادآور خاطره بزرگ کربلا هستند، از زيباترين اسم‏هايند. خوش به حال بچه‏هايي که نام يکي از اين بزرگان را دارند و خوش به حال تمام بچه‏هايي که سعي مي‏کنند مثل اين انسان‏هاي خوب زندگي کنند و با کارهاي خوب خودشان، ادامه دهنده شهداي کربلا باشند.

 

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۴۷ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
به راستی محرم می آید وحسین سیدالشهدا نزدیک سرزمین کربلا شده اکنون

 

صدای هل من ناصر او قرنها ست به گوش بشریت می رسد ۱ایا یاران او افزایش یافته است /یا همان

  ۷۵   نفر است که همچنان لبیک گوی اویند ؟ روشن نیست که اکنون حسین چقدر یار دارد که درراه آرمان او جان فدا کنند .اگربرای شما روشن است ندای اورا لبیک گویید وبا او باشید ............................

+ نوشته شده در  چهارشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۱۰ساعت ۱۸:۴۵ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
به مناسبت میلاد با سعادت امام علی النقی؛ حضرت هادی علیه السلام چهل حدیث از آن امام بزرگوار را مرور می کنیم.

1. یگانگی خدا
لَمْ یزَلَِ اللهَ وَحْدَهُ لاشیء معه ثُمَّ خَلَقَ الاشیاء بدیعاً و اختار لِنَفْسِهِ اَحْسَنَ الاَسماءِ؛ 1
خداوند از ازل تنها بود و چیزی با او نبود. سپس اشیا را به صورت نو ظهور آفرید و برایخودش بهترین نام‌ها را برگزید.

2. فروتنی
التواضع اَن تعطی الناس ما تُحِبُّ ان تُعطاهُ؛2
فروتنی آن است که با مردم چنان رفتار کنی که دوست داری با تو چنان باشند.

3. نقد پذیری
لبعض موالیه: عاتِبْ فلاناً و قل له ان الله اذا اراد بِعَبْدٍ خیراً اذا عُوتِبَ قَبِلَ 3
امام هادی(ع) به یکی از دوستانش فرمود: فلانی را توبیخ کن و به او بگو: خداوند چون خیر بنده‌ای خواهد، هر گاه توبیخ شود، بپذیرد (و در صد جبران نقص براید).

4. جایگاه اجابت دعا
اِنَّ للهِِ بقاعاً یحِبُّ اَن یدْعی فیها فَیستَجیبَ لِمَن دَعاهُ و الحَیرُ منها؛4
همانا برای خداوند بقعه‌های است که دوست دارد در آنها به درگاه او دعا شود و دعای دعا کننده را به اجابت برساند، و حائر حسین(ع) یکی از آنهاست.

5. دنیا جایگاه آزمایش
ان الله جَعَلَ الدنیا دار بلوی و الآخره دار عقبی، و جَعَلَ بَلْوَی الدنیا لِثوابِ الاخرهِ سَبَباً و ثوابَ الاخرهِ مِنْ بَلْوی الدنیا عِوَضاً 5
همانا که خداوند دنیا را سرای امتحان و آزمایش، و آخرت را سرای رسیدگی، و بلای دنیا را وسیله ثواب آخرت، و ثواب آخرت را عوض بلای دنیا قرار داده است.

6. ستمکار بردبار
اِنَّ الظالِمَ الحالِِمَ یکادُ اَنْ یعضی علیه بِحِلْمِهِ، و انَّ المُحِقَّ السَّفیه یکادُ ان یطْفِیءَ نُورَ حَقِّهِ بِسَفهِهِ 6
به راستی ستمکار بردبار، بسا که به وسیله حلم و بردباری خود از ستمش گذشت شود و حق‌دار نابخرد، بسا که به سفاهت خود نور حق خویش را خاموش کند.

7. انسان بی‌شخصیت
مَنْ هانَتْ علیه نَفْسَهُ فلاتَأمَنْ شَرَّهُ 7
کسی که خود را پس شمارد، از شر او در امان مباش.

8. حکمت ناپذیری دل فاسد
اَلْحِکْمَهُ لا تَنْجَعُ فی الطّباع الفاسِدَهِ 8
حکمت، اثری در دل‌های فاسد نمی‌گذارد.

9. خدا ترسی
مَنْ اتَّقی الله یتَّقی، وَ مَنْ اطاعَ لله یطاع، و من اطاعَ الخالق لم یبال سَخَطَ المَخْلُوقین، و مَنْ اَسْخَطَ الخالق فَلییقَنَ ان یحِلَّ به سَخَطَ المَخلوقین؛9
هر کسی از خدا بترسد، مردم از او بترسند، هر که خدا را اطاعت کند، از او اطاعت کنند، و هرکه مطیع آفریدگار باشد، باکی از خشم آفریدگار ندارد، و هر که خالق را به خشم آورد، باید یقین کند که به خشم مخلوق دچار می‌شود.

10. اطاعت خیرخواه
مَنْ جَمَعَ لَکَ وَدَّهُ وَ رایهُ فَاجْمَعْ له طاعَتَکَ؛10
هر که دوستی و نظر نهایی‌اش را برای تو همه جانبه گرداند، طاعتت را برای او همه جانبه گردان.

11. اوصاف پروردگار
اِنَّ اللهَ لا یوصَفُ اِلاَّ بِما وَصَفَ به نَفْسَهُ وَ اَنّی یوصَفُ الذَّی تَعجِزُ الحَواسُُّ اَنْ تُدْرِکَهُ وَ الاَوْهامُ اَنْ تَنالُهُ وَ الخَطَراتِ اَنْ تَحُدَّهُ وَ الاَبْصارُ عَنِ الاحاطَهِ بِه نَای فی قُرْبِهِ وَ قَرُبَ فِی نَایهِ، کَیفَ الکَیفَ بِغَیر اَنْ یقال: کَیفَ، وَ اینَ اْلاینَ بِلا أن یقالَ: اینَ هُو، مُنْقَطِعُ الکَیفِیهِ وَ الاینیهِ الواحِدُ الاَحَدُ، جَلَّ جَلالُهُ و تَقَدَّسَتْ اسْماؤُهُ؛ 11
به راستی که خدا جز بدانچه خودش را وصف کرده است، وصف نشود. کجا وصف شود آن که حواس از درکش عاجز است، و تصورات به کنه او پی نبرند، و در دیده‌ها نگنجد، او با همه نزدیکی‌اش دور است و با همه دوری‌اش نزدیک، کیفیت و چگونگی را پدید آورده، بدون اینکه خود کیفیت و چگونگی داشته باشد. مکان را آفریده، بدون این که خود مکانی داشته باشد. او از چگونگی و مکان برکنار است، یکتای یکتاست، شکوهش بزرگ و نام‌هایش پاکیزه است.

12. رذایل اخلاقی
اَلْحَسَدُ ماحِقُ الحَسَناتِ، وَ الزَّهْوُ جالِبُ المَقتِ، وَالعُجْبُ صارِفُ عَنْ طَلَبَ الِْعِلْمِ داعٍ اِلی الغَمْطِ وَ الجَهْلِ، وَ البُخْلُ اَذَمُّ اْلاَخْلاقِ وَ الَّطَمَعُ سَجیهٌ سَیئَهٌ؛12
حسد نیکویی‌ها را نابود سازد، و فخر فروشی دشمنی آورد، و خودپسندی مانع از طلب دانش است و به سوی خواری و جهل فرامی‌خواند، و بخل ناپسندیده‌ترین خلق و خوی است، و طمع خصلتی ناروا و ناشایست است.

13. خدا، آری. روزگار، نه.
روزی یکی از یاران امام هادی(ع) که بر اثر تصادف با حیوانی صدمه دیده بود، بر آن حضرت وارد شد و با اشاره به زخم‌هایی که برداشته بود، به روزگار بد می‌گفت. آن حضرت، خطاب به او سخنی به این مضمون فرمودند: روزگار را ملامت نکن؛ زیرا همه حوادث عالم به دست خداوند است و روزگار هیچ نقشی در پیدایش امور ندارد و غیر خداوند به گونه مستقل در زندگی مردم مؤثر نیستند و نیز فرمودند: «لاتَعُدْ و لاتَجْعَل للایام صنعاً فی حکم الله؛ یعنی برای روزگار اثر و نقشی در حکم خداوند، به حساب نیاور و قرار مده.».
آن شخص با شنیدن سخنان امام?، به واقعیت امر، آگاه شد و توبه کرد.13

14. نتیجه بی اعتنایی به مکر خدا
من اَمِنَ مَکرَ الله و الْیمَ اَخْذِهِ، تَکَبَّرَ حَتی یحِلَّ به قضاؤه و نافَذَ اَمْرُهُ، وَ مَنْ کان علی بینَهِ مِنْ رَبَّهِ هانَتْ علیه مَصائِبُ الدنیا و لو قُرِضَ و نُشِرَ؛14
هر که از مکر خدا و مؤاخذه دردناکش آسوده باشد، تکبر پیشه کند تا قضای خدا و امر نافذش او را فراگیرد، و هر که بر طریق خدا پرستی محکم و استوار باشد، مصائب دنیا بر وی سبک اید؛ اگر چه (بدنش) قیچی شود و ریز ریز گردد.

15. تقیه
لو قلتُ اِنَّ تارِکَ التَّقیهِ کتارک الصَّلاهِ لَکُنْتُ صادقاً؛15
اگر بگویم: هر کس تقیه را ترک کند، مانند کسی است که نماز را ترک کرده، هر اینه راست گفته‌ام.

16. شکرگزار و شکر
اَلشَّاکِرُ اَسْعَدُ بِالشُّکْرِ مِنْهُ بِالنِّعْمَهِ الَّتِی اَوْجَبَتِ الشُّکْرَ لِاَنَّ النِّعَمَ مَتاعٌ وَ الشُّکْرَ نِعَِمٌ وَ عُقْبی؛16
شخص شکرگزار به سبب شکر، سعادتمند‌تر است تا به سبب نعمتی که باعث شکر شده است؛ زیرا نعمت کالای دنیاست و شکرگزاری، نعمت دنیا و آخرت است.

17. دنیا جایگاه سود و زیان
اَلدُّنْیا سُوقٌ رَبِحَ فیها قَوْمٌ وَ خَسِرَ آخَروُنَ؛ 17
دنیا بازاری است که گروهی در آن سود برند و دسته‌ای زیان بینند.

18. پرهیز از تملق
قال ابوالحسن الثالثُ(ع) لِرَجُلٍ و قَدْ اَکْثَرَ مِنْ اِفْراطِ الثَّناءِ علیه اَقْبِلْ علی شَأنِکَ، فَاِنَّ کَثْرَهَ المَلَقِ یهْجُمُ علی الظِّنَّهِ و اذا حَلَلْتَ مِنْ اَخِیکَ فی مَحَلِّ الثَّقَهِ، فَاعْدِلْ عَنِ المَلَقِ الی حُسْنِ النِّیهِ؛18
امام هادی(ع) به کسی که در ستایش از ایشان افراط کرده بود، فرمودند: از این کار خودداری کن؛ زیرا تملّق بسیار، بدگمانی به بار می‌آورد هنگامی که در نزد برادر مؤمنت مورد اعتماد و وثوق هستی، از تملق او دست بردار و حسن نیت نشان بده.

19. جایگاه حسن ظن و سوءظن
اذا کان زَمانٌ العَدْلُ فیه اَغْلَبُ مِنَ الجَوْرِ فَحَرامٌ اَنْ تَظُنَّ بِاَحَدٍ سُوءاً حتی یعْلَمَ ذلک منه، و اذا کان زمانٌ الجَوْرُ اَغْلَبُ فیه من العدل فلیس لِاَحَدٍ اَنْ یظُنَّ بِاَحَدٍ خیراً مالم یعْلَمْ ذلِکَ مِنْهُ؛19
هر گاه در زمانه‌ای عدل بیش از ظلم رایج باشد، بدگمانی به دیگری حرام است، مگر آنکه (آدمی) بدی از کسی ببیند. و هر گاه در زمانی ظلم بیش از عدل باشد، نباید به کسی خوش‌بین باشد، مگر اینکه به نیکی او یقین کند.

20. زیباتر از زیبایی
خَیرٌ مِنْ الخیر فاعِلُهُ، و اَجْمَلُ من الجمیل قائِلُهُ، و اَرْجَحُ من العلم حامِلُهُ، وَ شَرٌّ مِنَ الشَرِّ جالِبُه، وَ اَهُوَلَ مِنَ الهَوْلِ راکِبُهُ؛20
بهتر از نیکی، نیکوکاری است، و زیباتر از زیبایی، گوینده آن است، و برتر از علم، حامل آن است، و بدتر از بدی، عامل آن است، و وحشتناک‌تر از وحشت، آورنده آن است.

21. توقع بی‌جا
لاتَطْلُبِ الصَّفا مِمَّنُ کَدَرْتَ علیه، وَلاَ الْوَفَاء لِمَنْ غَدَرْتَ به، و لا النُّصحَ مِمَّنْ صَرَفْتَ سُوءَ ظَنِّکَ الیه، فَاِنَّها قَلْبُ غَیرِکَ کَقَلْبِکَ له؛21
از کسی که بر او خشم گرفته‌ای، صفا و صمیمیت مخواه، و از کسی که به وی خیانت کرده‌ای، وفا طلب نکن، و از کسی که به او بدبین شده‌ای، انتظار خیرخواهی نداشته باش که دل دیگران برای تو همچون دل تو برای آنهاست.

22. برداشت خوب از نعمت‌ها
اَلْقُوا النِّعَمَ بِحُسْنِ مُجاوَرَتِها وَ التَمِسُوا الزِّیادَهَ فیها بِالشُّکْرِ علیها، وَاعْلَمُوا اَنَّ النَّفْسَ اَقْبَلُ شَیءٍ لِما اُعْطِِیتْ وَ اَمْنَعَ شَیءٍ لِما مُنِعَتْ؛22
نعمت‌ها را با برداشت خوب از آنها به دیگران ارائه دهید و با شکرگزاری افزون کنید، و بدانید که نفس آدمی روآورنده‌ترین چیز است به آنچه به آن بدهی، و باز دارنده‌ترین چیز است، از آنچه آن را بازداری.

23. خشم بر زیردستان
اَلْغَضََبُ علی مَنْ تَمْلِکُ لَوْمٌ؛ 23
خشم به زیردستان از پستی است.

24. عاق والدین
اَلْعُقُوقُ ثُکْلُ مَنْ لَمْ یثْکَلْ؛ 24
نافرمانی(فرزند از پدر و مادر) مصیبت مصیبت نادیدگان است.

25. تأثیر صله رحم در طول عمر
اِنَّ الرَّجُلَ لَیکُونَ قَدْ بَقِی مِنْ ثَلاثون سَنَهً فَیکُونَ وُصُولاً لِقَرابَته وُصُولاً لِرَحِمِهِ، فَیجْعَلُها الله ثَلاثه و ثلاثین سَنَهً، وَ إنَّهُ لَیکُونَ قَد بَقِی مِنْ أََجْلِهِِ ثَلاثٌ و ثلاثون سَنَهً فیکون عاقّاً لِقَرابَتِهِ قاطِعاً لِرَحِمِهِ، فَیجْعَلُها الله ثلاثَ سنینَ؛25
چه بسا شخصی که مدت عمرش سی سال مقدّر شده باشد، اما به خاطر صله رحم و پیوند با خویشاوندانش، خداوند عمرش را به 33سال برساند، و چه بسا کسی که مدت عمرش 33سال مقدر شده باشد، ولی به سبب آزردن خویشاوندان و قطع رحمش، خداوند عمرش را به سه سال برساند.

نتیجه عاق والدین
اَلعُقُوقُ یعَقِّبُ القِلَّهَ اِلَی الذِّلَّه؛26
نارضایتی پدر و مادر، کمی روزی را به دنبال دارد و آدمی را به ذلت می‌کشاند.

27. بی‌طاقتی در مصیبت
اَلْمُصِِیبَهُ للِصّابِرِ واحِدَهٌ وَ لِلْجازِعِ اِثْنَتانِ؛27
مصیبت برای صابر یکی است و برای کسی که بی‌طاقتی می‌کند، دوتاست.

28. همراهان دنیا و آخرت
اَلَنَّاسُ فی الدنیا بالاموالِ و فی‌الاخره بالاعمال؛ 28
میزان ارزیابی مردم در دنیا با اموالشان و در آخرت با اعمالشان است.

29. شوخی بیهوده
اَلْهَزْلُ فُکاهَهُ السُّفَهاءِ وَصَناعَهُ الْجُهّالِ؛29
مسخرگی، تفریح سفیهان و هنر جاهلان است.

30. زمان جان دادن
اَذُکُرُ مَصْرَعَکَ بَینَ یدَی اَهْلِکَ و لا طَبِیبٌ یمْنَعُکَ و لا حَبیبٌ ینْفَعُکَ؛30
وقت جان دادنت را نزد خانواده‌ات یاد کن که در آن هنگام طبیبی نیست که جلوی مرگت را بگیرد و نه دوستی که به تو نفع رساند.

31. نتیجه جدال
اَلمِراءُ یفْسِدُ الصَّداقَهَ القَدِیمَهَ وَ یحِلِّلُ العُقْدَهَ الوَثیقَهَ وَ اَقَلُّ ما فیه اَنْ تَکُونَ فیها الْمُغالَبَهُُ وَ الْمُغالَبَهُ اُسُّ اَسْبابِ القَطِیعَهِ؛31
جدال، دوستی قدیمی را تباه می‌کند و پیوند اعتماد را می‌گشاید و کمترین چیزی که در آن است، غلبه بر دیگری است که آن هم سبب جدایی است.

32. درک لذت در کاستی
اَلسَّهَرُ اَلَذُّ لِلْمَنامِ وَ الجُوعُ یزِیدُ فی طِیبِ الطَّعامِ؛32
شب بیداری، خواب را لذت بخش‌تر، و گرسنگی گوارایی غذا را زیاد می‌کند.

33. اسیر زبان
راکِبُ الحَروُنِ اَسیرُ نَفْسِهِ، وَ الجاهِلُ اَسِیرُ لِسانِهِ؛33
کسی که بر اسب سرکش سوار است، اسیر هوای نفس خویش و نادان اسیر زبان خوش است.

34. تصمیم قاطع
اَذْکُرْ حَسَراتِ التَّفْرِیطِ بِاَخْذِ تَقْدیمِ الْحَزْمِ؛34
افسوس خوردن کوتاهی در انجام دادن کار را، با تصمیم‌گیری قاطع جبران کن.

35. خشم و کینه‌توزی
اَلْعِتابُ مِفْتاحُ الثِّقالِ وَ العِتابُ خَیرٌ مِِنَ الحِقدِ؛35
سرزنش و تندی کلید کم مهری است، و سرزنش بهتر از کینه توزی است.

36. ظهور مقدّرات
المقادیرُ تُرِیکَ ما لم یخْطُرْ بِبالِکَ؛36
مقدرات چیزهایی را بر تو نمایان می‌سازد که به فکرت خطور نکرده است.

37. خودخواهان مغضوب
مَنْ رَضِی عَنْ نَفْسِهِ کَثُرَ السَّاخِطُونَ علیه؛37
هر که از خود راضی باشد، خشم‌گیران بر او زیاد خواهند بود.

38. تباهی فقر
اَلْفَقْرُ شِِرَّهُ النَّفْسِ وَ شِدَّهُ الْقُنُوطِ؛38
فقر مایه آزمندی نفس و سبب ناامیدی زیاد است.

39. راه پرستش
لو سَلَکَ النّاسُ وادِیاً وسیعاً لَسَلَکْتُ وادِی رَجُلٍ عَبَدَ اللهَ وَحْدَهُ خالصاً؛ 39
اگر مردم به راه‌های گوناگون روند، من به راه کسی که تنها خدا را خالصانه می‌پرستد، خواهم رفت.

40. آشکار نکردن برنامه‌ها
اِظْهارُ الشی قبل اَنْ یسْتَحْکِمَ مُفْسِدَهٌ له؛ 40
آشکار کردن هر کاری پیش از آنکه به سامان برسد، آفت آن کار است.

--------------------------------------------------------------------------------
منابع:
[۱] . بحارالانوار، ج۵۴، ص۸۳.

[۲] . الکافی، ج۲، ص۱۲۴؛ وسائل الشیعه، ج۱۵، ص۲۷۳، ح۲۰۴۹۷.

[۳] . وسائل الشیعه، ج۲، ص۱۸؛ مستدرک، ج۴، ص۴۷۴، ح۹۵۷۷.

[۴] . بحارالانوار، ج۹۸، ص۱۱۳.

[۵] . همان، ج۷۵، ص۳۶۵.

[۶] . تحف العقول، ص۲۹۸.

[۷] . بحارالانوار، ج۷۲، ص۳۰۰.

[۸] . همان، ج۷۵، ص۳۷۰.

[۹] . بحارالانوار، ج۶۸، ص۱۸۲.

[۱۰] . همان، ج۷۵، ص۳۶۵؛ تحف العقول، ص۴۸۳.

[۱۱] . بحارالانوار، ج۴، ص۳۰۳، باب ۴.

[۱۲] همان، ج۶۹، ص۱۹۹.

[۱۳] . وسائل الشیعه، ج۷، ص۵۰۹؛ بحارالانوار، ج۵۶، ص۳.

[۱۴] . تحف العقول، ص۴۸۳.

[۱۵] . وسائل الشیعه، ج۱۶، ص۲۱۱.

[۱۶] . بحارالانوار، ج۷۱، ص۴۱۷.

[۱۷] . همان، ج۷۵، ص۳۶۶.

[۱۸] . همان، ج۷۰، ص۲۹۵.

[۱۹] . همان، ج۷۵، ص۳۷۰، باب ۲۸.

[۲۰] . همان.

[۲۱] . همان.

[۲۲] . همان، ج۷۵، ص۳۷۰، باب۲۸.

[۲۳] . همان.

[۲۴] . مستدرک، ج۱۵، ص۱۹۴؛ بحارالانوار، ج۷۵، ص۳۶۹، باب۲۸.

[۲۵] . بحارالانوار، ج۷۱، ص۱۰۳.

[۲۶] . همان، ج۷۵، ص۳۱۸، باب۲۸.

[۲۷] . مستدرک، ج۲، ص۴۴۵؛ بحارالانوار، ج۷۵، ص۳۶۸، باب۲۸.

[۲۸] . بحارالانوار، ج۷۵، ص۳۶۸.

[۲۹] . همان، ۳۶۹.

[۳۰] . همان، ص۳۷۰.

[۳۱] . همان، ص۳۶۹.

[۳۲] . همان، ص۳۷۹.

[۳۳] . همان، ص۳۶۹.

[۳۴] . همان، ص۳۷۰.

[۳۵] . همان، ص۳۶۹.

[۳۶] . همان، ص۳۷۹؛ اعلام الدین، ص۳۱۱.

[۳۷] . بحارالانوار، ج۷۵، ص۳۶۸.

[۳۸] . همان، ص۳۶۸.

[۳۹] . همان، ج۶۷، ص۱۱۲.

[۴۰] . تحف العقول، ص۴۵۷.
+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۰۱ساعت ۱۳:۱۲ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

غديرخم وحقانیت علی برخلافت

امام اميرالمؤمنين ـ عليه السلام ـ پس از رحلت پيامبر با شرايطي روبرو شد كه به كلي كنار گذاشته شد. جمعي او را رها كردند و در سقيفه جمع شدند، اين قضيه به قدري عجولانه بود كه اساساً نه تنها مي خواستند واقعه غدير به فراموشي سپرده شود بلكه خود علي ـ عليه السلام ـ را نيز به فراموشي بسپارند تا هيچ نقشي در اين ماجرا نداشته باشد لذا او را با پيكر پاك رسول خدا تنها گذاشتند كه بايد به احترام مقام رسالت و زحمات چندين ساله ابتدا بدن مطهر رسول خدا غسل داده شده و كفن و دفن مي شد و به اولياء مصيبت و يگانه دختر پيامبر تسليت مي گفتند و پس از آن نوبت پرداختن به امور ديگر مي شد.

توطئه گران براي اينكه منكر غدير و جانشيني علي باشند بلافاصله كودتايي عليه علي ـ عليه السلام ـ انجام دادند. همين كودتاگران منكر غدير بودند كه وقتي پيامبر براي نوشتن قلم خواست به آن حضرت جسارت كردند[1] بنابراين جهت گيري به گونه اي بوده است كه غدير بازگو نشود با اين همه، نه تنها امير مؤمنان بلكه از مهاجرين و انصار با ابوبكر مخالفت نموده و به حقانيت خلافت علي پافشاري كردند و غدير را يادآوري نمودند.[2]درکودتا اصل براین است که گذشته کاملا فراموش واسناد مشروعیت کان لم یکن حساب می شود(انگار چیزی نبوده).امیرمومنان به نص استناد می کرد اما بنای کودتاچیان این بود که نصی وجود ندارد ما چاره سازی کردیم وبرای حفظ دین اقدام کردیم .ازاینرواستناد امام نیز چاره را حل نمی کرد وبارها امام برنص استناد کرده و حقانيت خويش را اظهار و حق خويش را مطالبه نمود كه به مواردي اشاره مي شود

1. در جريان احتجاج به ابوبكر فرمود: تو را به خداوند سوگند مي دهم كه بگوئي آيا طبق حديث غدير رسول خدا ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در روز غدير من مولاي تو و هر مسلماني هستم يا تو؟ ابوبگر گفت: بلكه تو.[3]

2. روزي علي در جمع اصحاب رسول خدا فرمود هركس در غدير بود به حقانيت من شهادت دهد در اين روز 30 نفر بلند شدند و شهادت دادند.[4]

3. در شوري نيز علي به اين حديث استناد نمود تا حق خويش را پس از سالها دريابد، آن حضرت به اهل شورا قسم داد آيا رسول خدا غير از من كسي را در غدير خم به ولايت برگزيد؟ همه گفتند نه؟[5]

4. حضرت زهرا ـ سلام الله عليها ـ نيز به غدير استناد کرد اگربه خطبه آن حضرت درباره فدک که در مسجد ايراد فرمود مراجعه کنيد. (کتاب شرح خطبه ی حضرت زهرا آيت الله سيد عزالدين زنجانی).

5- جمعی از صحابه با استناد به غدیر ضمن خودداری ازبیعت ازامامت وخلافت علی حمایت کرده وبه ابوبکرگوشزد کردند که نام آنان درآخررجال برقی ذکر شده .

6- شورشهایی که پس ازرحلت پیامبر واقع شد وبنام رده معروف گردید، پاره ای از آنها به حمایت از انتخاب پیامبرواعتراض به سقیفه بود که درتاریخ با سانسور مواجه گردیده وهمه به عنوان مرتدین قتل عام شدند.

7- همه مسلمانان که درمدینه نبوده وبا کودتای سقیفه همدل نبودند ،پس ازرسیدن چنین خبری اعتراضها شروع شد.

از اين روی خود امام علی وبرخی از صحابه بارها به غديروحدیث ولایت استناد فراوان نمود ندكه هيچ كس آنرا انكار نمي كرد ولي به آن عمل ننمودند علاوه بر حضرت امير حضرت زهرا و برخي از ياران دیگرامير مؤمنان نيز به غدير استناد كردند.[6]

طبرسي نقل كرده است روزي اميرمؤمنان از اصحاب درباره غدير شهادت خواست.

عده اي اقرار كردند و برخي از آنها كه حاضر بودند، انكار كردند از جمله زيد بن ارقم بود، كه امير مؤمنان در حق او نفرين كرد و فرمود اگر دروغ گفته باش خداوند تورا به دردی مبتلا کند که قادر به پنهان کردن آن نباشی (مضمون)

زيد بن ارقم چون دروغ گفته بود از پيشانيش زخم يادملی درآمد که عمامه اش را روی آن قرار می داد تا بپوشاند ولی فايده ای نبخشيد (مرض پيسي مبتلا شد) زخم يا غده به قدری بزرگ شد که جلو بينايي او را گرفت تا آن را، از دست داد.[7] و کور از دنيا رفت. بسياری از منکران حق اميرمومنان به اين دردها مبتلا شده و با کوری، ازدنيا رفته اند.

اين واقعه بلافاصله پس از سقيفه بوده است كه حضرت به غدير استناد كرده است ولي هيچ گوش شنوايي بنا نداشت اين استنادات را بشنود. به خوبی می دانيد که وقتی کسی يا گروهی خواستند کودتا کنند (مثل برخی از کشورهای کنونی قانون سرشان نمی شود ولو کسی ده روز پيش بر اساس قانون رئيس جمهور منتخب باشد کنار گذاشته می شود.) ديگر به هيچ آئين و نوشته ای پايبند نخواهد بود. در اصول كافي ج8، ص27 نيز خطبه اي از حضرت نقل شده كه جريان غدير را متذكر شد.

ابوحامد محمد غزالي از علماي بزرگ اهل سنّت است، درباره واقعه غدير مي گويد: همه اجماع دارند و اتفاق بر متن حديث دارند كه در خطبه روز غدير خم، پيامبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ فرمود: هر كس من مولا و آقاي او هستم، بعد از من علي مولا و آقاي اوست. عمر فوري مبادرت به تظاهر كرد و تبريكات لازمه را در ضمن بخّ بخّ لك يا علي[8] تقديم كرد. سپس نفس اماره بر آنان غلبه كرد و حبّ رياست و جاه طلبي عواطف و مزاياي انسانيت را از آنها سلب كرد و در سقيفه به خليفه تراشي پرداختند و جام شراب هواي نفساني را نوشيدند و به قهقرا برگشتند، قرآن را پشت سر انداختند و احكام و سنّت پيامبر را ملعبه خود نمودند. بعد اشاره مي كند به جريان مخالفت كردن عمر از آوردن قلم و كاغذ براي پيامبر اكرم ـ صلّي الله عليه و آله ـ كه اين جريان مي رساند كه آنهايي بعد از پيامبر مخالفت فرمايش پيامبر كردند، كار تازه اي نكرده بودند. در زمان خود پيامبر هم مخالفت ها كردند، مثل مخالفت كردن از حضور و ماندن در لشكر اسامه و ديگر جريانات... .

سپس غزالي مي گويد، دين را به دنيا فروختند و چه زشت معامله اي كردند و اگر چنين نبود چرا در مرض موت پيغمبر ـ صلّي الله عليه و آله ـ وقتي آن حضرت كاغذ و دوات طلب كرد، براي نوشتن دستور جامع مخالفت كردند و در پاسخ گفتند: «إن الرّجل ليهجُر» نعوذ بالله گفت: پيامبر هذيان مي گويد.

بعد امام غزالي مي گويد: حكومت ابي بكر فاقد منطق و دليل است و اگر اجماع را به كار بريد (كه همه اجماع كردند بر ابوبكر) اين هم نقض مي شود، چون كه عباس و پسران و علي ـ عليه السّلام ـ و زن و فرزندانش هيچ كدام شركت در اجماع (ساختگي) نداشتند، هم چنين بعضي حاضرين سقيفه نيز متمرد و مخالفت با آن اجماع نمودند. بيعت با خزرجي ننموده و از سقيفه خارج شدند ، پس از آن انصار هم مخالفت كردند.[9]

ناگفته نماند كه همان كساني كه ابابكر را مقدم كردند با خود ابابكر از اين كار تعبير به كاري عجولانه و فتنه تعبير كردند. در اين مورد عمر مي گويد: «همانا بيعت با ابابكر كاري بي رويّه و اتفاقي و بدون تدبير بود كه خداوند شر آن را نگاه داشت، پس هر كس اين اشتباه را بكند او را بكشيد».[10]

خود ابابكر در اين مورد مي گويد: «بيعتي كه بامن شد ناگهاني و بدون فكر بود، خداوند شر او را برطرف ساخت و من از فتنه مي ترسم».[11]

چنان که شما معتقد هستيد کدام عقل سالم می پذيرد که پيامبر پس از اين همه رنج کسی را به جای خود نصب نکند و آن را رها سازد، در حالي که تاريخ به ماثابت می کند وقتی آن حضرت می خواست بطور موقت از مدينه خارج شود کسی را به جای خود می گذاشت. ابن اثير در اسد الغابه، به صراحت مي گويد وقتي پيامبر مي خواست به غزوات برود علي را به جاي خود در مدينه انتخاب کرد.[12] از اين موارد فراوان است. اگر به منابع اهل سنت مراجعه شود، حقيقت روشنتر خواهد شد.

قبل از غدير بارها جانشينی حضرت مطرح شد برای نمونه:

1. حديث يوم الأنذار

هنگامي كه «و انذر عشيرتك الأقربين؛ قوم و خويشان نزديك را انذار فرما»[13] نازل شد آنان را به خانه عمويش ابوطالب دعوت كرد و در پايان بعد از آن كه فقط علي ـ عليه السلام ـ به پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ لبيك گفت، به او اشاره كرد و فرمود: «ان هذا خي و وصي و خليفتي، فيكم فاسمعوا له و اطيعوا؛ اين (علي) برادر، وصي و جانشين من در ميان شما خواهد بود، پس به او گوش فرا دهيد و از او اطاعت كنيد».[14] در اين حديث به طور صريح علي ـ عليه السلام ـ علاوه بر برادر وصي، خليفه و جانشين پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ معرفي شد.

قرائن روشن بر اين مطلب:

1. اكثر لغويين خليفه را به معناي «جانشين و قائم مقام» گرفته اند،[15] پس حديث صراحت دارد كه علي ـ عليه السلام ـ جانشين و قائم مقام پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ از بين آنان است.

2. اگر خليفتي معنايي غير از جانشيني در امر امامت داشت، صحيح نبود كه در ذيل حديث گفته شود «فاسمعو له و اطيعوا».

2. حديث منزلت

 از طريق فريقين روايت شده كه رسول گرامي اسلام ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ به علي ـ عليه السلام ـ فرمودند: «اما ترضي أن تكون مني بمنزلة هارون من موسي الا انك لست بنبي؛ آيا راضي نيستي كه تو نسبت به من همچون هارون نسبت به موسي باشي مگر اين كه تو نبي نيستي».[16] با كمي دقت و واقع بيني روشن مي شود كه اين حديث دليلي قاطع و برهاني روشن بر جانشيني و خلافت علي ـ عليه السلام ـ بعد از پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي باشد، چرا كه:

1. از روشن ترين مقام هاي هارون نسبت به موسي مقام وزارت، پشتيباني و شركت در امر رسالت و خلافت بوده چنانچه حضرت موسي مي گويد: «و اجعل لي وزيراً من اهلي هارون اخي اشدد به أزري و اشركه في امري؛ خداوند وزيري از اهلم قرار بده و بوسيله برادرم هارون پشتم را محكم كن و او را در كارم شريك ساز».[17] سپس خداوند فرمود: اي موسي آنچه خواستي به تو داده شد. پس علي ـ عليه السلام ـ وزير و پشتيبان و شريك در برنامه هاي رهبري و جانشين پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بوده است.

2. در آيات فوق آمده: «و اشركه في امري»، اگر منظور از اين عبارت شركت در امر ارشاد و دعوت مردم به به سوي حق و به عبارت ديگر همان امر به معروف و نهي از منكر باشد كه اين وظيفه تمام مسلمانان است، پس اين چيزي نبوده كه پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ براي علي ـ عليه السلام ـ بخواهد و از سوي ديگر مي دانيم كه منظور شركت در امر نبوت هم نبوده، پس نتيجه مي گيريم كه منظور مقام خاصي بوده كه همان امامت و رهبري امت است.

3. حديث غدير

 طبق نقل فريقين:[18] پيامبر اسلام ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در روز غدير خم چنين خطبه خواند: اي مردم نزديك است كه من به سوي خدا دعوت شوم، من مسئولم و مورد پرسش قرار خواهم گرفت، شما نيز مسئول هستيد و باز جويي خواهيد شد، در آن جا چه خواهيد گفت؟ گفت: گواهي مي دهيم كه تبليغ رسالت فرمودي... فرمود: آيا شهادت مي دهيد كه بهشت، جهنم، مرگ و زندگي پس از مرگ حق است و قيامت بدون ترديد خواهد آمد، گفتند: بلي، پس فرمودند: اي مردم خداوند مولاي من است و من مولاي مؤمنان و من از خودشان نسبت به آنها اولي هستم «من كنت مولاه فعلي مولاه»[19] دلائل و شواهد روشن بر امامت علي ـ عليه السلام ـ در اين حديث عبارتند از:

1. اگرچه لفظ مولي معاني متعددي دارد،[20] همچون: پسر عمو، همسايه، ناصر، دوست و لكن معناي صحيح در اين جا اولي به تصرف و ولايت و رهبري است چون علي ـ عليه السلام ـ پسر عموي پيامبر و بهترين دوست و ياري كننده پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در سخت ترين لحظات بوده و لزومي ندارد در چنين شرايطي همان موارد تكرار شود، پس پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ مي خواسته او را ولي و سرپرست مردم قرار بدهد. سبطي ابن جوزي از علماي اهل سنت و شيخ مفيد بعد از بيان ده معنا براي مولي، معناي فوق را مي پذيرند.[21]

2. پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ به مردم فرمودند كه من نسبت به مردم از خودشان اولي هستم كه منظور اولي به تصرف و ولايت بر مردم است و پس با فاء كه دلالت بر اتصال دارد جمله «من كنت مولاه...» را بيان فرموده اند، پس در اين جمله هم معناي مولي، اولي به تصرف بودن و ولايت و سرپرستي مردم است.

3. پيامبر گرامي اسلام ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ در آن گرماي شديد هزاران نفر را از حركت باز داشت تا آنان كه پيشا پيش رفته بودند باز گردند و آنان كه عقب مانده بودند باز گردند و سخن از مرگ خويش را به ميان آورد و از حقانيت بهشت و جهنم و مرگ و زندگي پس از مرگ از مردم سؤال نمود و از مسؤوليت خود و مردم در روز قيامت صحبت كرد و... آيا هيچ انسان منصف و آزاده اي مي پذيرد كه تمام اين وقايع براي اين بوده كه پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ فقط به مردم بگويد علي ـ عليه السلام ـ دوست و ياور من است و شما هم او را دوست بداريد؟ نه چنين نيست، و اين حديث جز با معناي ولايت و سرپرستي و امامت با هيچ معناي ديگر سازگار نيست.

4. حديث ولايت علي ـ عليه السلام ـ بعد از پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ :

جمع كثيري از شيعه و اهل سنت از پيامبر گرامي اسلام نقل كرده اند كه خطاب به علي بن ابي طالب ـ عليه السلام ـ فرمود: «انت وليي و ولي كل مؤمن من بعدي؛ تو بعد از من ولي و سرپرست مؤمنين خواهي بود».[22] استدلال به اين حديث با توجه به حديث غدير كه در آن لفظ «مولي» به كار رفته بود، بسيار روشن است و ديگر نيازي به بحث مستقل ندارد. و نمي توان گفت که پيامبر قصور داشته چون پيامبر ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ کاملاً مورد تأييد قرآن و خداوند است اگر قوم موسي و يهود اين همه جنايت مي کند مي توان گفت که موسي قصور داشته، وقتي هواي نفس به آنان غالب شد به هر جنايتي دست مي زند. در تاريخ معاصر نيز سرپيچي کامل از مسئولان هست آيا مي توان گفت فلاني مقصر است، مردم نيز بايد هوشيار باشند و با تقوي.

پرسشگر محترم هر گونه شبهه و ابهام را با گروه تاريخ مجدداً مطرح فرماييد. نکاتي که در پايان لازم است ذکر شود اين است که اگر مردم از حديث غدير برداشت ديگري داشتند. با اين فرمايش پيامبر  ـ صلي الله عليه و آله و سلم ـ بعد از قضيه نصب امام علي  ـ عليه السلام ـ و نزول آيه اکمال الدين که فرمود: «الله اکبر الله اکبر علي اکمال الدين و اتمام النعمة و رضي الرب برسالتي و الولاية لعليّ من بعدي[23]

پرسشگر گرامي برداشت در جايي تصور دارد که مطالب داراي نص صريح نباشد و لذا ممکن است کساني برداشت خاصي داشته باشند. ولي در خصوص جريان غدير و بحث ولايت چنين برداشتي نبوده چرا که عده اي به خاطر ترس از اتهام مرتد نمي توانستند در مورد امام علي  ـ عليه السلام ـ سخني بگويند به گونه اي که بعد از کودتاي سقيفه از کارهايي که کردند منع نقل و کتابت حديث از پيامبر بود [24].

ابوبکر در خلافتش پانصد حديث جمع کرد عايشه مي گويد: يک شب تا صبح پدرم را مضطرب ديدم، صبح به من گفت احاديث را بياور پس همه آنها را آتش زد[25]) عمر به همه شهرها نوشت: نزد هر کس که حديثي هست بايد نابودش کند [26]

3. کساني که خلافت را اجماعي مي شمردند معترض را متخلف از بيعت و متخلف از جهالت مسلمانان مي ناميدند و گاهي با تعبيرات زشت ديگر ياد مي کردند عمر بن حريث به سعيد بن زيد گفت: آيا کسي با بيعت ابي بکر مخالفت کرد؟ پاسخ داد هيچ کس مخالف نبود جز کساني که مرتد شده بودند يا نزديک بود مرتد شوند![27]

 

امیرعلی حسنلو



[1] . درباره جريان قلم خود اهل سنت ماجرا را نوشته اند ر.ك: صحيح مسلم، چاپ بيروت، ج5، ص75ـ76؛ و صحيح بخاري، ج5، ص137ـ138.

[2] . ر.ك: محمدبن خالد برقي، رجال برقي، تصحيح محدث ارموي، چاپ دانشگاه تهران، 1332 تحت عنوان «اسماء من نخلف عن بيعه ابي بكر».

[3] . طبرسي، الاحتجاج، نجف، دارالنعمان، ج1، ص160.

[4] . سيرة الحلبيه، چاپ بيروت، ج3، ص274.

[5] . همان، ج1، ص196.

[6] . كتاب سليم بن قيس، چاپ بيروت، انتشارات دارالفنون، 1400ق، ص 86.

[7] . طبرسي، احتجاج، بيروت، اعلمي، 1403، ج 1، ص 74 ـ 75.

[8] . ترجمه، به به بر تو اي فرزند ابوطالب كه از اين پس در هر صبح و شام مولاي من و مولاي هر مرد و زن مؤمن هستي.

[9] . ابي حامد الغزالي، سر العالمين و كشف ما في الدارين، مكبته الثقافه الدينيه في النجف الاشرف، چ 4، 1385 ق، ص 2.

[10] . محلاتي، سيد هاشم، زندگاني امير المؤمنين، ، دفتر نشر فرهنگ اسلامي، چاپ ششم، 1376ش

[11] . ابن ابي الحديد، شرح نهج البلاغه، ج1، ص132، نقل از المراجعات.

[12] . ابن اثير، اسد الغابه، دارالشعب، ج4، ص104.

[13] . شعراء/214.

[14] . تاريخ طبري، تحقيق محمد ابوالفضل ابراهيم، بيروت، دار سويدان، ج2، ص319؛ ابن اثير، الكامل في التاريخ، بيروت، دار صادر، 1399ق، ج2، ص63؛ تفسير ابن كثير، بيروت، دار المعرفة، 1402ق، ج3، ص351.

[15] . ابن فارس، معجم مقاييس اللغة، مكتبة الاعلام الاسلامي ذيل كلمه خلف؛ راغب اصفهاني، مفردات، دفتر نشر الكتاب، 1404ق، ذيل كلمه خلف؛ لوئيس معلوف، المنجد، بيروت، دار المشرق، ذيل كلمه خلف.

[16] . صحيح مسلم، بيروت، دار احياء التراث العربي، چاپ دوم، 1972م، باب فضائل الصحابة، ج4، ص1870؛ صحيح بخاري، بيروت دار احياء التراث العربي، ج5، ص24، كتاب فضائل الصحابة؛ مسند احمد بن حنبل، تحقيق شعيب ارنؤوط، بيروت، مؤسسة الرسالة، چاپ اول، 1414ق، ج5، ص180؛ علامه هندي، كنزل العمال، بيروت، مؤسسة الرسالة، چاپ پنجم، 1405ق، ج11، ص606، ح32931.

[17] . طه / 32ـ29.

[18] . ابن كثير، البداية و النهاية، بيروت، دار الكتب العلميه، ج7، ص362؛ و كنر العمال، همان، ج1، ص188؛ ابن عساكر، تاريخ دمشق، تحقيق علي شيري، دار الكفر، 1415ق، ج42، ص219.

[19] . سنن ترمذي، بيروت، دار احياء التراث العربي، تحقيق ابراهيم عطوه عوض، ج5، ص632؛ كنز العمال، همان، ج11، ص60؛ سيوطي، الدر المنشور، دار الفكر، چاپ دوم، 1409ق، ج3، ص19.

[20] . معجم مقاييس اللغة، همان، ذيل كلمه ولي، و نهاية ابن اثير، اسماعيليان، ذيل كلمه ولي.

[21] . سبط ابن جوزي، تذكرة الخواص، مكتبة نينوي الحديث، ص32؛ مصنفات شيخ مفيد، ج8، ص47، اقسام المولي.

[22] . سنن ترمذي، بيروت، دار احياء التراث العربي، تحقيق ابراهيم عطوه عوض، ج5، ص632؛ كنز العمال، همان، ج11، ص599، ح32883؛ مسند احمد، همان، ص180؛ نسايي، خصائص اميرالمؤمنين، تحقيق محمودي، مجمع احياء الثقافة الاسلامية، چاپ اول، 1403ق، ص164.

[23] . ر.ک: غاية المرام که با 89 سند از اهل سنت و 43 سند از شيعه نقل کرده.

[24] ر.ک: صحيح بخاري، ج6، ص89)

[25] .متقی هندی کنز العمال، ج5، ص237

[26]. کنز العمال، ج5، ص237 و طبقات ابن سعد، ج5، ص140).

.[27] ر.ک: تاريخ طبري، ج2، ص447

 

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۰۱ساعت ۱۱:۵۳ قبل از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

در مدح امام هادي عليه‏السلام

فتاده مرغ دلم ز آشيان در اين وادي    که هر کجا رود افتد، به دام صيادي

دلا دل از همه برگير و خلوتي بپذير   مدار از همه عالم، اميدِ امدادي

مگر ز قبله‏ي حاجات و کعبه‏ي مقصود           ملاذ حاضر و بادي علي الهادي

شَها! تو شاهد ميقات «لي مع اللّهي»تو شمع جمع شبستان مُلک ايجادي

صيحفه‏ي ملکوتي و نسخه‏ي لاهوتيولي عرصه‏ي ناسوت و بحر ارشادي

نه ممکني و نه واجب، چو واحدي به مَثَلکه هم برون ز عدد هم قوام اعدادي

مقام باطن ذات تو قاب قوسين استبه ظاهر ار چه در اين خاکدان اجسادي

کشيدي از متوکل شدائدي که به دهرنديده ديده‏ي گردون ز هيچ شدّادي

ز سوز زهر و بلاهاي دهر، جان تو سوختکه بر طريقه‏ي آباء و رسم اجدادي

آيت‏اللّه‏ غروي اصفهاني

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۰۱ساعت ۱۱:۳۰ قبل از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

آبروي محشر

شَهي که معني والشمس روي انور اوست           سواء سوره والليل مويي از سر اوست

به پيش نور رِخَش نور آفتاب کجا            که آفتاب خجل از رخ مُنَوَّر اوست

به ماه نسبت رويش، عين بي‏خردي‏ست          مَهِ چهارده آينه برابر اوست

غلام درگه آن شاه عرش مقدارم        که جبرئيل امين چون غلام، بَر دَرِ اوست

ز کهکشان فلک عارض ز من پرسيد   جواب دادم کاين خط و راه معبر اوست

دَهُم امام که او راست يازده معصوم              تمام جدّ و پدر جز يکي که مادر اوست

ولي مطلق آن حجت و خليفه‏ي حق   که هفت کاخِ مُطَبَّق، رواق منظر اوست

ابوالحسن خَلَفِ متّقي، علي نقي           که اين لقب، شرف تاج و زيب افسر اوست

فداي قدر و جلالش که تا خداست خدا          لباس عزّت و شوکت قباي پيکر اوست

براي ذاکر غير از دَرَش پناهي نيست که خاکِ درگهِ او آبروي محشر اوست

ذاکر-----ازدیوان کمپانی (ره)

+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۰۱ساعت ۱۱:۲۹ قبل از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

«غدير» بزرگترين عيد اسلامي

اشاره: شايد برخي گمان کنند که عيد غدير تنها اختصاص به شيعيان دارد و در کلمات پيامبر اکرم، صلي‏الله‏عليه وآله، اشاره‏اي به لزوم بزرگداشت آن نشده است. اما بايد گفت که عيد غدير نيز چون عيد فطر و قربان از اعياد اسلامي، بلکه از بزرگترين اعياد است، و نخستين کسي هم که اين روز را به عنوان عيد اسلامي معرفي کرد، خود پيامبر اسلام، صلي‏الله‏عليه وآله، بود. آنچه در پي خواهد آمد تحقيقي است در زمينه سابقه تاريخي عيد غدير که اميدواريم مورد استفاده خوانندگان عزيز واقع شود.

پيامبر اکرم پس از آنکه علي‏بن‏ابيطالب را در روز غدير به جانشيني خود تعيين کرد، در همان روز اين عيد را اعلام نمود و مراسم آن را بپا داشت، و در خيمه‏اش نشست و با کمال خوشحالي و سرور از تبريک گويندگان استقبال کرد و به آنها مي‏فرمود:

به من تبريک بگوييد... به من تبريک بگوييد، زيرا خداوند مرا به نبوت و اهل بيتم را به امامت اختصاص داده است. (1)

ما در تاريخ پيامبر، شاديهاي او روزي را نمي‏يابيم که پيامبر گفته باشد: به من تبريک بگوييد، حتي روز ازدواجش و روز هجرتش از مکه به مدينه و رهايي از چنگال مشرکان، و روز فتح مکه و پيروزي مسلمانان نفرمود به من تبريک بگوييد، ولي روز غدير مکرر مي‏فرمود: به من تبريک بگوييد، چرا؟ به خاطر آنکه پيامبر عظمت اين روز را بخوبي درک مي‏کرد و از شرافت اين خاطره و برتري داشتن اين عيد بر ساير اعياد آگاه بود.

بر همين اساس پيامبر فرمود:

روز عيد غدير خم بهترين اعياد امت من است، و آن روزي است که خداوند تعالي به من فرمان داده با منصوب کردن علي بن ابيطالب به عنوان رهبري که امتم پس از من به وسيله او هدايت‏يابند; آن روز را ياد کنيم. آن روزي است که خدا دين را در آن روز کامل و نعمت را تمام گردانيد و اسلام را به عنوان يک دين براي مردم پسنديد. (2)

پيامبر در اين حديث، اولا: روز غدير را يک عيد اسلامي جاويد در رديف ساير اعياد اسلامي اعلام کرده; ثانيا: عيد غدير را مطلقا برتر از اعياد اسلامي شمرده است.

پس از رحلت پيامبر، خود اميرالمؤمنين نيز روز غدير را به عنوان يک عيد اسلامي تلقي کرد (3) و در سالي که روز غدير با جمعه مصادف بود خطبه‏اي ايراد نمود و در ضمن آن فرمود:

خداوند بزرگ در اين روز بزرگ در اين روز براي شما گروه مؤمنان دو عيد بزرگ که قوام هريک به ديگري است جمع کرده تا احسانش را نزد شما کامل گرداند و شما را بر راه هدايت آگاه و مطلع کند... از اين رو جمعه را مرکز تجمع براي پاکسازي گذشته‏ها قرار داده است... بنابراين هيچ توحيدي را جز بر اساس اعتراف به رسالت پيامبر نمي‏پذيرد، و هيچ آييني را جز توام با ولايت کسي که به ولايت او فرمان داده قبول نمي‏کند، و اسباب اطاعت او جز با تمسک به ريسمان او و ريسمان اهل ولايت او منظم نمي‏گردد، لذا در روز غدير آنچه را که بيانگر اراده‏اش در مورد برگزيدگانش بود بر پيامبرش نازل فرمود، و او را به تبليغ آن و ترک همنشيني با منحرفان و منافقان و بي‏اعتنايي به آنان مامور ساخت و ضامن نگهداري او از شر آنان شد.

آنگاه حضرت امير، عليه‏السلام، مردم را به اجراي مراسم عيد دعوت نمود و فرمود:

خدا شما را رحمت کند، پس از پايان يافتن اجتماعتان، به سوي توسعه بر زن و فرزند، و نيکي با برادران و شکر نعمتهاي الهي بازگرديد، و همه با هم مجتمع باشيد تا خدا يگانگي شما را حفظ کند و با يکديگر نيکي کنيد تا خدا الفت و دوستي و صداقت‏شما را نگهدارد، و به يکديگر هديه دهيد (4) همانگونه که خدا پاداش شما را در اين روز، چند برابر اعياد گذشته يا اعياد آينده - جز در موارد مثل آن - قرار داده است. نيکي در اين روز (يعني: روز عيد غدير) ثروت را زياد و عمر را افزون مي‏کند، و مهرباني به يکديگر باعث رحمت و عطوفت‏خداوند است. با سعي و کوشش خويش و در حد توانايي خود، از آنچه خدا به شما بخشيده، براي برادران و زن و فرزندانتان آماده کنيد و شادي را در ميان خود آشکار سازيد و با گشاده‏رويي با يکديگر برخورد کنيد. (5)

بعد از علي، عليه‏السلام، امام حسن و امام حسين، عليهماالسلام، نيز روز غدير را زنده نگاه مي‏داشتند و هر سال، آن روز را به عنوان عيد تلقي مي‏کردند و با کمال مسرت و شادي، براي قبول تهنيت و تبريک شاد باش جلوس مي‏نمودند، و به وسيله نماز و روزه و دعا به خدا تقرب مي‏جستند، و در نيکويي و احسان و اطعام تاکيد مي‏نمودند، تا تشکر نعمت‏خدا را در چنين روزي که اميرالمؤمنين، عليه‏السلام، به خلافت و امامت منصوب شده به جاي آورده باشند. آنها در اين روز صله رحم مي‏کردند، و خانواده خويش را در وسعت ارزاق قرار مي‏دادند و به ملاقات برادران مي‏رفتند و شيعيان خود را نيز به تمام اين کارها دعوت مي‏نمودند. (6)

اکنون به روايات زير توجه کنيد:

1. ابوالحسن ليثي مي‏گويد:

امام جعفر صادق، عليه‏السلام، به بعضي از دوستان و شيعيانش که در حضور او بودند فرمود:

آيا مي‏دانيد روزي که خدا اسلام را در آن روز براي ما و شيعيانمان عيد غدير قرار داده چه روزي است؟

عرض کردند: خدا و رسول و فرزند پيامبر داناترند، آيا روز عيد فطر است؟

امام فرمود: نه!

گفتند: آيا روز عيد قربان است؟ امام فرمود:

نه! البته اين دو روز، بزرگ و با شرافت هستند اما روز منار دين بزرگتر است، و آن روز هيجدهم ذي الحجه است که پيامبر خدا، صلي‏الله‏عليه‏وآله، هنگامي که از حجة الوداع بازگشت و به غدير خم رسيد...».

2. فرات بن احنف مي‏گويد:

از امام جعفر صادق، عليه‏السلام، پرسيدم: فدايت‏شوم، آيا مسلمانان عيدي بالاتر از عيد فطر و عيد قربان و روز جمعه و روز عرفه دارند؟

امام فرمود: آري! بالاترين و بزرگترين و شريف ترين اعياد روزي است که خدا دين را در آن روز کامل گردانيد، و اين آيه را بر پيامبرش محمد، صلي‏الله‏عليه‏وآله، نازل فرمود: اليوم اکملت لکم دينکم و اتممت عليکم نعمتي و رضيت لکم الاسلام دينا.

سؤال کردم: آن چه روزي است؟

فرمود: انبياي بني اسراييل وقتي وصيت و امامت را به نفر بعد از خودشان واگذار مي‏کردند، آن روز را عيد قرار مي‏دادند، و اين روز هم روزي است که پيامبر، صلي‏الله‏عليه، علي، عليه‏السلام، را رهبر مردم قرار داد، و در آن روز چيزهايي نازل شد، و دين کمال يافت و نعمت‏بر مؤمنان تمام گرديد.

عرض کردم: در اين روز چه کاري شايسته است انجام دهيم؟

امام، عليه‏السلام، فرمود: اين روز، روز عبادت و نماز و روز شکر و سپاس خدا، و مسرت به خاطر ولايت ما بر شما از جانب خداست، من دوست دارم اين روز را روزه بگيريد. (7)

3. عبدالرحمن بن سالم از پدرش نقل مي‏کند که گفت:

از امام صادق، عليه‏السلام، پرسيدم: آيا مسلمانان غير از روز جمعه و عيد قربان و عيد فطر، عيد ديگري دارند؟

فرمود: آري عيدي بزرگتر!

گفتم: فدايت‏شوم، کدام عيد است؟

فرمود: روزي که پيامبر خدا اميرالمؤمنين را به خلافت نصب کرد و فرمود: هر کس که من مولاي او هستم علي مولاي او است.

پرسيدم: آن روز چه روزي است؟

فرمود: به روز چه کار داري؟ (8) سال هميشه در گردش است ولي آن روز، روز هجدهم ذي‏الحجه است.

عرض کردم: چه کاري سزاوار است در آن روز انجام دهيم؟

فرمود: خدا را ياد کنيد و به روزه و عبادت بپردازيد و محمد و آل محمد، صلي‏الله‏عليه وآله، را ياد نماييد، زيرا پيامبر خدا به اميرالمؤمنين، عليه‏السلام، وصيت کرد که مسلمانان اين روز را عيد بگيرند و انبيا چنين مي‏کردند; به اوصيا خود همين سفارش را مي‏نمودند و آن روز را عيد مي‏گرفتند. (9)

بر اساس همين روايات است که مي‏بيند شيعيان از زمان ائمه اطهار تا کنون در تمام کشورها هر سال روز غدير را عيد مي‏گيرند، و به وسيله نماز، تلاوت قرآن و خواندن دعاهاي ماثور به خدا تقرب مي‏جويند، و خدا را بر کامل ساختن دين و تمام نمودن نعمت‏به وسيله امامت علي، عليه‏السلام، سپاسگزاري مي‏کنند، و به ملاقات يکديگر مي‏روند، و با چهره‏اي گشاده با نيکي و احسان و مسرور ساختن خويشاوندان و همسايگان به خدا تقرب مي‏يابند، و اگر يکي ازآنها برادر ديني خود را در اين روز ملاقات کند، با او مصافحه مي‏کند و مي‏گويد:

الحمد لله الذي جعلنا من المتمسکين بولاية اميرالمؤمنين و الائمة الطاهرين (10)

و هر سال دراين عيد سعيد، شيعيان به سوي مرقد پيشواي بزرگ، اميرالمؤمنين، عليه‏السلام، در نجف اشرف روانه مي‏شوند، و جمعيتي که نزد قبر مقدس آن حضرت براي زيارت اجتماع مي‏کنند از نيم ميليون کمتر نيست، که از هر ناحيه‏اي به آنجا وارد مي‏شوند (11) تا عمق محبت و دوستي،و استحکام اعتقاد به پيشواي راستينشان اميرالمؤمنين، عليه‏السلام، را نسبت‏به خويش تاکيد کنند، و شرافت‏حضور نزد مقام مبارک وي را براي خود ثبت نمايند. آنها پراکنده نمي‏شوند تا ضريح مقدس را در بر گرفته و پيشواي خود را زيارت کنند، و بر او سلام داده، و چنانکه گويي آن حضرت در برابر آنها حاضر است‏به او تهنيت گويند (12) و زيارتي خوانند که از بعضي از ائمه اطهار وارد شده است که ضمن آن به موقعيتهاي ارزنده و سوابق عظيم حضرت در اسلام و جهاد و تلاش وي در تاسيس ارکان دين، و خدمت‏به پيامبر در روز غدير به عنوان خليفه پيامبر، گواهي داده مي‏شود. (13)

آري! اين است‏برنامه شيعيان در هر سال، و پيوسته گويندگانشان در هر زمان و مکاني حديث غدير را به طور مسند يا مرسل و بصورت اجمال يا تفصيل بيان مي‏کنند.

بررسي در مساله غدير، ما را به اين نتيجه مي‏رساند که تنها شيعيان، روز غدير را به عنوان عيد تلقي نکرده‏اند - هرچند شيعيان بيشتر از ديگران به آن اهميت مي‏دهند - لکن مسلمانان غير شيعه نيز آن را عيد مي‏گرفته‏اند.

علامه اميني در کتاب الغدير (ج‏1، ص‏267) مي‏نويسد بيروني - که يکي از اهل تسنن است - روز غدير را از روزهايي دانسته که:

اهل اسلام آن را يکي از اعياد شمرده‏اند (14)

ابن طلحه شافعي در کتاب مطالب السئول (ص‏53) هنگاميکه از عيد غدير سخن مي‏گويد چنين تصريح مي‏کند: اميرالمؤمنين روز غدير خم را در ضمن اشعارش ياد کرده است و از آنجا که پيامبر اکرم، صلي‏الله‏عليه‏وآله، در روز غدير اين مقام بلند را از ميان همه مردم به علي، عليه‏السلام، داد، اين روز به صورت يک عيد بزرگ در آمد.

آنگاه شافعي در صفحه‏56 اضافه مي‏کند که: لفظ «مولي‏» هر معنايي را در بر داشته باشد، از سوي پيامبر براي علي قرار داده شده، و اين خود مقامي والا و منزلتي عظيم است که پيامبر آن را به علي، عليه‏السلام، اختصاص داده است‏بدين جهت اين روز، روز عيد و روز سرور دوستان او است.

علامه اميني مي‏گويد: اين بيان شافعي دلالت دارد بر اينکه تمامي مسلمين اين روز را عيد مي‏گيرند چه مسلماناني که حضرت علي را خليفه بلافصل پيامبر مي‏دانند و چه مسلماني که او را خليفه چهارم به شمار مي‏آورند، و خلاصه بايد گفت، امت اسلامي در شرق و غرب، همگي در اين عيد با يکديگر توافق دارند مخصوصا با توجه به اينکه مصريان و اهل مغرب و عراق در قرون گذشته به اين روز توجه داشته و آن را روز نماز و دعا و خطبه و سرودن اشعار مي‏دانسته‏اند.

پي‏نوشتها:

1. ر. ک: ابو سعيد نيشابوري، شرف المصطفي.

2. براي توضيح بيشتر ر. ک: الاميني، عبدالحسين، الغدير، ج 1، ص‏283.

3. روزي که قدرت به دست آن حضرت آمد.

4. و در حديث‏شريف از حضرت رضا، عليه‏السلام، روايت‏شده است که فرمود: «يک درهم را در اين روز به برادران مؤمن بدهي برابر است‏با هزار درهم که در اوقات ديگر بدهي‏» و در حديث ديگر وارد شده است: «که برابر است‏با صد هزار درهم در غير اين روز.»

5. الاميني، عبدالحسين، همان، ج‏3، ص 284;الطوسي، محمد بن الحسن، مصباح المجتهد، ص 524.

6. الموسوي‏العاملي، السيد عبدالحسين شريف الدين، المراجعات، ص‏197.

7. الاميني، عبدالحسين، همان، ج 1، ص 285.

8. گويا که راوي پرسيد: در کدام روز از روزهاي هفته است؟

9. الکليني، محمد بن يعقوب، الکافي، ج 1، ص 204; الاميني، عبدالحسين، همان، ج 1، ص 285.

10. نص مذکور، در حديث‏شريف وارد شده است.

11. و در حديث‏شريف از حضرت امام رضا، عليه‏السلام، روايت‏شده که فرمود: «هر کجا که باشي سعي کن که روز غدير نزد قبر حضرت اميرالمؤمنين، عليه‏السلام، حاضر شوي.

12. روشن است که امام مرده و زنده ندارد، و هميشه زنده است و آيه: ولا تحسبن الذين قتلوا في سبيل الله امواتا بل احياء ... و آيات ديگر بر اين معني دلالت دارند.

13. اگر فرصت تنگ نبود نمونه‏اي از جملات اين زيارت را براي شما نقل مي‏کردم تا از لابلاي آن لذت ايمان و شيريني ولايت و سعادت روح و حرارت شوق را بچشد. زيارت مزبور در کتب ادعيه و زيارات نقل شده است.

14. بيروني، ابوريحان،الاثار الباقية، ص 334.

محمدابراهيم موحد - ترجمه
+ نوشته شده در  دوشنبه ۱۳۸۹/۰۹/۰۱ساعت ۱۱:۲۰ قبل از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
از عطش حسین حیا کردم.گفتم' میرزا تقی خان! 2 تا رگ بریدند این همه تشنگی! پس چه کشید پسر فاطمه؟ او که از سر تا به پایش زخم شمشیر و نیزه و تیر بود!
به گزارش افکار به نقل از همت آنلاین، آیت الله اراکی فرمود:

شبی خواب امیرکبیر را دیدم، جایگاهی متفاوت و رفیع داشت

پرسیدم چون شهیدی و مظلوم کشته شدی این مرتبت نصیبت گردید؟

با لبخند گفت

خیر

سؤال کردم چون چندین فرقه ضاله را نابود کردی؟

گفت
نه

با تعجب پرسیدم

پس راز این مقام چیست؟

جواب داد

هدیه مولایم حسین است!

گفتم چطور؟

با اشک گفت

آنگاه که رگ دو دستم را در حمام فین کاشان زدند؛ چون خون از بدنم میرفت تشنگی بر من غلبه کرد سر چرخاندم تا بگویم قدری آبم دهید؛ ناگهان به خود گفتم میرزا تقی خان! ۲ تا رگ بریدند این همه تشنگی! پس چه کشید پسر فاطمه؟ او که از سر تا به پایش زخم شمشیر و نیزه و تیر بود! از عطش حسین حیا کردم ، لب به آب خواستن باز نکردم و اشک در دیدگانم جمع شد
آن لحظه که صورتم بر خاک گذاشتند امام حسین آمد و گفت

به یاد تشنگی ما ادب کردی و اشک ریختی؛ آب ننوشیدی این هدیه ما در برزخ، باشد تا در قیامت جبران کنیم

+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۳۹ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

دو عدد باميه متوسط را شسته و انتهاي آنها را جدا کنيد. سپس از وسط آن دو قطعه باريک مطابق شکل ببريد.

دو قطعه بريده شده را درون يک ليوان آب بيندازيد.

روي ليوان را با درپوشي بپوشانيد و در دماي طبيعي اطاق در طول شب نگهداريد.

صبح زود پيش از صرف صبحانه دو قطعه باميه را از ليوان خارج کرده و آب درون ليوان را نوش جان کنيد.

اين کار را به صورت روزانه انجام دهيد.

پس از دو هفته شاهد کاهش چشمگير و ملموس قند خونتان خواهيد بود
+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۳۵ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

ایسنا: دانشمندان پی بردند ارتباط خاصی بین ویتامین D و ژن‌های مرتبط با سرطان و بیماری‌های ناشی از کاهش تاثیرات خودایمن‌سازی وجود دارد.

بر اساس مطالعه انجام شده توسط گروهی از محققان در دانشگاه آکسفورد، کمبود ویتامین D یک عامل خطرساز برای مجموعه‌ای از بیماری‌ها از جمله اسکلروسیس دیابت نوع یک و آرتروز است.

در این مطالعه محققان اشاره کردند یک سری از مدارک وجود دارد که نشان می‌دهد کمبود ویتامین D یک عامل خطرساز برای بعضی از بیماران است، اما دلیل دقیق چگونگی تاثیرگذاری آن مشخص نیست، البته این در حالی است که محققان معتقدند ممکن است مسائل ژنتیکی با این موارد در ارتباط باشند.

محققان، این اثر و ارتباط بین دریافت کننده‌ها و ویتامین D را بررسی کردند و دریافتند: ویتامین D بر ایجاد سرطان‌ها و بیماری‌های مرتبط با کاهش تاثیرات خودایمن‌سازی، موثر است.
+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۳۲ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
البته به‌نظر نمی‌رسد با احداث برج عظیم ساعت و دیگر ساختمان‌های مرتفع در مجاورت مسجدالحرام، در چند سال آینده این دست‌نخورده‌ترین یادگار برجامانده از صدر اسلام بتواند همان حس‌وحال قدیمی را به زائران منتقل كند.
آن‌هایی كه به سفر حج مشرف شده و توانسته‌اند به جبل النور (كوه نور) و غار حرا صعود كنند، از این‌كه حرم امن الهی به این وضوح از غار حرا قابل مشاهده است، شگفت‌زده می‌شوند.

از آن جالب‌تر، وقتی است كه به یاد می‌آورند چهارده قرن پیش، پیامبر بزرگ اسلام (صلی‌ا... علیه‌ و آله‌ و سلم) تقریبا در همین‌جا می‌ایستاد و منظره مشابهی را می‌دید و با خدای خود رازونیاز می‌كرد.



به گزارش خبر، البته به‌نظر نمی‌رسد با احداث برج عظیم ساعت و دیگر ساختمان‌های مرتفع در مجاورت مسجدالحرام، در چند سال آینده این دست‌نخورده‌ترین یادگار برجامانده از صدر اسلام بتواند همان حس‌وحال قدیمی را به زائران منتقل كند.
+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۲۹ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
آیةالله میرزا عبدالکریم حق شناس
مسجد امین الدوله تهران سال ها شاهد دردانه ای بود که علم و عمل و اخلاق را سرلوحه تمام کارهای خود قرار داده بود و مشتاقان آسمانی شدن را از سرچشمه ناب و زلال حقیقت سیراب می نمود. امروز اگرچه او در میان ما نیست تا از نفس حقش ما را بهره مند سازد اما بدون شک کلام و گفتاری که از او به یادگار مانده می تواند ما را در این غربت واماندگی، رهنمون باشد.

 آنچه که در ادامه می آید گوشه ای از سخنان این نادره روزگار است:

 در كتاب غوالي اللئالي  تاليف  ابن ابي جمهور احسائي روايت شده است كه نبي اكرم(ص) مي‌فرمايد: «اغد عالماً او متعلماً اومستمعاً او محباً لهم ولاتكن الخامس فتهلك».

  يا بايد دانشمند باشي و راه را بداني، داداش جون! يا متعلم باشي مثل شماها، یا مستمع و شنونده‌ علم، ـ البته در شما دو حيثيت جمع است، هم متعلم‌ايد هم مستمع و شنونده ـ يا اينكه دوستدار اهل علم باشید و پنجمی نباشید که هلاک خواهید شد.

بناي پروردگار عزيز ـ جل‌وعز ـ بر آمرزش است. اين روايت را شايد بعضي از آقايان اهل علم بنا بر مصالحي كه در نظر دارند، نمي‌خوانند.

سؤال می‌شود: خوب باباجان! تو عالم بودي؟ جواب می‌دهد: نه!

متعلم چطور؟ نه!

 مستمع چطور؟ نه!

 دوستدار اهل علم چطور؟ نه!

 در يك سفره‌اي با عالم هم‌خوراك بوده‌اي؟ نه!

 همه‌اش نه! منفي!

با عالمي هم‌نام هستي؟ بله، اسمم مثلاً عبدالله، حسن، تقي است.

خطاب می‌شود: خيلي خوب ببريدش بهشت.

رحمت خدا تا اين حد است، آقاجان من!

نسبت عالم به غیر عالم، نسبت پیغمبر(ص) به امت

یا عالم باش، يا متعلم، يا مستمع، یا دوستدار اهل علم.

الحمدلله دو حيثيت در شما جمع است، هم متعلم‌ايد هم مستمع. يعني هم گوش مي‌دهيد و هم ياد مي‌گيرید. اگر پنجمي باشي، هلاك خواهی شد.

شخصی عرض كرد: يا رسول الله! يك نفر بعد از آنکه نمازش را در مسجد می‌خواند، عبا را بر سرش کشیده و مي‌رود. يك نفر ديگر هم وقتي كه نمازش تمام شد، براي ما مسئله‌ شرعي مي‌گويد و حديث مي‌خواند.

حضرت فرمود: نسبت دومي به اولي، مثل نسبت ما به شماست!

ببين داداش جون! تعلیم علم، شغل انبياست. شهيد(ره) در کتاب آدابُ ‌المتعلمين مي‌فرمايد: آن عالم عاملي كه اسلام را در ميان مردم پياده مي‌كند، نسبت به مقام پيامبران يك درجه فاصله دارد.  اين‌قدر درجه‌اش بالاست. بله، باباجان من! پس بنابراين، اول انبياء‌ شفاعت مي‌كنند، بعد علماء، بعد شهداء. اين هم اشاره‌ای بود به موقعيت شما.

طلب علم نافع

آن علمي را بايد طلب كرد كه مورد  نظر خاندان عصمت بوده و مورد دستور و خطاب پروردگار است.

نبي اكرم(ص) عرض مي‌كردند: «اللهمّ إنّي اعوذ بك من علمٍ لا ينفع».  از بیان حضرت معلوم مي‌شود که يك علم غیر نافع داريم و يك علم نافعی كه نفع مي‌بخشد.

 اوحي الله تعالی الي داود: «تعلّم العلم النافع قال: ما العلم النافع؟ قال أن تعرف جلالي و عظمتي و كبريائي و كمال قدرتي علي‌كل شيء فهذا الذي يقربك الي».

 من هر چه بگويم: علم، كسي كه علم اصول مي‌خواند زور مي‌آورد  به علم اصول. آن كس كه فيزيك يا شيمي مي‌خواند، زور مي‌آورد به فيزيك و شيمي.

اما هيچ كدام از اينها علم نافع نيست، اينها تمامشان طريقيّت دارد، آنچه موضوعيّت دارد، آن علمي است كه ما را به پروردگار نزديك‌ كند.

علم واجب، علم به اصلاح قلب و کمال نفس

از تو سوال مي‌شود، چرا اين كارها را نكردي؟ «ما دلك علي صلاح قلبك»، یعنی آن علمی که برای اصلاح قلب تو مفید است، مورد سؤال و مؤاخذه قرار می‌گیرد که چرا نرفتي ياد بگيري؟

در بعضي از روايات هم بیان شده كه «طلب العلم فريضة علي كل مسلمٍ و مسلمة و هو علم الانفس».[1] يعني علمي واجب است كه به واسطه‌ی آن در صدد استكمال نفس خود باشي.

[1] - قال رسول الله صلی الله عليه وآله: طلب العلم فريضة علی کل مسلم و مسلمة و هو علم الانفس. مصباح الشريعة المنسوب للامام الصادق عليه السلام /22
+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۲۴ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
گفت‌وگو با آیت‌الله العظمی سیستانی
دفتر و بیت مرجع تقليدي كه در معادلات سياسي عراق تأثيرگذارترين شخصيت مذهبي است، در جوار حرم حضرت علی (ع) و در محله بُراق نجف قرار دارد؛ این محله، یکی از چهار محله قدیم اطراف حرم مطهر علوی است.

به گزارش «تابناک»، منزل آیت‌الله العظمي سیستانی سی تا چهل متر با حرم فاصله دارد، اما هیچ گاه خبری از اين مرجع نامدار شيعه در حرم نیست و در ده سال گذشته، تنها یک بار برای عمل چشم از خانه بیرون رفته اند.

ایشان خود در گعده‌اي صميمي و خصوصي با مرتضي سعيدي، طلبه حوزه علميه قم دلیل این مسئله را تحفظ نفس می دانند و آنچه سبب شده این سختی را تحمل کنند امید به بهبود وضع مردم و ساماندهی حوزه است.

گفت و شنود حجت الاسلام سعیدی خبرنگار مركز خبر حوزه‌هاي علميه با آیت الله العظمی سیستانی که در منزل ایشان در شهر مقدس نجف انجام شده و پایگاه خبری حوزه نیوز به طور اختصاصی منتشر کرده به شرح زیر است:

 برای دیدار با آیت‌الله العظمي سیستانی باید با افراد زیادی هماهنگی کرد و چند بار بازرسی بدنی شد، اما وقتی خدمت ایشان می رسم کاملاً بی تکلف و ساده، مانند آن چیزهایی که درباره امام(ره) شنیده ام یا از تلویزیون دیده ام روبه رو مي‌شود. 

نقش انكارناپذير آيت‌الله العظمي سيستاني در عراق

نقش بی بدیل حضرت آیت‌الله سیستانی در آرامش و امنیت عراق در سال های اخیر انکارناپذیر بوده و علاقه به ایشان از پایتخت گرفته تا دورترین شهرهای عراق در میان مردم موج می زند؛ این عشق و علاقه در عراق محصور نبوده و در دل تمامی شیعیان جا دارد. گویا قرار بوده نام تشیع با نام مبارک علی بر سر زبان ها بیفتد؛ دو رهبر و مقتدا با نام زیبای علی (آیت الله العظمی سيدعلي حسینی سیستانی و آیت الله العظمی سيد علي حسینی خامنه ای حفظهم الله).

او مي‌گويد: توفیق دیدار این عالم 82 ساله در سفر عتبات عالیات نصیب شد و معظم له به تناسب پرسشی که از محضرشان شد به بیان بخشی از زندگی شخصی خود و بایسته های روحانیت پرداختند. آنچه در ادامه می آید متن تنظیم شده سخنان ایشان است.

*خانه وقفی

در ده سال گذشته، مجبورم به خاطر تحفظ نفس در خانه بمانم و سخت هم هست، ولی باید تحمل کرد. با این که اسممان مرجع است و شهریه می دهیم و بیمارستان می سازیم، ولی 45 سال است خانه من اجاره ای است، یک خانه 70 متری که وقف مدرسه شبریه نجف است [مدرسه ای در محله براق نجف].

 به خاطر وضع نامناسب منزل نمی توانم بستگان و حتی محارم را بپذیرم و گاهی چند دقیقه ای همین جا (دفتر) خدمتشان می رسم.

*همدردی با مردم

شنیده ام برخی اهالی نجف به خاطر وضع بد مالی مجبور شده اند در خان نُص زندگی کنند [منطقه ای در اطراف نجف و در مسیر کربلا] با این وضعیت، روحانی نباید در رفاه و آسایش باشد.

*خانه آیت الله حجت

من چهل سال پیش، حدود دو سال در قم بودم و خانه آقای حجت (ره) را دیده بودم، خیلی محقر بود، در طول عمرم خانه ای ندیدم که به اندازه آقای حجت محقر باشد با این که برای ایشان امکان زندگی بهتر هم بود، روحانی باید این طور باشد مثل مردم باشد. [در ادامه به بخش هایی از نامه 45 نهج البلاغه اشاره فرمودند که در آن حضرت علی(ع) درباره ضرورت ساده زیستی کارگزاران و رهبران جامعه سخن گفته اند.

*ازدواج فرزند و مرجعیت

چند سال قبل برای یکی از فرزندانم برنامه ازدواج بود و طرف مقابل می گفت: با ایشان وصلت نکنیم چون وضعشان خوب نیست؛ البته یک نفر دیگری هم می گفت: وصلت کنیم چون در شُرُف مرجعیت هستند و وضعشان خوب می شود! من وضعیتم قبل و بعد مرجعیت هیچ فرقی نکرده است.

*عبای دوازده ساله

پيروزي انقلاب اسلامي به خاطر ساده‌زيستي روحانيت بود، با این که برای من عباهای گران قیمت می‌آوردند ولی دوازده سال است همین عبا را می پوشم و پشت آن هم پوسیده است.

 ما همواره مردم را به صلح و عدم جنگ دعوت می کنیم، می بینید مردم حاضرند خون بدهند و این به خاطر همین مسائل است.

صحبت هایشان که تمام شد درباره یادگیری زبان های خارجی برای طلاب پرسیدم که جواب دادند: تا برای چه باشد؟! پرسش دیگرم درباره انتخاب یک گرایش به خصوص در علوم اسلامی بود مثل فقه، اصول، کلام، تفسیر یا تاریخ که فرمودند: خودتان تحقیق کنید ببینید چه چیزی لازم است.

وقت گذشته بود و افراد دیگری هم منتظر بودند تا با آقا دیدار کنند. از محضرشان خداحافظی کرده و به طرف حرم علوی به راه افتادم.
+ نوشته شده در  پنجشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۷ساعت ۱۵:۱۶ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

عيد سعيد قربان

عيد قربان، تجديد خاطره عشق و ايثار

عيد قربان، روز ثبوت و اثبات عشق و تسليم است. روزي است که انسان در برابر معشوق، هيچ بودن همه چيز را مي‏پذيرد، خود و همه چيز را فداي او مي‏کند و «تعبّد» را که نتيجه عرفان، شهود و ديدن يار است، به معرض ديد مي‏گذارد. امروز بايد به گونه‏اي عمل کنيم و به نوعي از آزمايش و امتحان به درآييم که ابراهيم عليه‏السلام وار و اسماعيل عليه‏السلام وار عشق و تسليم را به نمايش بگذاريم. امروز بايد خاطره عشق و ايثار حضرت ابراهيم عليه‏السلام و حضرت اسماعيل عليه‏السلام و حضرت هاجر عليهاالسلام را تجديد کنيم. امروز بايد معلوم شود که عشق و ايمان ما، در چه مرتبه‏اي و آروزي وصل در چه حدي است و تا چه اندازه‏اي به تعبد و تسليم دست يافته‏ايم.

 

محو جمال يار

ابراهيم عليه‏السلام هنگامي که از آزمايش‏هاي پي‏درپي کامياب به درآمد و به خوبي آنها را به پايان رساند، به مقام «امامت» نايل شد. هنگامي که در «منا»، در قربانگه يار، قرباني خويش را حاضر کرد و سراپا تسليم محض و سرشار از عشق و تعبد شد، دل از غير دوست برداشت و محو جمال و ديدار يار شد:

چنان پر شد فضاي سينه از دوست     که فکر خويش گم شد از ضميرم

در اينجا که با عشق، ايثار و تسليم ذبيح خود، اسماعيل را فدا مي‏کرد، از جانب معبود، ندا آمد که: هان اي ابراهيم، به خوبي امتحان دادي و اکنون «فديه»اي که برايت فرستاده‏ايم قرباني کن که بيش از اين از تو نمي‏خواستيم.

 

تمرين عشق و تعبد

امروز ما مسلمانان با رفتن به قربانگاه و قرباني کردن، اين سنت خليل عليه‏السلام را تجديد مي‏کنيم و نيز عشق، تسليم و

تعبّد را به مرحله عمل و آزمون مي‏گذاريم و هنگام قرباني کلماتي را که ابراهيم خليل عليه‏السلام در حال قرباني زمزمه مي‏کرد، ما نيز خليل آسا بر زبان مي‏رانيم و عاشقانه مي‏گوييم: بار خدايا، همچنان که از ابراهيم، خليلت، و موسي کليمت و محمد حبيبت، قبول کردي، اين قرباني را از ما بپذير.

 

سربريدن انانيت‏ها

امروز، با سربريدن قرباني، تمام «انانيت»ها و هواها را سر مي‏بريم و از هر آنچه غير خداست مي‏بريم و چشم اميد و طمع، از غير او مي‏بنديم. امام معصوم عليه‏السلام به «شِبلي» فرمود:... هنگامي که قرباني خويش را ذبح مي‏کردي، آيا بدين نکته آگاه بودي که گلوي طمع را مي‏بري؟ و آيا به اين حقيقت توجه داشتي که به ابراهيم خليل عليه‏السلام اقتدا کرده و فرزند عزيزت را به قربانگاه دوست آورده‏اي تا فداي معشوق کني؟ شبلي گفت: نه توجه نداشتم.... فرمود: پس قرباني نکردي!

 

عيد قربان در کلام امام خميني(ره)

«فرا رسيدن عيد بزرگ اسلامي قربان را به همه مسلمين تبريک عرض مي‏کنم، عيدي که انسان‏هاي آگاه را به ياد قربانگاه ابراهيمي مي‏اندازد؛ قربانگاهي که درس فداکاري و جهاد را در راه خداي بزرگ به فرزندان آدم و اصفيا و اولياي خدا مي‏دهد... اين پدر توحيد و بت‏شکن جهان به ما و همه انسان‏ها آموخت که قرباني در راه خدا پيش از آن که جنبه توحيدي و عبادي داشته باشد جنبه‏هاي سياسي و ارزش‏هاي اجتماعي دارد. به ما و همه انسان‏ها آموخت که عزيزترين ثمره حيات خود را در راه خدا بدهيد و عيد بگيريد. خود و عزيزان خود را فدا کنيد و دين خدا را و عدل الهي را برپا نماييد.»

 

قربانگاه تجلي اسم جلال قهار

کعبه جلوه‏گاه قدرت و جلال الهي و مرکز عشق و ايمان است و قربانگاه، تجلّي اسم قهار حق. کعبه جايگاه همدلي و وحدت، و قربانگاه نمايش قدرت و توان آن وحدت است. کعبه به دور دوست گشتن و قربانگاه از خودگذشتن است. کعبه به گرد شمع يار پريدن و قربانگاه از غير يار بريدن است. کعبه به معشوق پيوستن و قربانگاه از غير او گسستن است.

 

قرباني از منظر امام صادق عليه‏السلام

امام صادق عليه‏السلام در پاسخ پرسشي، در مورد فلسفه قرباني فرمودند: با اولين قطره‏اي که از خون قرباني بر زمين مي‏چکد، صاحب آن قرباني آمرزيده مي‏شود، و اين بدان جهت است که معلوم شود که چه کسي بدون چون و چرا و از سر عشق و تسليم، اطاعت مي‏کند. خدا فرموده است: از گوشت و خون قرباني به خدا نمي‏رسد، بلکه آنچه به حساب خدا در مي‏آيد، تقواي شماست. بنگر که چگونه قرباني هابيل پذيرفته و از آنِ قابيل مردود شد؟

 

نکاتي درباره قرباني

ـ حکمت انجام دادن قرباني، تقرب قرباني کننده به سوي خدا و تعالي و تقواي اوست. بنابراين، قرباني آنگاه پذيرفته است که با تقوا انجام گيرد و روح اين عمل تقوا باشد.

ـ سرّ قرباني، طبق بيان نوراني امام سجاد عليه‏السلام اين است که حج‏گزار و قرباني کننده با تمسک به حقيقت پرهيزگاري، گلوي ديو طمع را بريده، او را بکشد. بنابراين، صرف ذبح گاو و گوسفند و يا نحر شتر و رها کردن آنها بدون توجه به فلسفه قرباني، مايه تعالي حج‏گزار نخواهد بود. از اين رو شايسته است قصد او از اين عمل، کشتن ديو دروني و ذبح طمع و تمنيات باشد.

 

قرباني‏هاي امام حسين عليه‏السلام

امام حسين عليه‏السلام از همان آغاز حرکت خود از مدينه به مکه در سال 60 هجري، قصد عمره مفرده داشت و اصلاً قصد حج تمتع نکرد. به هر حال، آن حضرت اگر چه به منا نرفت، ليکن قرباني‏هاي گرانقدري داد و نيز وجود مبارک خويش را فدا کرد تا مکه و منا بماند. از اين رو، امام سجاد عليه‏السلام در شام خود را فرزند مکه و منا معرفي فرمود. بنابراين، کسي که جانش را فداي دوست کرد، او از منا و عرفات ارث مي‏برد. از اين رو، همه شهدا و راهيان راه امام، وارثان عرفات و مشعر و منايند؛ زيرا اهداي جان و فدا کردن فرزند، انسان را وارث اسرار منا مي‏کند، نه صرف حضور جسماني در منا و قرباني کردن گوسفند و مانند آن.

 

درس‏هاي عيد قربان

قرباني کردن در روز عيد، زنده نگه داشتن روح ايثار پدران و تسليم بودن فرزندان را به ما مي‏آموزد. عيد قربان، مقدم داشتن وظيفه را بر غريزه به ما ياد مي‏دهد و اين که چگونه حضرت ابراهيم عليه‏السلام خشنودي خداوند و تکليف را بر تمايلات شخصي و غريزه فرزند دوستي خود مقدم داشت. لذا بايد اين روز مبارک را عيد گرفت.

 

مبارزه با شيطان

ما مسلم و برنامه ما قرآن است          مليت ما به پايه ايمان است

عيدي که براي ما پسنديده خدا            فطر است و غدير و جمعه و قربان است

عيد قربان، عيدي است که بايد تسليم بودن و انقيادکامل را در برابر مولا به منصه ظهور رساند و در اين رستاخيز عظيم، که عيد بزرگ مسلمانان است، به شکرانه توفيق در انجام دادن مناسک حج و پيروزي در مصاف با شيطان، آخرين ذرات باقيمانده از تعلقات غيرخدايي را در قربانگاه ذبح کنيم و اين روز بزرگ را جشن بگيريم.

+ نوشته شده در  سه شنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۵ساعت ۱۶:۳۴ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

بخشی از مناجات و ادعیه امیرمؤمنان ـ علیه السلام ـ در دعای کمیل ذکر شده و در آن جا از برخی از امور استغفار می کند، پیامبر اکرم ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ نیز استغفار می گفت و هر روز 70 مرتبه بعد از هر نماز ذکر استغفار می گفت امیر مؤمنان علی ـ علیه السلام ـ نیز به تأسی از آن حضرت استغفار را تکرار می کرد.

اصبغ بن نباته یکی از یاران امام علی ـ علیه السلام ـ نقل می کند وقتی امیر مؤمنان سوار مرکبی می شد به من نگاه تبسم آمیزی کرد، علت را سوال کردم فرمود ای اصبغ، رسول خدا ـ صلی الله علیه و آله و سلم ـ به من فرمود هرگاه به مرکبی سوار شدی این آیه را تلاوت کن: «استغفر الله الذی لا اله الا هو الحی القیوم و اتوب الیه اللهم اغفرلی ذنوبی فانه لا یغفر الذنوب الا انت.»[1]

در زیارت نامه امام رضا ـ علیه السلام ـ متن استغفاری آمده که متن و مضمون بسیار عالی دارد.[2] می توانيد استفاده کنيد .

آن حضرت پس از نماز صبح این گونه استغفار می کرد:

اللهم انی استغفر لکل ذنب جری به عملک فیّ و علیّ الی آخر عمری بجمیع ذنوبی لاوّلها و آخرها و عمدها و خطائها و قليلها و کثیرها و دقیقها و جلیلها و قدیمها و حدیثها و سرها و علانیتها و جمیع ما انا مذنبه....»[3]

در بلد الامین کفعمی آمده است که آن حضرت در سحرگاهان 70 مرتبه بعد از نماز صبح استغفار مي کرد. البته معنايش آن نيست که کلمه استغفار در همه جمله ها حتماً باید ذکر شود بلکه در جمله های اول اگر ذکر نشد و در بقیه ذکر شد، جمله های بعدی عطف است به جمله های قبل و الزاماً استغفار به معنای ذکر «واژه استغفار» نیست، واژه های مترادف نیز گاهی در استغفار بکار برده می شود.

در مصباح دعای دیگري به این جملات نقل شده:

اللهم استغفرک مما تبت الیک کمخ منه ثمّ عدت فیه و استغفرک لما اردت به وجهک فخالطنی فیه ما لیس لک و استغفرک من النعم اللتی مننت بها علیّ فقویت بها علی معاصیک، استغفرک الله الذی لا اله هو الحی القیوم، .... [4]


[1] . شیخ صدوق، من لا یحضر، ج2، ص 272.

[2] . ر.ک: متن زیارت نامه امام رضا ـ علیه السلام ـ چاپ آستان قدس رضوی.

[3] . کفعمی، مصباح، ص 91 و مجلسی، بحار الانوار، ج87، ح 14، ص 325.

[4] . کفعمي، همان، و مجلسي، همان.

+ نوشته شده در  یکشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۳ساعت ۱۶:۴۴ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 
نخستین همایش سراسری علمی دانشجویی امام رضا (ع) در مشهد پایان یافت
مشهد - خبرگزاری مهر: نخستین همایش سراسری علمی دانشجویی امام رضا (ع) با اعلام برگزیدگان در دو بخش ویژه و عمومی به کار خود پایان داد.

به گزارش خبرنگار مهر در مشهد، دبیر این همایش، صبح امروز هدف از برگزاری این همایش را ایجاد زمینه تعمیق شناخت دانشجویان و طلاب از شخصیت علمی و زندگانی حضرت امام رضا (ع) و پیوند عاطفی دانشجویان و طلاب با این امام همام عنوان کرد.

هادی بختیاری با اشاره به محورهای مقالات همچون بازخوانی اندیشه های امام، تحلیل سیره امام ، تعامل ایران و امام رضا (ع) و ابعاد وجودی ایشان در دیدگاه اندیشه و روان اظهار داشت: طی فراخوانی، 72 مقاله علمی از سراسر کشور به دبیرخانه همایش رسید که از این میان 52 اثر به مرحله دوم راه یافت.

بختیاری ادامه داد: از این تعداد 29 مقاله توسط نویسندگان دانشجو و 13 مقاله توسط طلاب مدارس علمیه ارسال شده بود همچنین در بخش ویژه اندیشه های امام رضا (ع) در موضوع اتحاد ملی و انسجام اسلامی، قریب به هفت مقاله به دبیرخانه رسید.

وی اظهار داشت: دومین همایش علمی دانشجویی امام رضا (ع) در سال آینده با رویکرد بین المللی برگزار می شود.

در این مراسم، حجت الاسلام سید محمد مرتضوی مدیر گروه معارف دانشکده الهیات دانشگاه فردوسی در خصوص دفاعیات امام رضا (ع) از مکتب تشیع در مناظرات خود گفت: ایشان در صحنه حیات سیاسی اسلام ظاهر شد و مرد سیاست در تاریخ اسلام بود و در دفاع از مکتب تشیع و احیای اسلام و سنت نبوی در مواضع خود ثابت قدم بود.

وی افزود: نقطه اوج این سیاست را می توان در قبول ولایتعهدی تحمیلی از سوی امام و نیز مناظرات ایشان با علمای ادیان الهی دانست.

مرتضوی با اشاره به آرمان سال اتحاد ملی و انسجام اسلامی خاطرنشان کرد: شایسته است به نقش و تاثیر ائمه اطهار (ع) در این موضوع مهم پرداخت شود که این جشنواره زمینه را برای چنین پژوهش هایی فراهم آورده است.

در ادامه همایش ضمن ارائه 11 مقاله برگزیده از منتخبین به شرح ذیل تقدیر شد: بهمن براتی دشت بیاض، دانشجوی کارشناسی ارشد تاریخ ایران دوره اسلامی دانشگاه آزاد بجنورد به خاطر اثر نقش امام رضا (ع) در وحدت ملی و انسجام اسلامی عصر عباسی، در بخش ویژه امیرعلی حسنلو کارشناس ارشد تاریخ تمدن اسلامی از دانشگاه باقر العلوم قم به خاطر مقاله اندیشه های کلامی امام رضا (ع)، مقاله امام رضا (ع) به روایت اهل سنت اثر محمد حسن طبسی کارشنان ارشد کلام و معارف اسلامی از موسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) قم، حمید حسین نژاد محمد آبادی کارشناسی ارشد فلسفه و کلام اسلامی از حوزه علمیه مشهد سه برگزیده اصلی بخش عمومی بودند.

غلامحسین نوعی کارشناس ارشد تاریخ از دانشگاه آزاد بجنورد برای مقاله بررسی وضعیت نیشابور در زمان امام رضا (ع)، مقاله تحلیل وضعیت بایسته فعالیتهای اقتصادی بخش خصوصی در اندیشه رضوی اثر حجت الله عبدالملکی دکترای علوم اقتصادی از دانشگاه اصفهان، اثر شرح کلام امام رضا (ع) مرتضی فاطمی دکترای فقه و مبانی حقوق از دانشگاه علوم رضوی مشهد ، مقاله وضعیت آموزش و فرهنگی خراسان در زمان امام رضا (ع) اثر سپیده سیدی نوقابی کارشنانس تاریخ و تمدن اسلامی از دانشگاه آزاد مشهد، مقاله تربیت عقلانی از دیدگاه امام رضا (ع) اثر احمد علی و محمد ابراهیم بهرام کارشناس ارشد تاریخ از دانشگاه شاهد تهران و کارشناس تربیت بدنی از تربیت معلم شهید آیت نجف آباد، محمد حسن رنجبر کارشناس ارشد الهیات از دانشگاه آزاد مشهد به خاطر مقاله سیره اخلاقی امام رضا (ع)، محمد رضا قلی زاده کارشناس ارشد ادبیات از دانشگاه آزاد سبزوار برای مقاله تجلی جمال امام رضا (ع) در آینه شعر مشروطه، هفت نفر منتخب بخش تقدیری این همایش بودند.


امانت داری و اخلاق مداری

استفاده از اين خبر فقط با ذکر منبع " خبرگزاری مهر " مجاز است.  

607485
607485
 


+ نوشته شده در  یکشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۳ساعت ۱۶:۴۰ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

پاداش پرشکوه آموزگاران ديني

پاسخ‏گويي به پرسش‏هاي ديني، فکري و فرهنگي، جلوه‏اي ارزشمند از ابعاد شخصيتي حضرت زهرا است. روزي زني نزد زهرا آمد و گفت: مادر پيري دارم که در مسائل نماز مشکلاتي دارد، مرا فرستاده تا از شما سؤال کنم. حضرت فرمود: بپرس و آن زن هم مسائل فراواني مطرح کرد و يک يک پاسخ شنيد. همين که احساس کرد پرسش‏هايش زياده از حد شده، خجالت کشيد و گفت: بيش از اين نبايد شما را زحمت دهم. ولي فاطمه به او فرمود: اگر کسي را اجير کنند که بار سنگيني را تا ارتفاع بالا ببرد و در پايانْ يک صد هزار دينار طلا مُزد بگيرد، آيا اين کار مشکل است؟ زن جواب داد: نه، هرگز! آن‏گاه حضرت پاداش پاسخ دادن به پرسش‏هاي مردمان را بي‏شمار دانسته و حديثي از رسول خدا درباره ارزش علم و عالم بيان کرد، به گونه‏اي که آن زنْ شادمان و خرسند با حضرت فاطمه خداحافظي کرد و رفت.

+ نوشته شده در  یکشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۳ساعت ۱۶:۳۸ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  | 

واقعه گوهرشاد رضاشاه را هم سال ها از متحد قدرتمند و مشاور زیرکی چون محمد علی فروغی محروم کرد و هم سبب تیرگی روابط حسنه او با مرجعیت قم شد. شاه نه تنها زعیم حوزه علمیه قم را تحت کنترل قرار داد، بلکه با تبعید آیت الله العظمی حاج آقا حسین قمی به عراق و تبعید و بازداشت شمار دیگری از علمای بزرگ، پایان تلخی را برای روابط خود با قطب دینی ایران رقم زد.

عکسی که می بینید  جمعی از علمای تبعیدی مشهد را نشان می دهد که در تبعیدگاه خود در تهران دیده می شوند. در این عکس که در صفحه فیس بوک یکی از دوستان منتشر شده، این علما را می بینید:

کسانی که روی صندلی نشسته اند: از راست ۱- آیت الله زین العابدین سیستانی (که احتمالا عموی آیت الله العظمی سید علی سیستانی است) ۲- آیت الله سید علی اکبر خویی (پدر مرحوم آیت الله العظمی سید ابوالقاسم خویی) ۳-  آیت الله العظمی سید یونس اردبیلی از مراجع وقت حوزه مشهد و از شاگردان مهم آخوند ملا قربانعلی زنجانی ۴-  آیت الله سید هاشم میردامادی نجف آبادی پدربزرگ مادری آیت الله خامنه ای ۵- مرحوم سید محمد سیستانی

کسانی که روی زمین نشسته اند: از راست ۱-    سید العراقین ۲-  آیت الله آقا بزرگ شاهرودی ۳-  آیت الله شیخ هاشم قزوینی ۴- مرحوم عنایت که میزبان علمای تبعیدی مشهد بوده

پاورقی ه

+ نوشته شده در  یکشنبه ۱۳۸۹/۰۸/۲۳ساعت ۱۶:۳۷ بعد از ظهر  توسط امیرعلی حسنلو  |